Yordamchi moddalari: laktoza monogidrat, mikrokristallik sellyuloza, natriy kraxmalglikolyat (A turi), povidon, magniy stearat. Lamotridjin - 100 mg

Yuqori sezuvchanlik (masalan, teri toshmasi, angionevrotik shish, o'tkir eshakemi, keng qamrovli qichishish, shilliq qavatning yaralanishi)

Og'iz orqali, dozalash tartibi va qo'llash davomiyligi ko'rsatma va bemorning klinik holatiga bog'liq va shifokor tomonidan belgilanadi.

qusish, teri toshmasi, isitma, uyquchanlik, tasodifiy jarohatlar, bosh aylanishi, diareya, abdominial og'riq (qorin og'rig'i), qusish, ataksiy, tremor, asteniya, bronxit, grippga o'xshash sindrom va diplopiya, bu nazorat guruhida shunday tezlikda qayd etilmagan.

Farmakodinamikasi. Lamotridjin — bu qarshi tutqanoq (antikonvulsant) preparat bo‘lib, uning ta’sir mexanizmi neyronlarning presinaptik membranalaridagi potentsialga bog‘liq natriy kanallarini sekin inaktivatsiya fazasida bloklash va epileptik tutqanoq rivojlanishida muhim rol o‘ynaydigan aminokislota bo‘lgan glyutamatning ortiqcha ajralishini bostirish bilan bog‘liq. Farmakokinetikasi. Preparat og‘iz orqali qabul qilingandan so‘ng tez va to‘liq oshqozon-ichak traktida so‘riladi. Qon plazmasida Cmax taxminan 2,5 soatdan keyin erishiladi. Lamotridjin faol metabolizatsiyalanadi, asosiy metaboliti N-glyukuroniddir. O‘rtacha T½ kattalarda 29 soatni tashkil etadi. Lamotridjin chiziqli farmakologik profilga ega. Asosan metabolitlar ko‘rinishida va qisman o‘zgarmagan holda, asosan siydik bilan chiqariladi. Bolalarda T½ kattalarnikiga nisbatan qisqaroq. Maxsus bemor guruhlari Bolalar. Bolalarda tana vazniga bog‘liq klirens kattalarnikiga nisbatan yuqoriroq, eng yuqori ko‘rsatkichlar 5 yoshgacha bo‘lgan bolalarda kuzatiladi. Lamotridjinning T½ bolalarda odatda kattalarnikiga nisbatan qisqaroq, o‘rtacha qiymati taxminan 7 soat, ferment induktorlar, masalan, karbamazepin va fenitoin bilan birga qo‘llanganda va faqat valproat bilan birga qo‘llanganda o‘rtacha qiymat 45–50 soatgacha oshadi. Keksalar. Farmakokinetik tahlil natijalari, unda keksalar va yosh epilepsiyali bemorlar ishtirok etgan, bir tadqiqotda lamotridjin klirensi klinik ahamiyatli darajaga o‘zgarmaganini aniqladi. Bir martalik dozadan so‘ng aniq klirens 20 yoshda tana vazniga 35 ml/min dan 70 yoshda 31 ml/min gacha 12% ga kamaydi. 48 haftalik davolashdan so‘ng kamayish yosh va keksa bemorlarda 41–37 ml/min ni tashkil etdi (10%). Bundan tashqari, lamotridjinning farmakokinetikasi 12 nafar sog‘lom keksa ko‘ngillilarda o‘rganilgan, ularga bir martalik 150 mg buyurilgan. Keksa bemorlardagi o‘rtacha klirens (0,39 ml/min/kg) 9 ta tadqiqotda olingan o‘rtacha klirens qiymatlari (0,31–0,65 ml/min/kg) oralig‘ida bo‘lgan, bu tadqiqotlar keksa bemorlarga 30–450 mg bir martalik doza berilgandan so‘ng o‘tkazilgan. Buyrak faoliyati buzilgan bemorlar. Surunkali buyrak faoliyati buzilgan 12 nafar ko‘ngilli va gemodializda bo‘lgan 6 nafar bemorga lamotridjinning 100 mg bir martalik doza buyurilgan. O‘rtacha CL/F qiymatlari quyidagicha bo‘lgan: 0,42 ml/min/kg (surunkali buyrak yetishmovchiligi), 0,33 ml/min/kg (gemodializ seanslari orasidagi davr) va 1,57 ml/min/kg (gemodializ vaqtida), sog‘lom ko‘ngillilarda esa 0,58 ml/min/kg. Qon plazmasidan o‘rtacha T½ 42,9 soat (surunkali buyrak yetishmovchiligi), 57,4 soat (gemodializ seanslari orasidagi davr) va 13,0 soat (gemodializ vaqtida), sog‘lom ko‘ngillilarda esa 26,2 soatni tashkil etdi. O‘rtacha 20% (5,6–35,1) organizmdagi lamotridjin miqdori 4 soatlik gemodializ seansi davomida kamaygan. Ushbu bemorlar guruhi uchun lamotridjin boshlang‘ich dozasini aniqlash antiepileptik preparatlarni qabul qilish tartibiga asoslanishi kerak; saqlovchi dozaning kamaytirilishi buyrak faoliyati sezilarli darajada buzilgan bemorlar uchun samarali bo‘lishi mumkin. Jigar faoliyati buzilgan bemorlar. Bir martalik doza farmakokinetik tadqiqoti turli darajadagi jigar faoliyati buzilgan 24 nafar bemor va nazorat guruhidagi 12 nafar sog‘lom ko‘ngillida o‘tkazilgan. Lamotridjinning aniq klirensining o‘rtacha qiymati jigar faoliyati buzilgan bemorlarda (Child — Pugh tasnifi bo‘yicha A, B va S sinflari) mos ravishda 0,31; 0,24 va 0,10 ml/min/kg, nazorat guruhidagi sog‘lom ko‘ngillilarda esa 0,34 ml/min/kg ni tashkil etdi. Boshlang‘ich, oshirilgan va saqlovchi dozalarni jigar faoliyati o‘rtacha darajada buzilgan bemorlarda (Child — Pugh tasnifi bo‘yicha B sinfi) taxminan 50% ga va og‘ir darajada buzilgan bemorlarda (Child — Pugh tasnifi bo‘yicha S sinfi) 75% ga kamaytirish kerak. Oshirilgan va saqlovchi dozalarni davolashga javobga qarab tuzatish kerak.

o‘rganilgan o‘zaro ta’sirlar faqat kattalarda o‘tkazilgan. Aniqlanishicha, uridin 5'-difosfo(UDP)-glyukuronil transferaza (UGT) — bu ferment bo‘lib, lamotridjin metabolizmi uchun javobgar. Shunday qilib, glyukuronizatsiyani induktsiyalovchi yoki ingibitsiyalovchi preparatlar lamotridjin klirensiga ta’sir qilishi mumkin. Sitoxrom P450 3A4 (CYP 3A4) fermentining kuchli yoki o‘rtacha induktorlari, UGT ni induktsiyalashi ma’lum bo‘lganlar, lamotridjin metabolizmini kuchaytirishi mumkin. Klinik jihatdan ahamiyatli ta’sir ko‘rsatishi isbotlangan preparatlar 6-jadvalda keltirilgan. Ushbu dori vositalarining dozalash bo‘yicha maxsus tavsiyalari QO‘LLANILISH bo‘limida keltirilgan. Lamotridjin sitoxrom P450 fermentlarini klinik jihatdan ahamiyatli stimulyatsiya yoki tormozlanishini chaqirishi haqida dalillar yo‘q. Lamotridjin o‘z metabolizmini induktsiyalashi mumkin, biroq bu ta’sir o‘rtacha va klinik jihatdan ahamiyatli oqibatlarga olib kelmaydi. 6-jadval. Boshqa dori vositalarining lamotridjin glyukuronizatsiyasiga ta’siri Lamotridjin glyukuronizatsiyasini sezilarli darajada ingibitsiyalovchi dori vositalari Lamotridjin glyukuronizatsiyasini sezilarli darajada induktsiyalovchi dori vositalari Lamotridjin glyukuronizatsiyasini ingibitsiyalovchi hamda induktsiyalovchi bo‘lmagan dori vositalari Valproat Karbamazepin Fenitoin Primidon Fenobarbital Rifampitsin Lopinavir/ritonavir Atazanavir/ritonavir* «Etinilestradiol/levonorgestrel» kombinatsiyasi** Litiy Bupropion Olanzapin Okskarbazepin Felbamat Gabapentin Levetirasetam Pregabalin Topiramat Zonisamid Aripiprazol Lakosamid Perampanel *Dozalash bo‘yicha batafsil ma’lumot uchun maxsus bemor guruhlari uchun umumiy dozalash tavsiyalariga qarang, QO‘LLANILISH. **Boshqa peroral kontratseptivlar va gormonal o‘rinbosar preparatlar o‘rganilmagan, biroq ular ham lamotridjinning farmakokinetik xususiyatlariga shunga o‘xshash ta’sir ko‘rsatishi mumkin (maxsus bemor guruhlari uchun umumiy dozalash tavsiyalariga qarang, QO‘LLANILISH, gormonal kontratseptivlarni qabul qilayotgan ayollar uchun dozalash bo‘yicha ko‘rsatmalar va Gormonal kontratseptivlar, MAXSUS KO‘RSATMALAR). Antiepileptik preparatlar bilan o‘zaro ta’siri (qarang QO‘LLANILISH). Lamotridjin glyukuronizatsiyasini ingibitsiyalovchi valproat lamotridjin metabolizmini pasaytiradi va o‘rtacha T½ ni taxminan 2 marta oshiradi. Ba’zi antiepileptik preparatlar (masalan, fenitoin, karbamazepin, fenobarbital va primidon), sitoxrom P450 fermentlarini induktsiyalovchi, shuningdek UGT ni induktsiyalab, lamotridjin metabolizmini tezlashtiradi. Markaziy asab tizimi tomonidan nojo‘ya ta’sirlar, jumladan bosh aylanishi, ataksiya, diplopiya, ko‘rishning xiralashuvi va ko‘ngil aynishi, lamotridjin bilan birga karbamazepin qabul qilgan bemorlarda kuzatilgan. Bu holatlar odatda karbamazepin dozasini kamaytirganda yo‘qoladi. Shunga o‘xshash ta’sir lamotridjin va okskarbazepin sog‘lom kattalarda o‘rganilganda aniqlangan, biroq doza kamaytirilishi o‘rganilmagan. Sog‘lom kattalarda o‘tkazilgan tadqiqotda, 200 mg lamotridjin va 1200 mg okskarbazepin qabul qilinganda, okskarbazepin lamotridjin metabolizmini o‘zgartirmagan, lamotridjin esa okskarbazepin metabolizmini o‘zgartirmagan. Sog‘lom ko‘ngillilarda o‘tkazilgan tadqiqotda, 1200 mg felbamat kuniga 2 marta va 100 mg lamotridjin kuniga 2 marta 10 kun davomida birga qabul qilinganda, lamotridjinning farmakokinetikasiga klinik jihatdan ahamiyatli ta’sir ko‘rsatilmagan. Lamotridjin va/yoki gabapentin qabul qilgan bemorlarda plazma darajalari retrospektiv tahliliga ko‘ra, gabapentin lamotridjin klirens darajasini o‘zgartirmaydi. Levetirasetam va lamotridjin o‘rtasidagi potentsial dori o‘zaro ta’siri, ikkala preparatning qon zardobidagi konsentratsiyasi baholangan plasebo-nazoratli klinik tadqiqotlarda o‘rganilgan. Ushbu ma’lumotlarga ko‘ra, moddalar bir-birining farmakokinetikasiga ta’sir qilmaydi. Lamotridjin plazmadagi barqaror konsentratsiyasi pregabalin (200 mg kuniga 3 marta) bilan birga qabul qilinganda o‘zgarmaydi. Lamotridjin va pregabalin o‘rtasida farmakokinetik o‘zaro ta’sir yo‘q. Topiramat lamotridjinning plazmadagi konsentratsiyasiga ta’sir qilmaydi. Lamotridjin qabul qilinishi topiramat konsentratsiyasini 15% ga oshiradi. Tadqiqot ma’lumotlariga ko‘ra, zonisamid (200–400 mg/kun) va lamotridjin (150–500 mg/kun) 35 kun davomida birga qabul qilinganda, lamotridjinning farmakokinetikasiga sezilarli ta’sir ko‘rsatgan. Lamotridjin plazmadagi konsentratsiyasiga lakosamid (200, 400 yoki 600 mg/kun) birga qabul qilinganda, plasebo-nazoratli klinik tadqiqotlarda, parsyal tutqanoq bo‘lgan bemorlarda ta’sir ko‘rsatilmagan. Uchta plasebo-nazoratli klinik tadqiqotlar ma’lumotlari birlashtirilgan tahlilida, parsyal va birlamchi generalizatsiyalashgan toniko-klonik tutqanoqli bemorlarda perampanelning qo‘shimcha birga qabul qilinishi o‘rganilgan, perampanelning eng yuqori o‘rganilgan doza (12 mg/kun) lamotridjin klirensini 10% dan kam oshirgan. Bunday ta’sir klinik jihatdan ahamiyatli deb hisoblanmaydi. Garchi boshqa antiepileptik preparatlarning plazmadagi konsentratsiyasi o‘zgarishi holatlari tasvirlangan bo‘lsa-da, nazoratli tadqiqotlar lamotridjin birga qabul qilingan antiepileptik vositalarning plazmadagi konsentratsiyasiga ta’sir qilmasligini ko‘rsatdi. In vitro tadqiqotlar natijalari lamotridjin boshqa antiepileptik preparatlarni ularning qon oqimidagi oqsillar bilan bog‘lanishidan siqib chiqarmasligini ko‘rsatdi. Boshqa psixotrop moddalar bilan o‘zaro ta’siri (qarang QO‘LLANILISH). 100 mg/kun lamotridjin va 2 g litiy glyukonat kuniga 2 marta 6 kun davomida 20 bemorda birga qabul qilinganda, litiy farmakokinetikasi o‘zgarmagan. Bupropionning ko‘p martalik peroral dozasi lamotridjinning farmakokinetikasiga statistik jihatdan ahamiyatli ta’sir ko‘rsatmagan, 12 bemor ishtirokida o‘tkazilgan tadqiqotda, faqat lamotridjin glyukuronid darajasining biroz oshishiga olib kelgan. Sog‘lom kattalarda o‘tkazilgan tadqiqotda, 15 mg olanzapin lamotridjinning AUC va Cmax ni o‘rtacha mos ravishda 24 va 20% ga kamaytirgan. Bunday yuqori ta’sir klinik amaliyotda kamdan-kam uchraydi. 200 mg lamotridjin olanzapin farmakokinetikasiga ta’sir qilmaydi. Lamotridjinning ko‘p martalik peroral dozasi 400 mg/kun risperidonning farmakokinetikasiga klinik jihatdan ahamiyatli ta’sir ko‘rsatmagan, 2 mg bir martalik doza qabul qilinganda, 14 sog‘lom kattalarda o‘tkazilgan tadqiqotda. 2 mg risperidon va lamotridjin birga qabul qilinganda, 14 ko‘ngillidan 12 tasida uyquchanlik kuzatilgan, faqat risperidon qabul qilinganda esa 20 ko‘ngillidan 1 tasida. Faqat lamotridjin qabul qilinganda uyquchanlik holati aniqlanmagan. Bipolyar buzilishi bo‘lgan 18 kattada o‘tkazilgan klinik tadqiqotda, lamotridjin (≥100 mg/kun) qabul qilgan bemorlarda aripiprazol dozalari 10 dan 30 mg/kun gacha 7 kun davomida oshirilgan va yana 7 kun davomida buyurilgan. Umuman olganda, lamotridjinning AUC va Cmax taxminan 10% ga kamaygan. Ushbu o‘zgarishlarning ta’siri klinik jihatdan ahamiyatli bo‘lishi kutilmaydi. In vitro tajribalar lamotridjinning asosiy metaboliti N-glyukuronid hosil bo‘lishiga amitriptilin, bupropion, klonazepam, fluoksetin, galoperidol yoki lorazepam faqat minimal darajada ta’sir qilishi mumkinligini ko‘rsatdi. Inson jigar mikrosomalarida bufuralol metabolizmi o‘rganilganda, lamotridjin asosan CYP 2D6 yordamida metabolizatsiyalanadigan preparatlarning klirensini kamaytirmasligini aniqlash mumkin. In vitro tajribalar natijalari shuningdek, lamotridjin klirensiga klozapin, fenelzin, risperidon, sertralin yoki trazodon ta’sir qilishi ehtimoli kamligini ko‘rsatadi. Gormonal kontratseptivlar bilan o‘zaro ta’siri Gormonal kontratseptivlarning lamotridjin farmakokinetikasiga ta’siri. 16 ayol ko‘ngilli ishtirokida o‘tkazilgan tadqiqotda, etinilestradiol 30 mkg/levonorgestrel 150 mkg kombinatsiyali tabletkasi qabul qilinganda, lamotridjin chiqarilishi taxminan 2 marta oshgan, bu esa o‘rtacha AUC va Cmax lamotridjinning mos ravishda 52 va 39% ga kamayishiga olib kelgan. Kontratseptiv qabul qilishda haftalik tanaffus (shuningdek, kontratseptivsiz hafta deb ataladi) bo‘lsa, lamotridjin zardobdagi konsentratsiyasi asta-sekin oshib, birga qabul qilingandagi konsentratsiyadan taxminan 2 marta yuqori bo‘lgan (qarang QO‘LLANILISH va MAXSUS KO‘RSATMALAR). Lamotridjinning gormonal kontratseptivlar farmakokinetikasiga ta’siri. Tadqiqot ma’lumotlariga ko‘ra, 16 ayol ko‘ngillida lamotridjin 300 mg o‘zgarmas doza etinilestradiol farmakokinetikasiga ta’sir qilmagan, u peroral kontratseptiv kombinatsiyali tabletkasining tarkibiy qismi hisoblanadi. Levonorgestrel chiqarilishi doimiy biroz oshgan, bu esa o‘rtacha AUC va Cmax levonorgestrel mos ravishda 19 va 12% ga kamayishiga olib kelgan. Tadqiqot davomida FSG va LG hamda estradiol zardob darajalari o‘lchovlari ba’zi ayollarda tuxumdon gormonal faolligining susayishini ko‘rsatgan, biroq zardobdagi progesteron darajasi ma’lumotlari 16 ayolning barchasida ovulyatsiyaning gormonal simptomlari aniqlanmaganini ko‘rsatadi. FSG va LG zardob darajalari o‘zgarishi va levonorgestrel chiqarilishining biroz oshishi tuxumdonlarning ovulyator faolligiga ta’siri noma’lum (maxsus bemor guruhlari uchun umumiy dozalash tavsiyalariga qarang, QO‘LLANILISH, gormonal kontratseptivlarni qabul qilayotgan ayollar uchun dozalash va Gormonal kontratseptivlar, MAXSUS KO‘RSATMALAR). Lamotridjin 300 mg/kun dozasining ta’siri o‘rganilmagan. Boshqa gormonal kontratseptivlar bo‘yicha ham tadqiqotlar o‘tkazilmagan. Boshqa dori vositalari bilan o‘zaro ta’siri. 10 erkak ko‘ngilli ishtirokida o‘tkazilgan tadqiqotda, rifampitsin qabul qilinganda, lamotridjin chiqarilishi oshgan va T½ kamaygan, bu esa glyukuronizatsiyaga javobgar jigar fermentlarining induktsiyasi bilan bog‘liq. Rifampitsin bilan birga davolanayotgan bemorlarga lamotridjin va mos glyukuronizatsiya induktorlari uchun tavsiya etilgan davolash sxemasiga amal qilish kerak (qarang QO‘LLANILISH). Sog‘lom ko‘ngillilarda o‘tkazilgan tadqiqotlarga ko‘ra, lopinavir/ritonavir lamotridjinning plazmadagi konsentratsiyasini taxminan ikki baravar kamaytiradi, bu glyukuronizatsiyani induktsiyalash orqali yuzaga keladi. Lopinavir/ritonavir qabul qilayotgan bemorlarni davolashda lamotridjin va glyukuronizatsiya induktorlari uchun tavsiya etilgan davolash sxemasiga amal qilish kerak (qarang QO‘LLANILISH). Sog‘lom ko‘ngillilarda o‘tkazilgan tadqiqotlarga ko‘ra, atazanavir/ritonavir (300 mg/100 mg) lamotridjinning plazmadagi (100 mg doza) AUC va Cmax ni o‘rtacha mos ravishda 32 va 6% ga kamaytirgan (maxsus bemor guruhlari uchun umumiy dozalash tavsiyalariga qarang, QO‘LLANILISH). In vitro o‘rganilgan lamotridjinning organik kation tashuvchilari-2 (OCT-2) ga ta’siri bo‘yicha ma’lumotlarga ko‘ra, lamotridjin, lekin N(2)-glyukuronid metaboliti emas, klinik jihatdan ahamiyatli konsentratsiyalarda OCT-2 ingibitori hisoblanadi. Ushbu ma’lumotlar lamotridjin OCT-2 ingibitori ekanligini va IC50-53,8 mkm ko‘rsatkichiga ega ekanligini ko‘rsatadi (qarang MAXSUS KO‘RSATMALAR). Laboratoriya testlari bilan o‘zaro ta’siri. Lamotridjinning ayrim dori vositalarini siydikda tez aniqlash uchun ishlatiladigan testlar bilan o‘zaro ta’siri haqida xabar berilgan, natijada ayniqsa fensiklidin aniqlanganda soxta musbat natijalar bo‘lishi mumkin. Musbat natijalarni tasdiqlash uchun muqobil, aniqroq kimyoviy usuldan foydalanish zarur.

maxsus ogohlantirishlar Teri toshmasi. Lamotridjin bilan davolash boshlanganidan keyingi dastlabki 8 hafta ichida teri toshmasi ko‘rinishida teri bilan bog‘liq nojo‘ya ta’sirlar paydo bo‘lishi mumkin. Ko‘pchilik hollarda toshma o‘rtacha darajada bo‘ladi va davolashsiz o‘tib ketadi, biroq lamotridjin qabul qilishni to‘xtatish va shifoxonaga yotqizishni talab qiladigan og‘ir teri reaksiyalari haqida xabar berilgan. Bular orasida hayot uchun xavfli bo‘lishi mumkin bo‘lgan toshmalar, Stivens–Jonson sindromi va toksik epidermal nekroliz holatlari bo‘lgan (qarang: NOJO‘YA TA’SIRLAR). Zamonaviy lamotridjin dozalash tavsiyalari asosida o‘tkazilgan tadqiqotlarda ishtirok etgan kattalarda og‘ir teri toshmasi tezligi taxminan 1 ta 500 epilepsiya bilan kasallangan bemorda uchraydi. Ushbu holatlarning taxminan yarmida Stivens–Jonson sindromi (1 ta 1000) tashxis qilindi. Bipolyar buzilishi bo‘lgan bemorlarda og‘ir teri toshmasi tezligi 1 ta 1000 ni tashkil qiladi. Bolalarda jiddiy teri toshmasi rivojlanish xavfi kattalarga nisbatan yuqoriroq. Lamotridjin bilan o‘tkazilgan tadqiqotlar ma’lumotlariga ko‘ra, bolalarda toshma tufayli shifoxonaga yotqizish holatlari tezligi 1:300 dan 1:100 bemorgacha o‘zgaradi. Bolalarda teri toshmasining dastlabki belgilari infeksiya deb noto‘g‘ri qabul qilinishi mumkin, shuning uchun shifokorlar bolalarda davolashning dastlabki 8 haftasida toshma va isitma paydo bo‘lsa, dori vositasiga nojo‘ya reaksiya rivojlanish ehtimoliga e’tibor berishlari kerak. Teri toshmasi rivojlanishining umumiy xavfi, ehtimol, lamotridjinning yuqori boshlang‘ich dozalari va lamotridjin bilan davolashda tavsiya etilgan dozani oshirib yuborish bilan chambarchas bog‘liq (qarang: QO‘LLANISH), shuningdek, valproat bilan bir vaqtda qo‘llash bilan ham bog‘liq (qarang: QO‘LLANISH). Lamotridjin boshqa antiepileptik preparatlarni qo‘llashda allergiya yoki toshma bo‘lgan bemorlarni davolashda ehtiyotkorlik bilan qo‘llash kerak, chunki ushbu guruhda lamotridjin bilan davolashdan keyin o‘rtacha toshma paydo bo‘lish tezligi bunday anamnezi bo‘lmagan guruhga nisbatan 3 baravar yuqori bo‘lgan. Teri toshmasi paydo bo‘lsa, bemorni (kattani ham, bolani ham) darhol ko‘rikdan o‘tkazish va agar teri toshmasi preparat qabul qilish bilan bog‘liq emasligi isbotlanmasa, lamotridjin qabul qilishni to‘xtatish kerak. Lamotridjin bilan davolash toshma paydo bo‘lishi sababli to‘xtatilgan hollarda, davolashni qayta boshlash tavsiya etilmaydi. Bunday hollarda preparatni qayta buyurish masalasini hal qilishda davolashdan kutilayotgan foyda va mumkin bo‘lgan xavfni baholash zarur. Shuningdek, teri toshmasi turli tizimli simptomlar, jumladan, isitma, limfadenopatiya, yuz shishishi, qon o‘zgarishlari, jigar faoliyati buzilishi va aseptik meningit bilan kechuvchi gipersensitivlik sindromining bir qismi sifatida ham uchrashi haqida xabar berilgan (qarang: NOJO‘YA TA’SIRLAR). Sindrom turli darajada og‘irlikka ega bo‘lishi va ba’zan disseminelangan tomir ichki qon ivish sindromi va ko‘p organ yetishmovchiligiga olib kelishi mumkin. Muhim jihati shundaki, gipersensitivlikning dastlabki belgilari (masalan, isitma va limfadenopatiya) teri toshmasi bo‘lmasa ham paydo bo‘lishi mumkin. Bunday simptomlar mavjud bo‘lsa, bemorni darhol ko‘rikdan o‘tkazish va boshqa sabablar bo‘lmasa, lamotridjin qabul qilishni to‘xtatish kerak. Ko‘pchilik hollarda preparatni bekor qilgandan so‘ng aseptik meningit qaytuvchan bo‘ladi, biroq ba’zi hollarda lamotridjin qayta buyurilganda qayta paydo bo‘lishi mumkin. Lamotridjin qayta buyurilganda simptomlar tezda qaytadi va ko‘pincha yanada og‘ir kechadi. Oldingi lamotridjin buyurilishida aseptik meningit paydo bo‘lishi sababli lamotridjin bekor qilingan bemorlarga lamotridjin qayta buyurilmasligi kerak. O‘z joniga qasd qilish xavfi. Epilepsiya bilan kasallangan bemorlarda depressiya va/yoki bipolyar buzilish simptomlari paydo bo‘lishi mumkin va epilepsiya va bipolyar buzilishi bo‘lgan bemorlarda o‘z joniga qasd qilish xavfi yuqoriligi haqida dalillar mavjud. Bipolyar buzilishi bo‘lgan bemorlarning 25–50%ida kamida bir marta o‘z joniga qasd qilishga urinish va depressiya simptomlarining kuchayishi va/yoki o‘z joniga qasd qilish niyati va xatti-harakatlari (suitsidal holat) qayd etilgan, ular bipolyar buzilishni davolash uchun preparatlar, xususan lamotridjin qabul qilgan yoki qilmaganidan qat’i nazar. Epilepsiya, jumladan, turli ko‘rsatmalar bo‘yicha antiepileptik preparatlar bilan davolanayotgan bemorlarda o‘z joniga qasd qilish niyati va xatti-harakatlari haqida xabar berilgan. Antiepileptik preparatlar, jumladan lamotridjin bilan o‘tkazilgan randomizatsiyalangan platsebo-nazoratli klinik tadqiqotlar meta-tahlili ma’lumotlariga ko‘ra, o‘z joniga qasd qilish niyati va xatti-harakatlari xavfi biroz oshgan. Ushbu xavf mexanizmi noma’lum, biroq mavjud ma’lumotlar lamotridjin qo‘llash natijasida xavf oshishi mumkinligini istisno qilmaydi. Shuning uchun bemorlarni o‘z joniga qasd qilish niyati va xatti-harakatlari belgilari bor-yo‘qligini diqqat bilan nazorat qilish zarur. Bunday belgilar paydo bo‘lsa, bemorlar va ularga qarayotgan shaxslar tibbiy yordamga murojaat qilishlari kerak. Bipolyar buzilishda klinik yomonlashuv. Bipolyar buzilish sababli lamotridjin bilan davolanayotgan bemorlarni klinik yomonlashuv (yangi simptomlar paydo bo‘lishi ham kiradi) va suitsidal holat bo‘yicha diqqat bilan kuzatish zarur, ayniqsa davolash boshlanganida yoki doza o‘zgartirilganda. Ba’zi bemorlarda, jumladan, suitsidal xatti-harakatlar yoki fikrlar anamnezida bo‘lgan, yosh bemorlar va davolash boshlanishidan oldin sezilarli darajada suitsidal niyat ko‘rsatgan bemorlarda suitsidal fikrlar yoki suitsidal urinishlar paydo bo‘lish xavfi yuqoriroq bo‘lishi mumkin, bu esa davolash davomida diqqatli kuzatuvni talab qiladi. Bemorlar (va ularga qarayotgan shaxslar) o‘z holatining har qanday yomonlashuvi (yangi simptomlar paydo bo‘lishi ham kiradi) va/yoki suitsidal niyat/xatti-harakatlar yoki o‘ziga zarar yetkazishga moyillik yuzasidan kuzatish zarurligi haqida ogohlantirilishi kerak, shunda ular paydo bo‘lsa, darhol tibbiy yordamga murojaat qilishlari mumkin. Bunday hollarda vaziyat baholanib, davolash rejimiga tegishli o‘zgartirishlar kiritilishi, jumladan, klinik yomonlashuv (yangi simptomlar paydo bo‘lishi ham kiradi) va/yoki suitsidal niyat/xatti-harakatlar paydo bo‘lgan bemorlarda davolashni to‘xtatish ko‘rib chiqilishi kerak, ayniqsa bu simptomlar og‘ir, to‘satdan paydo bo‘lgan va mavjud simptomlarning bir qismi bo‘lmasa. Gormonal kontratseptivlar Gormonal kontratseptivlarning lamotridjin samaradorligiga ta’siri. Ma’lumotlarga ko‘ra, etinilestradiol 30 mkg/levonorgestrel 150 mkg kombinatsiyasi lamotridjin chiqarilishini taxminan 2 baravar oshiradi, bu esa lamotridjin darajasining pasayishiga olib keladi (qarang: O‘ZARO TA’SIRLAR). Maksimal terapevtik ta’sirga erishish uchun ko‘pchilik hollarda lamotridjinning ushlab turuvchi dozasini (titratsiya orqali) 2 baravar oshirish talab etiladi. Lamotridjin glukuronizatsiyasining induktorlari bo‘lmagan preparatlarni hali qabul qilmayotgan va allaqachon haftalik tanaffus bilan gormonal kontratseptivlarni qabul qilayotgan ayollarda (shuningdek, kontratseptivsiz hafta deb ataladi) lamotridjin darajasi vaqtincha asta-sekin oshishi mumkin. Bu oshish lamotridjin dozasini haftalik tanaffusdan bir necha kun oldin yoki tanaffus davomida oshirishda ko‘proq bo‘ladi. Dozalash bo‘yicha batafsil ma’lumot uchun maxsus bemor guruhlari uchun umumiy dozalash tavsiyalariga qarang, QO‘LLANISH. Shuning uchun og‘iz orqali kontratseptivlarni boshlayotgan yoki ularni qabul qilishni tugatayotgan ayollar doimiy shifokor nazoratida bo‘lishi kerak, ko‘pchilik hollarda lamotridjin dozasini tuzatish zarur. Boshqa og‘iz orqali kontratseptivlar va gormonal o‘rinbosar preparatlar o‘rganilmagan, biroq ular ham lamotridjinning farmakokinetik xususiyatlariga o‘xshash ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Lamotridjinning gormonal kontratseptivlar samaradorligiga ta’siri. O‘zaro ta’sirni o‘rganish bo‘yicha klinik tadqiqot natijalariga ko‘ra, 16 sog‘lom ko‘ngilli ishtirok etgan tadqiqotda, lamotridjin gormonal kontratseptivlar (etinilestradiol 30 mkg/levonorgestrel 150 mkg kombinatsiyasi) bilan birga qo‘llanganda levonorgestrel chiqarilishi biroz oshgani va FSG hamda LG darajalarida o‘zgarishlar aniqlangan (qarang: O‘ZARO TA’SIRLAR). Ushbu o‘zgarishlarning tuxumdon ovulyatsiyasiga ta’siri noma’lum. Biroq, lamotridjin va gormonal kontratseptivlarni birga qabul qilayotgan ba’zi bemorlarda ushbu o‘zgarishlar kontratseptivlarning samaradorligi pasayishiga olib kelishi mumkinligini istisno qilib bo‘lmaydi. Shuning uchun bemorlar hayz siklida o‘zgarishlar, masalan, to‘satdan qon ketishi paydo bo‘lishi haqida o‘z vaqtida xabar berishlari kerak. Lamotridjinning organik kation tashuvchilari-2 (OKT-2) substratlariga ta’siri. Lamotridjin buyrak naychali sekretsiyasini organik kation tashuvchilari oqsillari orqali ingibitor hisoblanadi (qarang: O‘ZARO TA’SIRLAR). Bu yuqorida ko‘rsatilgan yo‘l orqali asosan chiqariladigan ba’zi preparatlarning plazmadagi darajasini oshirishi mumkin. Shuning uchun lamotridjin OKT-2 substratlari, masalan, dofetilid kabi tor terapevtik indeksga ega preparatlar bilan birga qo‘llanmasligi tavsiya etilmaydi. Digidrofolat reduktaza. Lamotridjin digidrofolat reduktazaning kuchsiz ingibitori hisoblanadi, shuning uchun uzoq muddatli qo‘llashda folat almashinuvi ta’sirlanishi mumkin. Biroq lamotridjin uzoq muddatli qo‘llanganda gemoglobin miqdori, eritrotsitlarning o‘rtacha hajmi, qonda va eritrotsitlarda folat konsentratsiyasi 1 yil davomida va eritrotsitlarda folat konsentratsiyasi 5 yil davomida sezilarli o‘zgarishlarga uchramagan. Buyrak faoliyati buzilishi. Buyrak faoliyati yetishmovchiligining terminal bosqichidagi bemorlarda bir martalik doza tadqiqotlarida lamotridjinning plazmadagi konsentratsiyasi sezilarli o‘zgarmagan. Biroq glyukuronid metabolitining to‘planishi mumkin. Shuning uchun buyrak shikastlanishi bo‘lgan bemorlarni davolashda ehtiyotkorlik zarur. Lamotridjin saqlovchi boshqa preparatlarni qabul qilayotgan bemorlar. Lanistor lamotridjin saqlovchi boshqa biror preparat bilan allaqachon davolanayotgan bemorlarda shifokor bilan maslahatlashmasdan qo‘llanmasligi kerak. Epilepsiya. Lamotridjin yoki boshqa antiepileptik vositalarni to‘satdan to‘xtatish tutqanoq tezligining oshishiga olib kelishi mumkin. Bemorning holati preparatni to‘satdan to‘xtatishni talab qiladigan holatlar (masalan, toshma paydo bo‘lishi) bundan mustasno, lamotridjin dozasini kamida 2 hafta davomida asta-sekin kamaytirish kerak. Adabiyot ma’lumotlariga ko‘ra, og‘ir epileptik tutqanoqlar rabdomioliz, ko‘p organ yetishmovchiligi va disseminelangan tomir ichki qon ivish sindromiga, ba’zan o‘lim bilan yakunlanadigan holatlarga olib kelishi mumkin. Shunga o‘xshash holatlar lamotridjin bilan davolash fonida ham mumkin. Tutqanoqlar tezligining klinik jihatdan sezilarli pasayishi o‘rniga holat yomonlashuvi mumkin. Bir nechta turdagi tutqanoqlari bo‘lgan bemorlarda bir turdagi tutqanoqlar ustidan nazorat yaxshilanishi boshqa turdagi tutqanoqlar ustidan nazorat yomonlashuvi bilan solishtirib baholanishi kerak. Lamotridjin bilan davolash mioklonik tutqanoqlarni kuchaytirishi mumkin. Ma’lumotlarga ko‘ra, ferment induktorlari bilan birga lamotridjin bilan davolashga javob, fermentlarni induksiya qilmaydigan antiepileptik vositalar bilan birga lamotridjin bilan davolashga nisbatan sustroq bo‘ladi. Buning sababi noma’lum. Tipik kichik epileptik tutqanoqlari bo‘lgan bolalarni davolashda hamma bemorlarda ham samaradorlikka erishilmaydi. Bipolyar buzilish 18 yoshgacha bo‘lgan bolalar va o‘smirlar. Antidepressantlar bilan davolash katta depressiv buzilishlar va boshqa ruhiy buzilishlari bo‘lgan bolalar va o‘smirlarda suitsidal niyat va xatti-harakatlar xavfining oshishi bilan bog‘liq. Fertillik. Hayvonlarda reproduktiv tadqiqotlarda lamotridjin qo‘llanishi fertilitetni buzmagan. Odamlarda lamotridjinning fertilitetga ta’siri haqida ma’lumot yo‘q. Teratogenlik. Lamotridjin digidrofolat reduktazaning kuchsiz ingibitori hisoblanadi. Nazariy jihatdan, homiladorlik davrida folat ingibitorlari bilan davolangan ayollarda homilada tug‘ma nuqsonlar rivojlanish xavfi mavjud. Biroq, hayvonlarda lamotridjin bilan o‘tkazilgan reproduktiv toksikologik tadqiqotlarda, odamlar uchun terapevtik dozadan yuqori dozalar qo‘llanganda, teratogen ta’sir aniqlanmagan. Yordamchi moddalar. Preparat tarkibida laktoza mavjud. Agar bemorda ayrim shakarlarni o‘zlashtira olmaslik aniqlangan bo‘lsa, ushbu preparatni qabul qilishdan oldin shifokor bilan maslahatlashish kerak. Homiladorlik va emizish davrida qo‘llash. Umuman antiepileptik preparatlar bilan bog‘liq xavf. Reproduktiv yoshdagi ayollarga shifokor bilan maslahatlashish tavsiya etiladi. Homiladorlikni rejalashtirishda antiepileptik vositalar bilan davolash zarurati qayta ko‘rib chiqilishi kerak. Epilepsiya bilan kasallangan va allaqachon davolanayotgan ayollar antiepileptik terapiyani to‘satdan to‘xtatishdan saqlanishlari kerak, chunki bu tutqanoqlarning kuchayishiga va ayol hamda bola uchun og‘ir oqibatlarga olib kelishi mumkin. Antiepileptik dori vositalari bilan davolangan onalarning bolalarida tug‘ma nuqsonlar rivojlanish xavfi umumiy populyatsiyaga nisbatan taxminan 3% yuqoriroq. Eng ko‘p uchraydigan buzilishlar, ular haqida xabar berilgan, lab yoriqlari (qoplon lab), yurak-qon tomir tizimi nuqsonlari va nerv naychasi nuqsonlari bo‘lgan. Kombinatsiyalangan antiepileptik terapiyada tug‘ma nuqsonlar xavfi monoterapiyaga nisbatan yuqoriroq, shuning uchun imkon qadar monoterapiya qo‘llash kerak. Lamotridjin bilan bog‘liq xavf Homiladorlik. Homiladorlikning I trimestrida lamotridjin bilan monoterapiya olgan 8700 dan ortiq ayol ishtirok etgan postmarketing tadqiqot ma’lumotlari olingan. Umuman, ushbu ma’lumotlarga ko‘ra, asosiy tug‘ma nuqsonlar xavfining sezilarli oshishi haqida dalillar yo‘q. Boshqa tomondan, og‘iz bo‘shlig‘i yoriqlari xavfining o‘rtacha oshishi bo‘yicha ma’lumotlar yetarlicha cheklangan; yakunlangan «holat-nazorat» tadqiqoti lamotridjin ta’siridan so‘ng asosiy tug‘ma nuqsonlar bilan solishtirganda og‘iz bo‘shlig‘i yoriqlari xavfining oshishini ko‘rsatmagan. Agar homiladorlik davrida lamotridjin bilan davolash zarur bo‘lsa, minimal mumkin bo‘lgan terapevtik dozalar qo‘llanilishi kerak. Lamotridjin digidrofolat reduktazaga kuchsiz ingibitorlik ta’sir ko‘rsatadi va shuning uchun nazariy jihatdan foliy kislotasi darajasini pasaytirish orqali embrional rivojlanish buzilishi xavfini oshirishi mumkin (qarang: MAXSUS KO‘RSATMALAR). Shuning uchun homiladorlikni rejalashtirishda va erta bosqichlarida foliy kislotasi qabul qilish zarurati hisobga olinishi kerak. Homiladorlik davrida lamotridjin darajasining pasayishi tutqanoqlar ustidan nazorat yo‘qolishi xavfini oshirishi mumkin. Bola tug‘ilgandan so‘ng lamotridjin darajasi tezda oshishi mumkin, bu esa dozaga bog‘liq nojo‘ya reaksiyalar xavfini oshiradi. Shuning uchun lamotridjinning qondagi darajasini homiladorlikdan oldin, homiladorlik davrida va tug‘ruqdan so‘ng tekshirish kerak. Zarur bo‘lsa, lamotridjin dozasini homiladorlikdan oldingi plazmadagi darajani saqlash yoki klinik holatga mos ravishda moslashtirish uchun tuzatish kerak. Qo‘shimcha ravishda, bola tug‘ilgandan so‘ng dozaga bog‘liq nojo‘ya reaksiyalarni nazorat qilish kerak. Kombinatsiyalangan terapiyada lamotridjin qo‘llash bo‘yicha ma’lumotlar yetarli emas, shuning uchun lamotridjin boshqa preparatlar bilan bog‘liq nuqsonlar xavfiga ta’sir qiladimi yoki yo‘qmi, xulosa qilish mumkin emas. Lamotridjin homiladorlik davrida faqat onaga kutilayotgan foyda homilaga mumkin bo‘lgan xavfdan ustun bo‘lsa, buyuriladi. Homiladorlik davridagi fiziologik o‘zgarishlar lamotridjin darajasi va/yoki uning terapevtik ta’siriga ta’sir qilishi mumkin. Homiladorlik davrida lamotridjin darajasining pasayishi holatlari aniqlangan. Shuning uchun homiladorlik davrida lamotridjin qabul qilayotgan ayollar doimiy shifokor nazoratida bo‘lishlari kerak. Emizish davri. Lamotridjin ko‘krak suti orqali o‘zgaruvchan konsentratsiyalarda o‘tishi haqida xabar berilgan, bu esa chaqaloqlarda lamotridjin darajasining onalardagi mos darajaning 50% gacha yetishiga olib keladi. Shuning uchun emizikli ba’zi chaqaloqlarda qondagi lamotridjin darajasi farmakologik ta’sir ko‘rsatishi mumkin bo‘lgan darajaga yetishi mumkin. Shu sababli, emizishdan kutilayotgan foyda bolada nojo‘ya ta’sirlar rivojlanishi mumkin bo‘lgan xavf bilan solishtirilishi kerak. Transport vositalarini yoki boshqa mexanizmlarni boshqarish tezligiga ta’sir qilish qobiliyati. Ko‘ngillilarda o‘tkazilgan ikki tadqiqot ma’lumotlariga ko‘ra, lamotridjinning ko‘rish koordinatsiyasi, ko‘z harakati, tana harakati va sub’ektiv sedativ ta’siri platsebo bilan bir xil bo‘lgan. Lamotridjin klinik tadqiqotlarida bosh aylanishi va diplopiya kabi nevrologik nojo‘ya reaksiyalar haqida xabar berilgan, shuning uchun bemorlar lamotridjin bilan davolashga o‘z reaksiyasini baholashlari va shundan so‘ng avtomobil boshqarish yoki mexanizmlar bilan ishlashlari kerak. Chunki antiepileptik dori vositalariga individual reaksiya mavjud, bunday hollarda bemor shifokor bilan avtomobil boshqarish xususiyatlari haqida maslahatlashishi kerak.

O‘tkir dozani oshirib yuborish holatlari haqida xabarlar mavjud (maksimal terapevtik dozalardan 10–20 marta yuqori dozalarda qabul qilingan), shu jumladan o‘lim holatlari. Dozani oshirib yuborish simptomlari ataksiya, nistagm, ong buzilishi, katta epileptik tutqanoq va koma bo‘lgan. Shuningdek, dozani oshirib yuborgan bemorlarda EKGda QRS kompleksi uzayishi (qorincha ichidagi o‘tkazuvchanlikning kechikishi) kuzatilgan. Dozani oshirib yuborish holatida bemor tegishli qo‘llab-quvvatlovchi terapiya o‘tkazish uchun shifoxonaga yotqizilishi kerak.