-
Tarkibi
ta'sir qiluvchi modda etilmetilgidroksipiridinu suksinat;
1 ml etilmetilgidroksipiridinu suksinata 50 mg
yordamchi modda in'ektsiya uchun suv.
-
Qo'llanilishi
• Miya qon aylanishining o‘tkir buzilishlari
• bosh miya jarohati, bosh miya jarohatlari oqibatlari;
• disirkulyator ensefalopatiya
• neyrotsirkulyator distoniya;
• aterosklerotik genezli yengil kognitiv buzilishlar;
• nevrotik va nevrozga o‘xshash holatlarda tashvishli buzilishlar;
• o‘tkir miokard infarkti (birinchi kunlardan boshlab), kompleks terapiya tarkibida
• turli bosqichlardagi birlamchi ochiq burchakli glaukoma, kompleks terapiya tarkibida
• alkogolizmda abstinent sindromni nevrozga o‘xshash va vegetativ-tomir buzilishlar ustun bo‘lgan holatlarda bartaraf etish;
• antipsixotik vositalar bilan o‘tkir intoksikatsiya;
• qorin bo‘shlig‘ining o‘tkir yiringli-yallig‘lanish jarayonlari (o‘tkir nekrotik pankreatit, peritonit) kompleks terapiya tarkibida.
-
Qo'llash mumkin bo'lmagan holatlar
O'tkir jigar yoki buyrak yetishmovchiligi, preparatga yuqori sezuvchanlik, bolalar yoshi, homiladorlik, emizish davri.
-
Qo'llash usuli
Elfunat mushak ichiga yoki tomir ichiga (struyno, kapelno) buyuriladi. Dozalar individual tarzda tanlanadi. Infuzion usulda yuborishda preparat natriy xloridning fiziologik eritmasida (200 ml) suyultirilishi kerak. Kattalarda davolashni 50-100 mg dozadan kuniga 1-3 marta boshlanadi, doza asta-sekin terapevtik effektga erishilgunga qadar oshiriladi. Struyno Elfunat 5-7 daqiqa davomida sekin yuboriladi, kapelno - 1 daqiqada 40-60 tomchi tezlikda. Maksimal sutkalik doza 800 mg dan oshmasligi kerak.
O'tkir miya qon aylanishi buzilishlarida Elfunat kompleks terapiyada dastlabki 2-4 kun davomida kattalarga tomir ichiga tomchilab 200-300 mg 1 marta kuniga, so'ngra mushak ichiga 100 mg 3 marta kuniga buyuriladi. Davolash muddati 10-14 sutka.
Bosh miya jarohati va bosh miya jarohatlari oqibatlarida Elfunat 10-15 kun davomida tomir ichiga tomchilab 200-500 mg 2-4 marta kuniga qo'llaniladi.
Diskirkulyator ensefalopatiyaning dekompensatsiya bosqichida Elfunat tomir ichiga struyno yoki kapelno 100 mg 2-3 marta kuniga 14 kun davomida buyuriladi. So'ng preparat mushak ichiga 100 mg kuniga 2 hafta davomida yuboriladi.
Diskirkulyator ensefalopatiya kursli profilaktikasi uchun preparat mushak ichiga 100 mg 2 marta kuniga 10-14 kun davomida yuboriladi.
Keksa yoshdagi bemorlarda yengil kognitiv buzilishlar va xavotir holatlarida preparat mushak ichiga 100-300 mg kuniga 14-30 kun davomida buyuriladi.
O'tkir miokard infarktida kompleks terapiya tarkibida Elfunat tomir ichiga yoki mushak ichiga 14 kun davomida miokard infarkti an'anaviy terapiyasi fonida, shu jumladan nitratlar, beta-adrenoblokatorlar, APF (APF) ingibitorlari, trombolitiklar, antikoagulyant va antiagregant vositalar, shuningdek, ko'rsatmalar bo'yicha simptomatik vositalar bilan birga yuboriladi. Dastlabki 5 kun maksimal effektga erishish uchun Elfunatni tomir ichiga yuborish maqsadga muvofiq, keyingi 9 kun davomida preparatni mushak ichiga yuborish mumkin. Preparat sekin tomchilab infuziya yo'li bilan (nojo'ya ta'sirlarni oldini olish uchun) 0,9% natriy xlorid eritmasi yoki 5% glyukoza eritmasida 100-150 ml hajmda 30-90 daqiqa davomida yuboriladi. Zaruriyat tug'ilganda preparatni sekin struyno kamida 5 daqiqa davomida yuborish mumkin.
Elfunatni (tomir ichiga yoki mushak ichiga) 3 marta kuniga, har 8 soatda yuboriladi. Sutkalik terapevtik doza tana vaznining 1 kg ga 6-9 mg ni, bir martalik doza 2-3 mg/kg ni tashkil etadi. Maksimal sutkalik doza 800 mg dan, bir martalik doza 250 mg dan oshmasligi kerak.
Ochiq burchakli glaukomaning turli bosqichlarida kompleks terapiya tarkibida Elfunat mushak ichiga 100-300 mg 1-3 marta kuniga 14 kun davomida yuboriladi.
Alkogolli abstinent sindromda Elfunat 100-200 mg dozada 2-3 marta kuniga yoki tomir ichiga tomchilab 1-2 marta kuniga 5-7 kun davomida yuboriladi.
Antipsixotik vositalar bilan o'tkir intoksikatsiyada preparat tomir ichiga 50-300 mg dozada kuniga 7-14 kun davomida yuboriladi.
Qorin bo'shlig'ining o'tkir yiringli-yallig'lanish jarayonlarida (o'tkir nekrotik pankreatit, peritonit) preparat birinchi kunlarda operatsiyadan oldin ham, operatsiyadan keyin ham buyuriladi. Dozalar kasallik shakli va og'irligiga, jarayonning tarqalishiga, klinik kechish variantlariga bog'liq. Preparatni bekor qilish asta-sekin, faqat barqaror ijobiy klinik-laborator effektdan so'ng amalga oshirilishi kerak. O'tkir shishli (interstitsial) pankreatitda Elfunat 100 mg 3 marta kuniga tomir ichiga tomchilab (izotonik natriy xlorid eritmasida) va mushak ichiga buyuriladi. Yengil darajadagi nekrotik pankreatitda 100-200 mg 3 marta kuniga tomir ichiga tomchilab (izotonik natriy xlorid eritmasida) va mushak ichiga. O'rtacha darajada kattalarga 200 mg 3 marta kuniga tomir ichiga tomchilab (izotonik natriy xlorid eritmasida). Og'ir kechishda puls-dozalashda 800 mg kuniga ikki marta yuboriladi, keyin 300 mg 2 marta kuniga sutkalik doza asta-sekin kamaytiriladi. Juda og'ir kechishda boshlang'ich doza 800 mg kuniga pankreatogen shok belgilari barqaror bartaraf etilgunga qadar, holat barqarorlashgandan so'ng 300-400 mg 2 marta kuniga tomir ichiga tomchilab (izotonik natriy xlorid eritmasida) sutkalik doza asta-sekin kamaytiriladi.
Bolalar.
Bolalarga buyurilmaydi.
-
Farmakologik xususiyatlari
Elfunat erkin radikal jarayonlar ingibitori, membranoprotektor bo‘lib, antigipoksik, stressoprotektor, nootrop, qarshi tutqanoq va anksiolitik ta’sir ko‘rsatadi. Preparat organizmning turli zararli omillarga, kislorodga bog‘liq patologik holatlarga (shok, gipoksiya va ishemiya, miya qon aylanishining buzilishi, alkogol va antipsixotik vositalar (neyroleptiklar) bilan intoksikatsiya) nisbatan rezistentligini oshiradi.
Preparat miya metabolizmini va bosh miya qon ta’minotini, mikrosirkulyatsiyani va qonni reologik xususiyatlarini yaxshilaydi, trombotsitlarning agregatsiyasini kamaytiradi. Qon hujayralari (eritrotsitlar va trombotsitlar) membrana tuzilmalarini gemolizda barqarorlashtiradi. Gipolipidemik ta’sir ko‘rsatadi, umumiy xolesterin va past zichlikdagi lipoproteidlar (PZLP) miqdorini kamaytiradi. O‘tkir pankreatitda fermentativ toksemiya va endogen intoksikatsiyani kamaytiradi.
Preparatning ta’sir mexanizmi uning antioksidant va membranoprotektor ta’siri bilan bog‘liq. U lipidlarning peroksid oksidlanishini ingibitsiya qiladi, superoksiddismutaza faolligini oshiradi, lipid-oqsil nisbatini oshiradi, membrana yopishqoqligini kamaytiradi, uning suyuqligini oshiradi. Membranaga bog‘langan fermentlar (kalsiyga bog‘liq bo‘lmagan fosfodiesteraza, adenilattsiklaza, atsetilxolinesteraza), retseptor komplekslari (benzodiazepin, gamma-aminomoy kislota (GAMK), atsetilxolin) faolligini modulyatsiya qiladi, bu ularning ligandlar bilan bog‘lanish qobiliyatini kuchaytiradi, biomembranalarning strukturaviy-funksional tashkilotini saqlashga, neyromediatorlar transportiga va sinaptik uzatishni yaxshilashga yordam beradi. Elfunat bosh miya dofamin miqdorini oshiradi. Gipoksiya sharoitida kompensator aerob glikoliz faollashuvini kuchaytiradi va Krebs siklida oksidlovchi jarayonlar tormozlanish darajasini kamaytiradi, adenozintrifosfat (ATF) va kreatinfosfat miqdorini oshiradi, mitoxondriyalarning energiya sintezlovchi funksiyalarini faollashtiradi, hujayra membranalarini barqarorlashtiradi.
Elfunat ishemiyalangan miokardda metabolik jarayonlarni normallashtiradi, nekroz zonasini kamaytiradi, miokardning elektr faolligi va qisqaruvchanligini tiklaydi va yaxshilaydi, shuningdek, ishemiya zonasida koronar qon oqimini oshiradi, o‘tkir koronar yetishmovchilikda reperfuziya sindromi oqibatlarini kamaytiradi. Nitropreparatlarning antianginal faolligini oshiradi. Elfunat surunkali ishemiya va gipoksiya natijasida yuzaga keladigan progressiv neyropatiyada to‘r pardadagi ganglioz hujayralar va ko‘ruv nervi tolalarini saqlab qolishga yordam beradi. To‘r parda va ko‘ruv nervining funksional faolligini yaxshilaydi, ko‘rish o‘tkirligini oshiradi.
-
Maxsus ko'rsatmalar
Ayrim hollarda, ayniqsa moyil bemorlarda, bronxial astma bilan og‘rigan bemorlarda sulfitlarga yuqori sezuvchanlikda og‘ir gipersensitivlik reaksiyalari rivojlanishi mumkin.
Homiladorlik yoki emizish davrida qo‘llanilishi.
Homiladorlik va emizish davrida preparatni qo‘llash xavfsizligi bo‘yicha qat’iy nazorat ostida klinik tadqiqotlar o‘tkazilmagan, shuning uchun Elfunat bu davrda qo‘llanilmaydi.
Avtotransport yoki boshqa mexanizmlarni boshqarishda reaksiya tezligiga ta’sir qilish qobiliyati.
Davolash davrida avtotransport vositalarini boshqarishda yoki mexanizmlar bilan ishlashda ehtiyotkorlikka rioya qilish zarur, chunki nojo‘ya ta’sirlar ehtimoli mavjud bo‘lib, ular reaksiya tezligi va diqqatni jamlash qobiliyatiga ta’sir qilishi mumkin.
-
Dozani oshirib yuborilishi
Dozalashdan oshib ketganda uyquchanlik bo‘lishi mumkin. Davolash – detoksikatsion terapiya.
nojo‘ya reaksiyalar
Kamdan-kam hollarda – ko‘ngil aynishi, og‘iz shilliq qavatining qurishi, allergik reaksiyalar, uyquchanlik, uxlab qolish jarayonining buzilishi, xavotirlik hissi, emotsional reaktivlik, distal gipergidroz, bosh og‘rig‘i, muvofiqlashtirishning buzilishi, arterial bosimning oshishi, arterial bosimning pasayishi.