Nojo´ya ta´sirlar
Eng ko‘p uchraydigan nojo‘ya reaksiyalar (ularning tez-tezligi 5% dan yuqori bo‘lib, nazoratli klinik tadqiqotlarda topiramatning kamida bir ko‘rsatkich bo‘yicha platsebo guruhidan yuqori bo‘lgan) quyidagilardir: anoreksiya, ishtahaning pasayishi, sekin fikrlash, depressiya, erkin nutqning buzilishi, uyqusizlik, harakatlarni muvofiqlashtirishning buzilishi, diqqatni jamlashning buzilishi, bosh aylanishi, dizartriya, disgevziya, gipesteziya, sustlik, xotira buzilishi, nistagm, paresteziya, uyquchanlik, tremor, diplopiya, ko‘rishning xiralashuvi, diareya, ko‘ngil aynishi, charchoq, asabiylashish va tana vaznining kamayishi.
Infeksiyalar va invaziyalar: juda tez-tez — nazofaringit.
Qon va limfa tizimi tomonidan: tez-tez — anemiya; tez-tez emas — leyopeniya, limfadenopatiya, trombotsitopeniya, eozinofiliya; kamdan-kam — neyropeniya*.
Immun tizimi tomonidan: tez-tez — gipersensitivlik; tez-tezligi noma’lum — allergik shish*, kon’yunktiva shishi*.
Modda almashinuvi va ovqatlanish tomonidan: tez-tez — anoreksiya, ishtahaning pasayishi; tez-tez emas — metabolik atsidoz, gipokaliemiya, ishtahaning oshishi, polidipsiya; kamdan-kam — giperkhloremik atsidoz.
Psixik buzilishlar: juda tez-tez — depressiya; tez-tez — sekin fikrlash, uyqusizlik, erkin nutqning buzilishi, xavotir, ongning chalkashishi, dezorientatsiya, agressiv reaksiyalar, kayfiyat buzilishi, qo‘zg‘alish, emotsional labilitet, depressiv kayfiyat, g‘azab, xulq-atvor buzilishi; tez-tez emas — suitsidal fikrlar, suitsidga urinishlar, gallyutsinatsiyalar, psixotik buzilishlar, eshitish gallyutsinatsiyalari, ko‘rish gallyutsinatsiyalari, apatiya, nutqning qiyinlashuvi, uyqu buzilishi, affektiv labilitet, libido pasayishi, qo‘zg‘algan holat, yig‘lash, disfemiya, eyforik kayfiyat, paranoya, perseveratsiya, vahima xurujlari, yig‘loqilik, o‘qish ko‘nikmasining buzilishi, uxlab qolishning buzilishi, emotsiyalarning tekislanishi, patologik fikrlash, libido yo‘qolishi, sustlik, intrasomnik buzilish, ertalab erta uyg‘onish, vahima reaksiyalari, ko‘tarinki kayfiyat; kamdan-kam — maniya, vahima buzilishi, umidsizlik hissi*, gipomaniya.
Markaziy asab tizimi tomonidan: juda tez-tez — paresteziya, uyquchanlik, bosh aylanishi; tez-tez — diqqatni jamlashning buzilishi, xotira buzilishi, amneziya, kognitiv buzilishlar, fikrlashning buzilishi, psixomotor buzilishlar, tutqanoqlar, harakatlarni muvofiqlashtirishning buzilishi, tremor, sustlik, gipesteziya, nistagm, disgevziya, muvozanat hissining buzilishi, dizartriya, intension tremor, sedatsiya; tez-tez emas — ongning susayishi, toniko-klonik tutqanoqlar «grand mal» turi, ko‘rish maydonining buzilishi, murakkab qisman tutqanoqlar, nutq buzilishi, psixomotor giperkativlik, hushdan ketish, sezgi buzilishlari, so‘lak ajralishi, gipersomniya, afaziya, takrorlanuvchi nutq, gipokineziya, diskineziya, postural bosh aylanishi, past sifatli uyqu, kuydiruvchi hissiyot, sezuvchanlik yo‘qolishi, parosmiya, serebral sindrom, disesteziya, gipogevziya, stupor, noqulaylik, aura, agevziya, disgrafiya, disfaziya, periferik neyropatiya, hushdan ketish oldi holati, distoniya, tanada jimirlash hissi; kamdan-kam: apraksiya, uyquning sirkadiyal ritmi buzilishi, giperesteziya, giposmiy, anosmiya, essensial tremor, akineziya, ta’sirga javob yo‘qligi.
Ko‘rish organi tomonidan: tez-tez — ko‘rishning xiralashuvi, diplopiya, ko‘rish buzilishi; tez-tez emas — ko‘rish o‘tkirligining pasayishi, skotoma, miopiya*, ko‘zda g‘alati hissiyotlar*, ko‘z qurishi, yorug‘likdan qo‘rqish, blefarospazm, ko‘z yoshlanishining oshishi, fotopsiya, midriaz, presbiopiya; kamdan-kam — bir tomonlama ko‘rlik, o‘tkinchi ko‘rlik, glaukoma, akkomodatsiya buzilishi, ko‘rish fazoviy idrokining buzilishi, miltillovchi skotoma, qovoq shishi*, tungi ko‘rlik, ambliopiya; tez-tezligi noma’lum: burchakni yopuvchi glaukoma*, makulopatiya*, ko‘z harakatining buzilishi*.
Eshitish va muvozanat organi tomonidan: tez-tez — vertigo, quloqda shovqin, quloq og‘rig‘i; tez-tez emas: karsoqlik, bir tomonlama karsoqlik, neyrosensor karsoqlik, quloqda noqulaylik, eshitish buzilishi.
Yurak-qon tomir tizimi tomonidan: tez-tez emas — bradikardiya, sinus bradikardiyasi, yurak urishini sezish.
Tomir tizimi tomonidan: tez-tez emas — gipotenziya, ortostatik gipotenziya, issiq bosilish, issiq bosilishlar; kamdan-kam — Reyno fenomeni.
Nafas olish tizimi, ko‘krak qafasi va o‘rta ko‘krak sohasidan: tez-tez — nafas qisilishi, burundan qon ketishi, burun bitishi, rinoreya, yo‘tal*; tez-tez emas — jismoniy yuklamada nafas qisilishi, burun bo‘shliqlarida gipersekresiya, disfoniya.
Ovqat hazm qilish tizimi tomonidan: juda tez-tez — ko‘ngil aynishi, diareya; tez-tez — qusish, qabziyat, epigastral sohada og‘riq, dispepsiya, qorin og‘rig‘i, og‘iz qurishi, oshqozonda noqulaylik, og‘iz bo‘shlig‘ida sezuvchanlikning buzilishi, gastrit, qorin sohasida noqulaylik; tez-tez emas — pankreatit, meteorizm, gastroezofageal reflyuks, qorin pastki qismida og‘riq, og‘iz bo‘shlig‘ida sezuvchanlikning pasayishi, milk qonashi, qorin shishishi, epigastral sohada noqulaylik, qorin sohasida sezuvchanlik, gipersalivatsiya, og‘iz bo‘shlig‘ida og‘riq, og‘izdan yoqimsiz hid, glossodiniya.
Gepatobiliar tizimi tomonidan: kamdan-kam — gepatit, jigar yetishmovchiligi.
Teri va teri osti to‘qimalari tomonidan: tez-tez — alopesiya, toshma, qichishish; tez-tez emas — angidroz, yuz sohasida sezuvchanlikning buzilishi, eshakemi, eritema, generalizatsiyalashgan qichishish, makulyar toshma, teri pigmentatsiyasi buzilishi, allergik dermatit, yuz shishishi; tez-tez emas — Stivens-Djonson sindromi*, polimorf eritema*, teri hidining o‘zgarishi, paraorbital shish*, lokalizatsiyalashgan eshakemi; tez-tezligi noma’lum — toksik epidermal nekroliz*.
Skelet-mushak tizimi va biriktiruvchi to‘qima tomonidan: tez-tez — artralgiya, mushak spazmlari, mialgiya, mushak tutqanoqlari, mushak zaifligi, ko‘krak qafasida skelet-mushak og‘rig‘i; tez-tez emas: bo‘g‘imlar shishishi*, mushaklarning qattiqligi, yonbosh og‘rig‘i, mushaklarda charchoq; kamdan-kam: oyoq-qo‘llarda noqulaylik*.
Buyrak va siydik chiqarish yo‘llari tomonidan: tez-tez — nefrolitiaz, pollakiuriya, dizuriya; tez-tez emas — siydik-tosh kasalligining kuchayishi (buyrak toshlari), zo‘riqishda siydik tutolmaslik, gematuriya, siydik tutolmaslik, siydik chiqarishga tez-tez chaqiriq, buyrak kolikasi, buyrak sohasida og‘riq; kamdan-kam — siydik-tosh kasalligining kuchayishi (uretrada toshlar) buyrak kanallari atsidozi*.
Jinsiy a’zolar va sut bezlari tomonidan: tez-tez emas — erektil disfunktsiya, jinsiy disfunktsiya.
Umumiy buzilishlar va qo‘llash usuli bilan bog‘liq buzilishlar: juda tez-tez — charchoq; tez-tez — tana haroratining oshishi, asteniya, asabiylashish, yurish buzilishi, o‘zini yomon his qilish, bezovtalik; tez-tez emas — gipertermiya, chanqoq, grippga o‘xshash sindrom*, sustlik, qo‘l-oyoq sovushi, mastlik hissi, bezovtalik hissi; kamdan-kam — yuz shishishi, kalsinoz.
Laborator ko‘rsatkichlar o‘zgarishi: juda tez-tez — tana vaznining kamayishi; tez-tez — tana vaznining oshishi*; tez-tez emas — kristalluriya, «tandem-yurish» testi natijasining anomalligi, leyopeniya, qonda jigar fermentlari faolligining oshishi, kamdan-kam — qonda gidrokarbonat miqdorining kamayishi.
Ijtimoiy faoliyatning buzilishi: tez-tez emas — o‘qish qobiliyatining buzilishi.
* nojo‘ya reaksiya ro‘yxatdan o‘tkazilganidan keyin spontan xabarlar asosida qayd etilgan. Tez-tezlik klinik tadqiqotlar ma’lumotlari asosida hisoblangan.