Faol modda: flukonazol.

Flukonazol infuziyalar uchun ko‘plab zamburug‘li infeksiyalarni davolash uchun ko‘rsatilgan: kriptokokkoz, shu jumladan kriptokokk meningiti; sistemali kandidoz, shu jumladan kandidemiya, dissemine kandidoz va invaziv kandidoz infeksiyalarining boshqa shakllari (qorin bo‘shlig‘i, endokard, ko‘z, nafas va siydik yo‘llari infeksiyalari); shilliq qavatlarning kandidozi (og‘iz bo‘shlig‘i, halqum, qizilo‘ngach, invaziv bo‘lmagan bronx-o‘pka kandidozi, kandiduriya, og‘iz bo‘shlig‘ining atrofik kandidozi, protez tishlarni taqishda yuzaga keladigan); genital kandidoz: vaginal kandidoz, o‘tkir va surunkali qaytalanuvchi balanite: teri mikozlari, shu jumladan oyoq, tana, qov sohasining mikozlari; rangli temiratki, onixomikoz; dolzarb endemik mikozlar; tsitostatiklar bilan davolash yoki nur terapiyasi o‘tkazilayotgan, OITS bilan kasallangan, organ ko‘chirib o‘tkazilgan va immunitetni bostiruvchi boshqa holatlarda yomon sifatli o‘smalari bo‘lgan bemorlarda zamburug‘li infeksiyalar profilaktikasi.

Flukonazolga, azol birikmalariga va preparat tarkibiga kiruvchi boshqa ingredientlarga yuqori sezuvchanlik, homiladorlik va laktatsiya davri, 1 yoshgacha bo‘lgan bolalar, flukonazol (400 mg/kun dozada) bilan bir vaqtda sisaprid, terfenadin va astemizolni buyurish. Ehtiyotkorlik bilan - alkogolizm, axlorgidriya, gipoxlorgidriya, jigar yetishmovchiligi, yuzaki invaziv/sistemali zamburug‘li infeksiyalar, terfenadin va flukonazolni (400 mg/kun dan kam dozada) bir vaqtda qabul qilish, potentsial proaritmogen holatlar (bir nechta xavf omillari bo‘lgan bemorlarda: yurakning organik kasalliklari, elektrolit muvozanatining buzilishi, aritmiya chaqiruvchi dori vositalarini bir vaqtda qabul qilish). Homiladorlik davrida preparatni qo‘llash tavsiya etilmaydi. Hayot uchun xavfli infeksiyalarda, onani davolashdan kutilayotgan foyda homila uchun xavfdan ustun bo‘lsa, qo‘llash mumkin. Laktatsiya davrida preparatni qo‘llash zarur bo‘lsa, emizishni to‘xtatish tavsiya etiladi.

Flukonazol v/v tomchilab kuniga 200 mg/soatdan oshmagan tezlikda qo'llaniladi. Vaginal kandidoz, kandidoz balaniti bo'lganida kuniga 100-200 mg buyuriladi; ko'pincha preparatni bir marta yuborgandan so'ng sog'ayish kuzatiladi. Boshqa shilliq qavatlar kandidozining shakllarida 50-100 mg kuniga bir marta 14-30 kun davomida tavsiya etiladi. Tizimli kandidoz va kriptokokk infeksiyalarida, shu jumladan meningitda, birinchi kuni 400 mg, so'ngra infeksiya og'irligiga qarab 200-400 mg kuniga bir marta: davolash davomiyligi klinik samaradorlikka bog'liq: odatda kriptokokk meningitini davolash kursi 6-8 hafta davom etadi. Teri mikozlarida tavsiya etilgan doza haftasiga bir marta 150-200 mg yoki kuniga bir marta 50 mg, davolash davomiyligi odatda 2-4 hafta. Biroq, oyoq mikozlarida davolash 6 haftagacha davom etishi mumkin. Onixomikozda tavsiya etilgan doza haftasiga bir marta 150-200 mg: davolash zararlangan tirnoq to'liq sog'lom tirnoq bilan almashguncha davom etadi. Yomon sifatli o'smalari bo'lgan bemorlarda zamburug'li infeksiyalar profilaktikasi - 100 mg kun ora, bemor yuqori xavf guruhida bo'lgan davrda, nurlanish yoki kimyoviy terapiya tufayli. Keksalar uchun buyrak funksiyasi buzilmagan hollarda preparatning odatdagi dozasi va rejimiga rioya qilinadi. Buyrak funksiyasi buzilgan bemorlarda flukonazolning bir martalik qabulida doza o'zgarmaydi. Preparatni qayta buyurishda buyrak funksiyasi buzilgan bemorlarga avval zarba dozasi 50 mg dan 400 mg gacha yuboriladi. Agar KK 50 ml/min dan yuqori bo'lsa, preparatning odatdagi doza (tavsiya etilgan dozadan 100%) qo'llaniladi. KK 11 dan 50 ml/min gacha bo'lsa, tavsiya etilgan dozaning 50% qo'llaniladi. Doimiy gemodializda bo'lgan bemorlarga har bir gemodializ seansidan so'ng bir doza preparat qo'llaniladi. Bir yoshdan katta bolalarga buyrak funksiyasi normal bo'lsa, flukonazol kuniga 1 marta 1-3 mg/kg/kun (shilliq qavatlar kandidozida) va 3-12 mg/kg/kun (tizimli kandidoz yoki kriptokokkda) kasallik og'irligiga qarab yuboriladi. Buyrak funksiyasi buzilgan bolalarda preparatning sutkalik dozasi (kattalardagi kabi) buyrak yetishmovchiligi darajasiga mos ravishda kamaytiriladi. Yangi tug'ilgan chaqaloqlarda flukonazol sekin chiqariladi. Hayotining dastlabki 2 haftasida preparat bolalardagi kabi (mg/kg) dozada, lekin 72 soatlik interval bilan buyuriladi. 2-4 haftalik bolalarga esa shu dozada 48 soatlik interval bilan yuboriladi.

Ovqat hazm qilish tizimi tomonidan: ko'ngil aynishi, meteorizm, qusish, qorin og'rig'i va diareya, ishtahaning pasayishi, ta'm sezgining o'zgarishi, qabziyat, bosh og'rig'i, bosh aylanishi, charchoq, kamdan-kam hollarda - tutqanoq va alopesiya. Teri reaksiyalari: juda kam hollarda teri toshmasi, anafilaksiya va angionevrotik shish (dori qabulini darhol to'xtatishni talab qiladi), kam hollarda - ko'p shaklli eritema (Stiven-Djonson sindromi), toksik epidermal nekroliz (Layell sindromi). Yurak-qon tomir tizimi tomonidan: Q-T intervalining uzayishi, qorinchalarning fibrillyatsiyasi/flatteri. Qon hosil qiluvchi organlar tomonidan: kamdan-kam hollarda - agranulositoz. Og'ir zamburug'li infeksiyali bemorlarda gematologik o'zgarishlar (leykopeniya va trombotsitopeniya), jigar fermentlari faolligining oshishi va jigar funksiyasining yaqqol buzilishi kuzatilishi mumkin. Boshqalar: kamdan-kam hollarda - buyrak funksiyasining buzilishi, giperxolesterinemiya, gipertirglitseridemiya, gipokaliemiya.

Zamburug‘larga qarshi preparat, triazol hosilasi. Ta’sir mexanizmi zamburug‘ hujayrasining 14α-demetilaza fermenti (sitochrom P 450 ga bog‘liq) ni kuchli inhibe qilishi va natijada zamburug‘ hujayra devorining asosiy komponenti - ergosterol sintezini bostirishi bilan bog‘liq. Candida spp., Microsporum spp., Trichoptyton spp., Cryptococcus neoformans, Blastomyces dermatitidis, Coccidioides immitis, Histoplasma capsulatum ga nisbatan yuqori faollikka ega.

Flukonazol asosan siydik bilan chiqarilgani sababli, buyrak funksiyasi buzilgan bemorlarda ehtiyotkorlikka rioya qilish lozim. Flukonazolning ko‘p martalik dozalarini davolashda dozani KK hisobga olgan holda belgilash kerak. Flukonazolni jigar funksiyasi buzilgan bemorlarga buyurishda ehtiyotkorlikka rioya qilish lozim. Davolash davomida jigar fermentlari darajasini muntazam monitoring qilish va bemorda mumkin bo‘lgan toksik ta’sirlarni aniqlash uchun kuzatuv o‘tkazish zarur. Jigar fermentlari darajasi oshganda, shifokor davolashdan kutilayotgan foyda va jigar shikastlanishining og‘irroq rivojlanish xavfini baholashi kerak. Flukonazolni bolalarda qo‘llash bo‘yicha yetarli tajriba yo‘q. Ushbu bemorlar guruhida shifokor bunday terapiya zarurligi to‘g‘risida mustaqil qaror qabul qilishi kerak. Avtomobil boshqarish va boshqa mexanizmlar bilan ishlash qobiliyatiga salbiy ta’siri noma’lum. Preparatni bolalar ololmaydigan joyda saqlash va yaroqlilik muddati tugaganidan keyin ishlatmaslik kerak.

Simptomlar: ko‘ngil aynishi, qusish, diareya, og‘irroq hollarda tutqanoq kuzatilishi mumkin. Davolash: simptomatik davolash tavsiya etiladi. Flukonazol asosan siydik bilan chiqarilgani uchun kuchaytirilgan diurez uning chiqarilishini oshiradi. Uch soatlik gemodializ muolajasi flukonazolning plazmadagi konsentratsiyasini yarmiga kamaytiradi.