-
Tarkibi
2 ml eritma (1 ampula) tarkibida: Faol modda: amikatsin (sulfat ko‘rinishida): 100 mg va 500 mg. Yordamchi moddalari: natriy sitrat dihidrat, natriy metabisulfit, 35 %li oltingugurt kislotasi, in'ektsiya uchun suv. Chiqarilish shakli In'ektsiya uchun eritma 500 mg/2 ml va 100 mg/2 ml, 2 ml ampulalarda №1
-
Qo'llanilishi
Infeksion-yallig‘lanish kasalliklari, gentamitsin, sizomitsin va kanamitsinga chidamli grammanfiy mikroorganizmlar yoki grammanfiy va grampozitiv mikroorganizmlar assotsiatsiyalari tomonidan chaqirilgan: — nafas yo‘llari infeksiyalari (bronxit, pnevmoniya, plevra empiyemasi, o‘pka abssessi); — sepsis; — septik endokardit; — markaziy asab tizimi infeksiyalari (shu jumladan, meningit); — qorin bo‘shlig‘i infeksiyalari (jumladan, peritonit); — siydik-jinsiy yo‘llar infeksiyalari (pielonefrit, tsistit, uretrit); — teri va yumshoq to‘qimalarning yiringli infeksiyalari (jumladan, infeksiyalangan kuyiklar, infeksiyalangan yaralar va turli genezdagi toshmalar); — o‘t yo‘llari infeksiyalari; — suyak va bo‘g‘imlar infeksiyalari (jumladan, osteomiyelit); — yara infeksiyasi; — operatsiyadan keyingi infeksiyalar.
-
Qo'llash mumkin bo'lmagan holatlar
— eshitish nervi nevriti; — og‘ir surunkali buyrak yetishmovchiligi azotemiya va uremiya bilan; — homiladorlik; — preparat komponentlariga yuqori sezuvchanlik; — anamnezda boshqa aminoglikozidlarga yuqori sezuvchanlik. Preparatni ehtiyotkorlik bilan miasteniya, parkinsonizm, botulizmda (aminoglikozidlar nerv-mushak uzatishining buzilishiga olib kelishi mumkin, bu esa skelet mushaklarining yanada zaiflashuviga olib keladi), degidratatsiya, buyrak yetishmovchiligi, yangi tug‘ilgan davrda, muddatidan oldin tug‘ilgan bolalarda, keksalarda, laktatsiya davrida qo‘llash kerak.
-
Qo'llash usuli
V/m, v/v (struyno, 2 daqiqa davomida, yoki kapelno, 1 daqiqada 60 tomchi tezlikda). Kattalar va bolalarga: har 8 soatda 5 mg/kg yoki har 12 soatda 7,5 mg/kg; maksimal doza — 15 mg/kg/kun, kurs doza 15 g dan oshmasligi kerak. Muddatidan oldin tug‘ilgan chaqaloqlarga: boshlang‘ich doza — 10 mg/kg, so‘ngra har 18–24 soatda 7,5 mg/kg; yangi tug‘ilgan chaqaloqlarga boshlang‘ich doza — 10 mg/kg, so‘ngra har 12 soatda 7,5 mg/kg. V/v yuborishda davolash davomiyligi — 3–7 kun, v/m — 7–10 kun. Buyrak yetishmovchiligi bo‘lgan bemorlarda dozani koryektsiya qilish kreatinin klirensiga muvofiq amalga oshiriladi.
-
Nojo´ya ta´sirlar
Ovqat hazm qilish tizimi tomonidan: jigar transaminazalari faolligining oshishi, giperbilirubinemiya, ko‘ngil aynishi, qusish. Allergik reaksiyalar: teri toshmasi, qichishish, isitma; kamdan-kam hollarda — Kvinke shishi. Qon hosil qilish tizimi tomonidan: anemiya, leykopeiya, granulositopeniya, trombotsitopeniya. Markaziy asab tizimi va periferik asab tizimi tomonidan: bosh og‘rig‘i, uyquchanlik, nerv-mushak uzatishining buzilishi, eshitishning pasayishi, to‘liq qaytmas karliqqa qadar, vestibulyar buzilishlar. Siydik ajratish tizimi tomonidan: oliguriya, proteinuriya, mikrogematuriya; kamdan-kam hollarda — buyrak yetishmovchiligi.
-
Farmakologik xususiyatlari
Keng ta'sir doirasiga ega antibiotik. Faol tarzda hujayra membranasi orqali o'tadi va qaytmas tarzda ribosomaning 30S subbirligidagi maxsus oqsil-retseptorlari bilan bog'lanadi. Matriks (informatsion) RNK va ribosomaning 30S subbirligi o'rtasida kompleks hosil bo'lishini buzadi. Natijada RNKdan ma'lumot noto'g'ri o'qiladi va to'liq bo'lmagan oqsillar hosil bo'ladi. Poliribosomalar parchalanadi va oqsil sintez qilish qobiliyatini yo'qotadi, bu esa mikroblar hujayrasining o'limiga olib keladi. Ko'pgina grammanfiy va ba'zi grammusbat mikroorganizmlarga nisbatan yuqori faollikka ega: Pseudomonas aeruginosa, shu jumladan gentamitsin, tobramitsin, sizomitsin va netilmitsinga chidamli shtammlar, Escherichia coli, Klebsiella spp., Serratia spp., Providencia spp., Enterobacter spp., Salmonella spp., Shigella spp., Streptococcus spp., Staphylococcus spp., shu jumladan penitsillin, metitsillin va ayrim tsefalosporinlarga chidamli shtammlar. Mycobacterium tuberculosisga nisbatan bakteriostatik ta'sir ko'rsatadi, streptomitsin, izoniazid, PASQ va boshqa silga qarshi dori vositalariga chidamli shtammlarga nisbatan. Preparatga anaerob mikroorganizmlar chidamli. Amikatsin boshqa aminoglikozidlarni inaktivatsiya qiluvchi fermentlar ta'sirida faolligini yo'qotmaydi va tobramitsin, gentamitsin va netilmitsinga chidamli Pseudomonas aeruginosa shtammlariga nisbatan faol bo'lib qolishi mumkin.
-
Maxsus ko'rsatmalar
Qo'llashdan oldin ajratilgan qo'zg'atuvchilarning sezgirligini aniqlashadi, 30 mkg amikatsin saqlovchi disklar yordamida. O'sishdan xoli zona diametri 17 mm va undan ko'p bo'lsa, mikroorganizmlar sezgir hisoblanadi, 15 dan 16 mm gacha - o'rtacha sezgir, 14 mm dan kam - chidamli. Plazmadagi amikatsin konsentratsiyasi 25 mkg/ml dan oshmasligi kerak (terapevtik konsentratsiya 15-25 mkg/ml hisoblanadi). Davolash davrida kamida haftada 1 marta buyraklar, eshitish nervi va vestibulyar apparat funksiyasini nazorat qilish zarur. Nefrotoksiklik rivojlanish ehtimoli buyrak funksiyasi buzilgan bemorlarda, shuningdek yuqori dozalarda yoki uzoq muddat qo'llanganda yuqoriroq (bu toifadagi bemorlarda buyrak funksiyasini har kuni nazorat qilish talab qilinishi mumkin). Aydiyometrik testlar qoniqarsiz bo'lsa, preparat dozasini kamaytiradilar yoki davolashni to'xtatadilar. Siydik chiqarish yo'llarining infeksion-yallig'lanish kasalliklari bo'lgan bemorlarga adekvat diurezda suyuqlik miqdorini oshirish tavsiya etiladi. Ijobiy klinik dinamika bo'lmaganda, rezistent mikroorganizmlar rivojlanishi mumkinligini yodda tutish kerak. Bunday hollarda davolashni to'xtatish va mos terapiyani boshlash zarur. Preparat tarkibidagi natriy disulfit bemorlarda allergik asoratlar (anafilaktik reaksiyalargacha) rivojlanishiga sabab bo'lishi mumkin, ayniqsa allergik anamnezli bemorlarda. Homiladorlik va emizish davrida qo'llanilishi Preparat homiladorlikda qo'llash mumkin emas. Hayotiy ko'rsatmalar mavjud bo'lsa, preparat emizikli ayollarda qo'llanilishi mumkin. Aytib o'tish kerakki, aminoglikozidlar ko'krak suti bilan kichik miqdorda ajraladi. Ular me'da-ichak traktidan sust so'riladi va ular bilan bog'liq asoratlar emizikli bolalarda qayd etilmagan. Buyrak funksiyasi buzilishida qo'llanilishi Og'ir darajadagi azotemiya va uremiya bilan kechuvchi surunkali buyrak yetishmovchiligida qo'llash mumkin emas. Buyrak chiqaruv funksiyasi buzilganda dozalash tartibini tuzatish talab qilinadi. Keksalar uchun qo'llanilishi Preparatni keksalar yoshdagi bemorlarda ehtiyotkorlik bilan qo'llash kerak.
-
Dozani oshirib yuborilishi
Simptomlari: toksik reaksiyalar, nerv-mushak blokadasi, hatto nafas olish to'xtashigacha, chaqaloqlarda – markaziy asab tizimi faoliyatining susayishi (letargiya, koma, chuqur nafas olishning susayishi). Davolash: kalsiy xlorid v/v, antixolinesteraza vositalari (neostigmin t/k), m-xolinoblokatorlar (atropin), simptomatik terapiya. Gemodializ, peritoneal dializ buyrak funksiyasi buzilganda samarali, yangi tug'ilgan bolalarga almashinish qon quyish o'tkaziladi.