Farmakologik xususiyatlari
Ademetionin gepatoprotektorlar guruhiga kiradi, shuningdek, antidepressiv faollikka ega. Xoleretik va xolekinetik ta’sir ko‘rsatadi, detoksikatsion, regeneratsion, antioksidant, antifibroz va neyroprotektiv xususiyatlarga ega.
S-adenozil-L-metionin (ademetionin) yetishmovchiligini to‘ldiradi va uning organizmdagi ishlab chiqarilishini rag‘batlantiradi, barcha organizm muhitlarida mavjud. Ademetioninning eng yuqori konsentratsiyasi jigar va miyada aniqlangan. Organizmning metabolik jarayonlarida muhim rol o‘ynaydi, muhim biokimyoviy reaksiyalarda ishtirok etadi: transmetillanish, transsulfuratsiya, transaminatsiya. Transmetillanish reaksiyalarida ademetionin hujayra membranalari fosfolipidlari, neyrotransmitterlar, nuklein kislotalar, oqsillar, gormonlar va boshqalarni sintez qilish uchun metil guruhini donorlik qiladi. Transsulfuratsiya reaksiyalarida ademetionin sistein, taurin, glyutation (hujayra detoksikatsiyasining oksidlanish-qaytarilish mexanizmini ta’minlaydi), koenzim A (trikarboksil kislotalar sikli biokimyoviy reaksiyalarida ishtirok etadi va hujayraning energetik potensialini to‘ldiradi) ning oldingi moddasidir. Jigar hujayralarida glyutamin, plazmada sistein va taurin miqdorini oshiradi; zardobda metionin miqdorini kamaytiradi, jigar metabolik reaksiyalarini normallashtiradi. Dekarboksillangandan so‘ng aminopropillanish reaksiyalarida ishtirok etadi, poliaminlar – putresin (hujayra regeneratsiyasi va gepatositlar proliferatsiyasi stimulyatori), spermidin va spermin (ribosoma tuzilmasiga kiradi) ning oldingi moddasidir, bu esa fibrozlash xavfini kamaytiradi.
Xoleretik ta’sir ko‘rsatadi.
Ademetionin gepatositlarda endogen fosfatidilxolinni sintezini normallashtiradi, bu membranalarning suyuqligi va polyarizatsiyasini oshiradi. Bu gepatosit membranalari bilan bog‘liq safro kislotalari transport tizimlari funksiyasini yaxshilaydi va safro kislotalarining safro yo‘llariga o‘tishini osonlashtiradi. Intralobulyar xolestaz (safro sintezi va oqimi buzilishi)da samaralidir. Ademetionin gepatositdagi safro kislotalarining toksikligini ularni kon’yugatsiya va sulfatlash orqali kamaytiradi. Taurin bilan kon’yugatsiya safro kislotalarining eruvchanligini oshiradi va ularni gepatositdan chiqarilishini osonlashtiradi. Safro kislotalarining sulfatlanish jarayoni ularning buyraklar orqali chiqarilish imkoniyatini oshiradi, gepatosit membranasi orqali o‘tishini va safro bilan chiqarilishini osonlashtiradi.
Bundan tashqari, sulfatlangan safro kislotalarining o‘zi ham jigar hujayralari membranalarini sulfatlanmagan safro kislotalarining toksik ta’siridan (intrahepatik xolestazda gepatositlarda yuqori konsentratsiyada bo‘ladi) qo‘shimcha himoya qiladi. Diffuz jigar kasalliklari (sirroz, gepatit) va intrahepatik xolestaz sindromi bo‘lgan bemorlarda ademetionin teri qichishishi va biokimyoviy ko‘rsatkichlar, jumladan, to‘g‘ri bilirubin konsentratsiyasi, shuningdek, shchelochnoy fosfataza, aminotransferazlar va boshqalar faolligi o‘zgarishlarini kamaytiradi. Xoleretik va gepatoprotektiv ta’siri davolash to‘xtatilgandan so‘ng 3 oygacha saqlanib turadi.
Turli gepatotoksik preparatlar bilan bog‘liq gepatopatiyalarda samaradorligi ko‘rsatilgan. Antidepressiv faollik asta-sekin namoyon bo‘ladi, davolashning birinchi haftasi oxiridan boshlab, 2 hafta davomida barqarorlashadi.