Senadeksin preparati bilan dozani oshirib yuborishda quyidagilar bo‘lishi mumkin:
diareya, natijada suv-tuz muvozanati buziladi;
OVT shilliq qavati tirnash xususiyati;
ko‘ngil aynishi, qusgan holatga o‘tishi;
ichak kolikalari;
epigastriy sohasida og‘riq;
tutqanoqlar;
qon tomirlarida kollaps;
ichak faoliyatining funksional buzilishi;
metabolik atsidoz.

Ich ketkazuvchi vositalarni tanlashda ichak shilliq qavatining morfologik o‘zgarishlarini albatta hisobga olish kerak. Agar ichakda yallig‘lanish o‘zgarishlari bo‘lmasa va harakat funksiyasi sust bo‘lsa, ichak tarkibini ko‘paytirishga yordam beradigan o‘simliklar, shuningdek, antraxinon hosilalarini o‘z ichiga olgan o‘simliklardan foydalanish tavsiya etiladi.
O‘simlikdan olingan ich ketkazuvchi vositalarning ijobiy xususiyatlari.
1. Organizmga kompleks ta’sir ko‘rsatadi.
2. Yengil ta’sir qiladi.
3. Nojo‘ya ta’sirlari sintetik preparatlarga qaraganda kamroq ifodalangan.
4. Sintetik yo‘l bilan olingan preparatlarga qaraganda qarshi ko‘rsatmalar kamroq.
O‘simlikdan olingan ich ketkazuvchi vositalarning salbiy tomonlari
Ma’lumki, antraxinonlar guruhiga kiruvchi ich ketkazuvchi vositalar yo‘g‘on ichakda parchalanadi. Ushbu guruh ich ketkazuvchilarini qabul qilish natijasida epiteliy zararlanadi va organning sekretsiyasi hamda motorikasi buziladi. Natijada ichak shilliq qavatida pigmentatsiya kuzatiladi, ya’ni laksativ kasallik rivojlanadi. Oxir-oqibat, ushbu jarayonlar natijasida yo‘g‘on ichak shilliq qavatida distrofiya va nekrobiotik o‘zgarishlar yuzaga keladi. Agar hech qanday choralar ko‘rilmasa, bu o‘zgarishlar onkologik kasallikka olib kelishi mumkin. Bundan tashqari, agar inson senna preparatlarini juda tez-tez va uzoq vaqt (oylab, hattoki yillar davomida) qabul qilsa, uning ichagida yashovchi bakteriyalarda ularga xos bo‘lmagan patogen xususiyatlar, xususan mutagen va kanserogen xususiyatlar paydo bo‘ladi. Umuman olganda, shuni ta’kidlash kerakki, antraglikozidlarni o‘z ichiga olgan har qanday preparatlar uzoq muddat qo‘llanganda odat hosil qiladi, natijada bemor dozasini oshirishga majbur bo‘ladi. Doza oshirilganda esa, jiddiy kasalliklar, jumladan, kolorektal rak rivojlanish xavfi ortadi (Xallmann F., 2011).
Lekin tadqiqotlar shuni ham ko‘rsatdiki, senna preparatlarining toksikligi ishlatilayotgan vositalarning tozalangan yoki tozalanmaganligiga bog‘liq. Aniqlanishicha, tozalangan preparatlar amaliy nuqtai nazardan deyarli zararsiz, tipik tozalanmagan turlari esa nafaqat ko‘proq toksik (deyarli 3, hattoki 5 barobar), balki ich ketkazuvchi ta’siri ham kamroq. Adolat yuzasidan aytish kerakki, ushbu tadqiqotlarda faqat o‘tkir toksiklik ko‘rib chiqilgan, uning simptomlari 24 soat davomida namoyon bo‘lgan. Ushbu tadqiqotlarda juda yuqori dozalardan foydalanilgan (Xallmann F., 2011).
Antraxinonning tarkibiy qismi emodin mutagenlik xususiyatiga ega. Uning mutagenligi faollashtirish tizimiga bog‘liq, bu tizim sutemizuvchilarda mavjud emas. Inson uchun emodin past darajadagi mutagenlik xavfini keltirib chiqaradi. Bundan tashqari, uzoq muddat ich ketkazuvchi preparatlarni qabul qilgan bemorlarda kolorektal karsinoma rivojlanish xavfi ortishi aniqlangan. Ta’kidlash kerakki, ushbu tadqiqot Germaniyada o‘tkazilgan, u yerda asosan tozalanmagan senna preparatlari qo‘llaniladi va onkologik kasallik rivojlanish xavfi xom ashyoda kanserogen moddalar mavjudligi bilan bog‘liq bo‘lishi mumkin.
Antronlar — bu faol ta’sir qiluvchi moddalar. Aynan ushbu vositalarning uzoq muddatli qo‘llanilishi ahamiyatga ega, qisqa muddatli emas (Xallmann F., 2011).
Antronlar prostaglandinlar sintezini stimulyatsiya qilishi mumkinligi taxmin qilinadi. Aynan ularning ta’siri natijasida yallig‘lanish jarayoni yuzaga kelishi mumkin. Ushbu kimyoviy birikmalar antraglikozidlarga nisbatan ko‘proq sitotoksik va ularning salbiy ta’siri sitostatiklarga o‘xshash. Tadqiqotlar shuni ko‘rsatdiki, senna dorivor preparatlarini uzoq muddat qo‘llash asoratlar rivojlanishining yuqori xavfini keltirib chiqaradi (Xallmann F., 2011).
To‘g‘ri, AQSh Oziq-ovqat va dori vositalarini nazorat qilish boshqarmasi (FDA) ushbu masala bo‘yicha tadqiqotlarni davom ettirishga chaqiradi, chunki toza sennozid A va B preparatlari qo‘llanilganda bemorlarda xavf yo‘qligiga shubha bor.
Boshqa dori vositalari bilan o‘zaro ta’siri