-
Tarkibi
1 tabletkada faol modda Klo pidogrel bisulfati (klo pidogrel hisobida) 75 mg; Yordamchi moddalari: Mikrokristallik tsellyuloza, past darajada o‘zgartirilgan gidroksipropiltsellyuloza, Polietilenglikol 6000, Mannitol, suvdan xoli kolloid kremniy dioksidi, Natriy stearilfumarat; qobiq tarkibi: Vinkoat WT-1274 VS, Izopropil spirti, Dixlormetan.
-
Qo'llanilishi
Klopidogrel bisulfati aterosklerotik asoratlar (miokard infarkti, insult, qon tomir kasalliklari sababli o‘lim) xavfini kamaytirish uchun mo‘ljallangan bo‘lib, ateroskleroz bilan kasallangan, yaqinda insult, miokard infarkti boshidan kechirgan yoki periferik arteriyalar kasalligi tashxisi qo‘yilgan bemorlarga buyuriladi. Qo‘llash usuli Kattalar va qariyalar. Preparat kuniga 1 marta 75 mg dozada, ovqatdan qat’i nazar buyuriladi. ST segmentining ko‘tarilishi bo‘lmagan o‘tkir koronar sindromli bemorlarda (barqaror bo‘lmagan stenokardiya yoki EKGda Q tishchasisiz miokard infarkti) klopidogrel bilan davolash bir martalik 300 mg yuklama dozasidan boshlanadi, so‘ngra kuniga 1 marta 75 mg dozada davom ettiriladi (acetilsalitsil kislotasi (ASK) bilan birga, kuniga 75-325 mg dozada). ASKning yuqori dozalarini qo‘llash qon ketish xavfini oshirganligi sababli, acetilsalitsil kislotasining dozasi 100 mg dan oshmasligi tavsiya etiladi. Davolashning optimal davomiyligi rasmiy belgilanmagan. Klinik tadqiqotlar natijalari preparatni 12 oygacha qo‘llash foydasini ko‘rsatadi, maksimal ta’sir 3 oylik davolashdan so‘ng kuzatilgan. ST segmentining ko‘tarilishi bilan kechuvchi o‘tkir miokard infarktida klopidogrel kuniga 1 marta 75 mg dozada, bir martalik 300 mg yuklama dozasidan boshlab, ASK bilan birga, trombolitik preparatlar bilan yoki ularsiz buyuriladi. 75 yoshdan katta bemorlarda klopidogrel yuklama dozasisiz boshlanadi. Kombinatsiyalangan terapiya simptomlar paydo bo‘lishi bilan imkon qadar erta boshlanishi va to‘rt hafta davom ettirilishi kerak. Ushbu kasallikda klopidogrel va ASK kombinatsiyasini to‘rt haftadan ortiq qo‘llash foydasi o‘rganilmagan, shuning uchun bunday bemorlarga preparat ehtiyotkorlik bilan buyurilishi lozim.
-
Qo'llash mumkin bo'lmagan holatlar
• jigar yetishmovchiligining og'ir darajasi; • o'tkir qon ketish, masalan, peptik yara yoki bosh ichiga qon quyilishi; • preparat komponentlariga yuqori sezuvchanlik; Preparatni ehtiyotkorlik bilan jigar va buyrak kasalliklarida (o'rtacha jigar va/yoki buyrak yetishmovchiligi), jarohatlar, operatsiyalardan oldin buyurish kerak. Dori vositalari o'zaro ta'siri Og'iz orqali qabul qilinadigan antikoagulyantlar. Instaklopni og'iz orqali qabul qilinadigan antikoagulyantlar bilan bir vaqtda qo'llash tavsiya etilmaydi, chunki bunday kombinatsiya qon ketish intensivligini oshirishi mumkin. Glikoprotein IIb/IIIa ingibitorlari. Klopidogrelni jarohat, jarrohlik aralashuvi yoki boshqa patologik holat tufayli qon ketish xavfi yuqori bo'lgan bemorlarga, bir vaqtda glikoprotein IIb/IIIa ingibitorlari qo'llanilayotgan hollarda ehtiyotkorlik bilan buyurish kerak. Atsetilsalitsil kislotasi (ASK). Atsetilsalitsil kislotasi klopidogrelning ADP-induksiyalangan trombotsitlar agregatsiyasiga, kollagen bilan indutsiyalangan agregatsiyaga ingibitor ta'sirini o'zgartirmaydi. 500 mg ASK ni kuniga 2 marta bir kun davomida birga qo'llash klopidogrel qabul qilinishi natijasida oshgan qon ketish vaqtini sezilarli darajada oshirmagan. Klopidogrel va atsetilsalitsil kislotasi o'rtasida farmakodinamik o'zaro ta'sir va qon ketish xavfi oshishi mumkinligi sababli, bu preparatlarni birga qo'llashda ehtiyotkorlik zarur. Shunga qaramay, klopidogrel va ASK bir yilgacha birga qabul qilingan. Geparin. Klopidogrel bilan birga qo'llash geparin dozasini tuzatishni talab qilmagan va geparinning koagulyatsiyaga ta'sirini o'zgartirmagan hamda klopidogrelning trombotsitlar agregatsiyasiga ingibitor ta'sirini o'zgartirmagan. Ushbu preparatlar o'rtasida farmakodinamik o'zaro ta'sir mumkinligi sababli, ularni birga qo'llashda ehtiyotkorlik zarur. Trombolitik vositalar. Klinik ahamiyatli qon ketishlar chastotasi trombolitik preparatlar va geparin bilan ASK birga qo'llanganda kuzatilgan ko'rsatkichlarga o'xshash. Nosteriod yallig'lanishga qarshi vositalar (NYQV). NYQV va klopidogrel o'zaro ta'siri o'rganilmagan. Shuning uchun, ayniqsa, COX-2 ingibitorlari bilan birga klopidogrel qo'llanganda ehtiyotkorlik zarur. CYP2C19 faolligini susaytiruvchi preparatlar. CYP2C19 faolligini susaytiruvchi preparatlar faol metabolitning qon plazmasidagi konsentratsiyasini kamaytiradi, shuning uchun bunday kombinatsiyalardan saqlanish kerak. CYP2C19 faolligini susaytiruvchi preparatlarga omeprazol, ezomeprazol, fluvoksamin, fluoksetin, moklobemid, vorikonazol, flukonazol, tiklopidin, tsiprofloksatsin, tsimetidin, karbamazepin, okskarbamazepin va xloramfenikol kiradi. Proton nasosi ingibitorlari. Garchi turli proton nasosi ingibitorlari CYP2C19 faolligini turlicha darajada susaytirishi haqida dalillar mavjud bo'lsa-da, klinik tadqiqotlar ushbu sinfning deyarli barcha vakillari bilan o'zaro ta'sir mavjudligini ko'rsatadi. Shuning uchun, proton nasosi ingibitorlarini birga qo'llashdan, faqat mutlaq zarurat bo'lsa, foydalanish kerak. Boshqa preparatlar, masalan, H2-blokatorlar yoki antatsidlar, klopidogrelning antitrombotsitar faolligiga ta'sir ko'rsatishi haqida dalillar yo'q. Boshqa dori vositalari bilan kombinatsiya. Klopidogrelni atenolol, nifedipin yoki ikkala preparat bilan birga qo'llashda klinik ahamiyatli farmakodinamik o'zaro ta'sir aniqlanmagan. Bundan tashqari, klopidogrelning farmakodinamik faolligi fenobarbital, tsimetidin va estrogen bilan birga qo'llanganda deyarli o'zgarmagan. Digoksin yoki teofillinning farmakokinetik xususiyatlari klopidogrel bilan birga qo'llanganda o'zgarmagan. Antatsid vositalar klopidogrelning so'rilish darajasiga ta'sir ko'rsatmagan. Klopidogrelning karboksil metabolitlari sitoxrom P450 2C9 faolligini susaytirishi mumkin. Bu fenitoin va tolbutamid hamda NYQV kabi sitoxrom P450 2C9 yordamida metabolizatsiyalanadigan dori vositalarining plazmadagi darajasini oshirishi mumkin. Shunga qaramay, CAPRIE tadqiqotlari natijalari fenitoin va tolbutamidni klopidogrel bilan birga qo'llash xavfsizligini ko'rsatadi. Klopidogrel bilan diuretiklar, β-blokatorlar, angiotenzin konvertatsiya qiluvchi ferment ingibitorlari, kalsiy antagonistlari, xolesterin darajasini pasaytiruvchi vositalar, koronar vazodilatatorlar, antidiyabetik vositalar (shu jumladan insulin), antiepileptik vositalar, gormon o'rnini bosuvchi terapiya va GPIIb/IIIa antagonistlari kabi preparatlar birga qo'llanganda klinik ahamiyatli nojo'ya ta'sirlar kuzatilmagan.
-
Nojo´ya ta´sirlar
Nojo'ya ta'sirlar uchrashish tezligiga ko'ra quyidagi toifalarga ajratiladi: tez-tez (>1/100 va <1/10), ba'zan (>1/1000 va <1/100), kamdan-kam (>1/10000 va <1/1000), juda kamdan-kam (<1/10000). Nerv tizimi tomonidan tez-tez – bosh aylanishi, bosh og'rig'i, paresteziya, bosh ichidagi qon ketishlar (ba'zi hollarda o'lim bilan yakunlangan); juda kamdan-kam – gallyutsinatsiyalar, ongning chalkashligi, ta'm sezgisi o'zgarishi. Ko'z organi tomonidan ba'zan – qon ketish (kon'yunktival, okulyar, retinal). Eshitish organi tomonidan kamdan-kam – bosh aylanishi. Yurak-qon tomir tizimi tomonidan tez-tez – gematoma; juda kamdan-kam – og'ir qon quyilish, operatsion yaradan qon ketish, vaskulit, arterial gipotenziya. Nafas olish tizimi tomonidan tez-tez – burundan qon ketish; juda kamdan-kam – qon tupurish, o'pka qon ketishi, bronxospazm, interstitsial pnevmonit. Ovqat hazm qilish tizimi tomonidan tez-tez – me'da-ichak qon ketishlari, diareya, qorin og'rig'i, dispepsiya; ba'zan – me'da va o'n ikki barmoqli ichak yarasi, gastrit, qusish, ko'ngil aynishi, qabziyat, meteorizm; kamdan-kam – retroperitoneal qon quyilish; juda kamdan-kam – me'da-ichak va retroperitoneal qon ketishlar o'lim bilan, pankreatit, kolit (yarali yoki limfotsitar), stomatit. Gepatobiliar tizimi tomonidan juda kamdan-kam – o'tkir jigar yetishmovchiligi, gepatit, jigar funksiyasi ko'rsatkichlarining anormal natijalari. Terining va suyak-mushak tizimi tomonidan tez-tez – teri osti qon quyilishlar; ba'zan – toshma, qichishish, teri ichiga qon quyilishlar (purpura); juda kamdan-kam – bullioz dermatit (toksik epidermal nekroliz, Stivens-Djonson sindromi, ko'p shaklli eritema), angionevrotik shish, eritematoz toshma, eshakemi, ekzema, yassi temiratki, suyak-mushak qon quyilishlar, artrit, artralgiya, mialgiya. Qon va limfa tizimi tomonidan ba'zan – trombotsitopeniya, leykoitopeniya, eozinofiliya; kamdan-kam – neytropeniya, shu jumladan og'ir neytropeniya; juda kamdan-kam – trombotik trombotsitopenik purpura, aplastik anemiya, panstsitopeniya, agranulotsitoz, og'ir trombotsitopeniya, granulositopeniya, anemiya. Immun tizimi tomonidan juda kamdan-kam – zardob kasalligi, anafilaktoid reaksiyalar. Siydik-jinsiy tizimi tomonidan ba'zan – gematuriya; juda kamdan-kam – glomerulonefrit, qonda kreatinin darajasining oshishi. Umumiy buzilishlar va mahalliy reaksiyalar tez-tez – in'ektsiya joyida qon ketish; juda kamdan-kam – isitma. Laborator ko'rsatkichlar ba'zan – qon ketish vaqtining uzayishi, neytrofillar va trombotsitlar sonining kamayishi.
-
Farmakologik xususiyatlari
Antiagregant vosita. Ta'sir mexanizmi adenozindifosfat (ADF) ning trombotsit retseptorlari bilan bog'lanishini qaytmas selektiv tormozlashi va ADF-induksiyalangan fibrinogenning glikoprotein IIb/IIIa kompleksi bilan bog'lanishini bloklashi bilan bog'liq. Preparat, shuningdek, boshqa agonistlar tomonidan chaqirilgan agregatsiyani ham, ADF tomonidan chiqarilgan trombotsitlar faolligining oshishini bloklash yo'li bilan tormozlaydi. ADF-retseptorlarini qaytmas o'zgartiradi, shuning uchun trombotsitlar butun umr davomida nofaol bo'lib qoladi va normal funksiyaning tiklanishi trombotsitlar yangilanishi bilan yuz beradi (taxminan 7 kundan so'ng). Trombotsitlar agregatsiyasini tormozlab, qon ketish vaqtini oshiradi. Fosfodiesteraza faolligiga ta'sir qilmaydi. Antiagregant ta'siri dozaga bog'liq holda bir martalik qabuldan 2 soat o'tgach namoyon bo'ladi. Preparatni kursli qabul qilishda kunlik 50-100 mg dozada ADF-induksiyalangan trombotsitlar agregatsiyasi 3-7 kunlarda barqaror muvozanatga erishadi, bunda trombotsitlar agregatsiyasining maksimal tormozlanishi 40-60% ni tashkil etadi. Preparat bekor qilingandan so'ng trombotsitlar agregatsiyasi va qon ketish vaqti taxminan 5-7 kun ichida dastlabki ko'rsatkichlarga qaytadi, bu trombotsitlar umriga (7-10 kun) mos keladi.
-
Maxsus ko'rsatmalar
Qon ketishi va gematologik nojo‘ya ta’sirlar rivojlanish xavfi tufayli, preparat qo‘llanilishi davomida mumkin bo‘lgan qon ketishiga dalolat qiluvchi simptomlar kuzatilsa, zudlik bilan to‘liq qon tahlili va/yoki boshqa mos testlarni o‘tkazish kerak. Boshqa antitrombotik vositalar kabi, klopidogrelni travma, jarrohlik aralashuvi yoki boshqa patologik holatlar natijasida qon ketish xavfi yuqori bo‘lgan bemorlarga, shuningdek bemorlar AAS, geparin, glikoprotein IIb/IIIa ingibitorlari yoki nosteroid yallig‘lanishga qarshi preparatlar, xususan, TsOG-2 ingibitorlarini qabul qilayotgan hollarda ehtiyotkorlik bilan qo‘llash kerak. Bemorlarni qon ketish belgilari, jumladan yashirin qon ketish, ayniqsa davolashning dastlabki haftalarida va/yoki yurakda invaziv muolajalar va jarrohlik aralashuvlardan so‘ng diqqat bilan kuzatib borish zarur. Agar rejalashtirilgan jarrohlik aralashuvi vaqtincha antitrombotik vositalarni talab qilmasa, klopidogrel bilan davolash operatsiyadan 7 kun oldin to‘xtatilishi kerak. Bemorlar shifokorga (shu jumladan stomatologga) klopidogrel qabul qilayotganliklari haqida, ularga har qanday operatsiya yoki yangi dori vositasi buyurilishidan oldin xabar berishlari kerak. Klopidogrel qon ketish davomiyligini oshiradi, shuning uchun uni qon ketish xavfi yuqori bo‘lgan bemorlarga (ayniqsa me’da-ichak va ko‘z ichidagi) ehtiyotkorlik bilan qo‘llash kerak. Bemorlarni ogohlantirish lozimki, klopidogrel bilan davolash vaqtida (ayniqsa AAS bilan birga) qon ketish odatdagidan kechroq to‘xtashi mumkin va ular har bir noodatiy qon ketish holati haqida shifokorga xabar berishlari kerak. Juda kam hollarda klopidogrel qo‘llangandan so‘ng, ba’zan qisqa muddatli qo‘llashdan keyin ham trombotik trombotsitopenik purpura (TTP) holatlari kuzatilgan. TTP hayot uchun xavfli holat bo‘lib, zudlik bilan davolash, xususan, plazmaferezni talab qiladi. Ma’lumotlar yetarli emasligi sababli, klopidogrelni o‘tkir ishemik insultdan keyingi dastlabki 7 kun ichida buyurish tavsiya etilmaydi. CYP2C19 faolligini susaytiruvchi preparatlarni bir vaqtda qo‘llashdan saqlanish kerak.
-
Dozani oshirib yuborilishi
Klopidogrel bilan dozani oshirib yuborishda qon ketish vaqti uzayishi mumkin. Qon ketish yuzaga kelganda simptomatik davolash tavsiya etiladi. Qon ketish vaqtining tezda tuzatilishi zarur bo‘lsa, trombotsitlar massasi quyilishi tavsiya etiladi. Maxsus antidot mavjud emas.