-
Tarkibi
1 tabletkada:
faol modda: vildagliptin - 50 mg;
yordamchi modda: laktosa DC-21, mikrokristallik tsellyuloza (Ascel-102), natriy kraxmalglikolat, magniy stearat.
-
Qo'llanilishi
2-tip qandli diabet:
monoterapiya sifatida, dietoterapiya va jismoniy mashqlar bilan birga;
ikki komponentli kombinatsiyalangan terapiya tarkibida metformin, sulfonilmochevina hosilalari, tiazolidindion yoki insulin bilan, agar dietoterapiya, jismoniy mashqlar va ushbu preparatlar bilan monoterapiya samarasiz bo‘lsa.
-
Qo'llash mumkin bo'lmagan holatlar
Vildagliptin va preparatning boshqa komponentlariga giperchuvstuvchanlik.
-
Qo'llash usuli
Monoterapiya sifatida, metformin yoki tiazolidindion yoki metformin va sulfonilmochevina yoki insulin (metformin bilan yoki usiz) bilan kombinatsiyada qo‘llanilganda tavsiya etiladigan viladagliptin sutkalik doza 100 mg ni tashkil etadi, ertalab 50 mg va kechqurun 50 mg dozada qabul qilinadi.
Sulfonilmochevina bilan ikki komponentli kombinatsiyada qo‘llanilganda viladagliptinning tavsiya etiladigan doza 50 mg ni tashkil etadi, ertalab bir marta. Ushbu toifadagi bemorlarda viladagliptin 100 mg sutkada 50 mg bir marta qabul qilingandan ko‘ra samaraliroq emas.
Sulfonilmochevina bilan birga qo‘llanilganda sulfonilmochevinaning pastroq dozasi gipoglikemiya xavfini kamaytirish uchun ko‘rib chiqilishi mumkin.
100 mg dan yuqori dozalar tavsiya etilmaydi.
Agar doza qabul qilinmasa, uni bemor eslagan zahoti qabul qilish kerak. Shu kuni ikki marta doza qabul qilish mumkin emas.
Metformin va tiazolidindion bilan uch komponentli peroral terapiya sifatida viladagliptinning xavfsizligi va samaradorligi aniqlanmagan.
Qariyalar: qariyalar uchun doza tuzatish talab qilinmaydi.
Buyrak yetishmovchiligi: yengil buyrak yetishmovchiligi bo‘lgan bemorlarda (kreatinin klirensi 250 ml/min) doza tuzatish talab qilinmaydi. O‘rtacha yoki og‘ir buyrak yetishmovchiligi yoki terminal buyrak yetishmovchiligi (TBY) bo‘lgan bemorlar uchun tavsiya etiladigan doza 50 mg bir marta sutkada.
Jigar yetishmovchiligi: jigar funksiyasi buzilgan bemorlarda, shu jumladan davolashdan oldin alaninaminotransferaza (ALT) yoki aspartataminotransferaza (AST) me’yordan yuqori bo‘lgan bemorlarda qo‘llash mumkin emas.
Bolalar: bolalar va o‘smirlarga (<18 yosh) qo‘llash tavsiya etilmaydi. Bolalar va o‘smirlarda (<18 yosh) viladagliptinning xavfsizligi va samaradorligi aniqlanmagan.
-
Nojo´ya ta´sirlar
Ko'pgina nojo'ya reaksiyalar yengil va o'tkinchi bo'lgan, davolashni to'xtatishni talab qilmagan. Nojo'ya reaksiyalar va yosh, etnik mansublik, ta'sir davomiyligi yoki sutkalik doza o'rtasida bog'liqlik aniqlanmagan.
Vildagliptin qabul qilgan bemorlarda kuzatilgan nojo'ya reaksiyalar quyida tizimli organ sinflari va mutlaq tez-tezlik bo'yicha keltirilgan. Tez-tezlik quyidagicha aniqlangan: juda tez-tez (≥1/10); tez-tez (≥1/100 dan <1/10 gacha); kamdan-kam (≥1/1000 dan <1/100 gacha); kam (≥1/10 000 dan <1/1000 gacha); juda kam (<1/10 000), noma'lum (mavjud ma'lumotlar asosida baholab bo'lmaydi). Har bir tez-tezlik guruhida nojo'ya reaksiyalar jiddiylik darajasiga qarab kamayish tartibida keltirilgan.
Modda almashinuvi va ovqatlanish buzilishlari
Tez-tez: gipoglikemiya.
Juda kam: vitamin V12 so'rilishini pasayishi va laktoatsidoz.
Nerv tizimi buzilishlari
Tez-tez: tremor, bosh og'rig'i, bosh aylanishi, metall ta'm.
Kamdan-kam: charchoq.
Gastrointestinal buzilishlar
Tez-tez: ko'ngil aynishi, gastroezofageal reflyuks kasalligi, qorin og'rig'i va ishtahaning yo'qolishi.
Kamdan-kam: diareya, meteorizm, qabziyat.
Noma'lum: pankreatit.
Teri va teri osti to'qimalari kasalliklari
Tez-tez: gipergidroz.
Juda kam: teri reaksiyalari, masalan, eritema, qichishish va toshma.
Noma'lum: toshma, eksfoliativ va buloz teri shikastlanishlari, shu jumladan buloz pemfigoid.
Umumiy buzilishlar
Tez-tez: asteniya.
Infeksiyalar va invaziyalar
Juda kam: yuqori nafas yo'llari infeksiyasi, rinofarengit.
Tomir tizimi buzilishlari
Kamdan-kam: periferik shish.
Mushak-skelet tizimi va biriktiruvchi to'qima buzilishlari
Kamdan-kam: artralgiya.
Gepatobiliar buzilishlar
Juda kam: jigar funksiyasi buzilishi yoki gepatit (dori vositasi bekor qilingandan so'ng qaytuvchan).
Noma'lum: jigar funksional testlari buzilishi (dori vositasi qabul qilinishini to'xtatgandan so'ng qaytuvchan).
-
Farmakologik xususiyatlari
Gipoglikemik vosita. Vildagliptin orolchal apparatini stimulyatorlari sinfiga mansub bo‘lib, oshqozon osti bezining, selektiv tarzda dipeptidilpeptidaza-4 (DPP-4) fermentini ingibitsiya qiladi. DPP-4 faolligining tez va to‘liq ingibitsiyasi (> 90%) bazal va ovqat qabul qilish bilan stimullangan holda glukagon-o‘xshash peptid 1 turi (GPP-1) va glyukoza-bog‘liq insulinotrop polipeptid (GIP) ning ichakdan tizimli qon oqimiga ajralishini kun davomida oshiradi.
GPP-1 va GIP darajalarini oshirib, vildagliptin oshqozon osti bezining B-hujayralarining glyukozaga sezuvchanligini oshiradi, bu esa glyukoza-bog‘liq insulin sekretsiyasining yaxshilanishiga olib keladi.
Vildagliptin 50-100 mg/kun dozada 2-tip qandli diabetli bemorlarda qo‘llanganda oshqozon osti bezining B-hujayralari funksiyasi yaxshilanishi kuzatiladi. B-hujayralar funksiyasining yaxshilanish darajasi ularning dastlabki shikastlanish darajasiga bog‘liq; diabet bilan kasallanmagan shaxslarda (qon plazmasida glyukoza darajasi normal bo‘lgan) vildagliptin insulin sekretsiyasini stimullamaydi va glyukoza darajasini pasaytirmaydi.
Endogen GPP-1 darajasini oshirib, vildagliptin A-hujayralarning glyukozaga sezuvchanligini oshiradi, bu esa glyukoza-bog‘liq glukagon sekretsiyasi regulyatsiyasining yaxshilanishiga olib keladi. Ovqatlanish vaqtida ortiqcha glukagon darajasining pasayishi, o‘z navbatida, insulinga rezistentlikning kamayishiga olib keladi. GPP-1 va GIP darajalarining oshishi fonida giperglikemiya sharoitida insulin/glukagon nisbatining oshishi jigar tomonidan glyukoza ishlab chiqarilishini ovqatlanish vaqtida ham, ovqatdan keyin ham kamaytiradi, bu esa qon plazmasida glyukoza darajasining pasayishiga olib keladi.
Bundan tashqari, vildagliptin qo‘llanilganda qon plazmasida lipidlar darajasining pasayishi kuzatiladi, biroq bu ta’sir uning GPP-1 yoki GIP ga ta’siri va oshqozon osti bezining B-hujayralari funksiyasining yaxshilanishi bilan bog‘liq emas.
Ma’lumki, GPP-1 darajasining oshishi oshqozon bo‘shashishini sekinlashtirishi mumkin, biroq vildagliptin qo‘llanilganda bunday ta’sir kuzatilmaydi.
Vildagliptin 5795 nafar 2-tip qandli diabetli bemorda 12 haftadan 52 haftagacha monoterapiya yoki metformin, sulfonilmochevina hosilalari, tiazolidindion yoki insulin bilan birga qo‘llanilganda glikirovlangan gemoglobin (HbA1c) va och qoringa qon glyukozasi konsentratsiyasining ishonchli uzoq muddatli pasayishi kuzatiladi.
Farmakokinetikasi
Vildagliptin og‘iz orqali qabul qilinganda tez so‘riladi, mutlaq biologik o‘zlashtirilishi 85%. Terapevtik doza diapazonida vildagliptinning plazmadagi Cmax va AUC ko‘rsatkichlari deyarli to‘g‘ri proporsional ravishda doza oshishi bilan oshadi.
Och qoringa og‘iz orqali qabul qilinganda vildagliptinning plazmadagi Cmax ga erishish vaqti 1 soat 45 daqiqa. Ovqat bilan birga qabul qilinganda so‘rilish tezligi biroz pasayadi: Cmax 19% ga kamayadi va unga erishish vaqti 2 soat 30 daqiqagacha uzayadi. Biroq ovqat qabul qilish so‘rilish darajasi va AUC ga ta’sir qilmaydi.
Vildagliptinning plazma oqsillari bilan bog‘lanishi past (9,3%). Plazma va eritrotsitlar o‘rtasida teng taqsimlanadi. Vildagliptin taqsimlanishi, taxminan, ekstravaskulyar bo‘lib, muvozanat holatida v/i yuborilganda Vd 71 l ni tashkil etadi.
Biotransformatsiya vildagliptinni chiqarib yuborishning asosiy yo‘li hisoblanadi. Inson organizmida 69% metabolizmga uchraydi. Asosiy metabolit LAY151 (dozaning 57%) farmakologik jihatdan nofaol bo‘lib, sianokomponentning gidrolizi mahsulidir. Taxminan 4% amid gidroliziga uchraydi. Eksperimental tadqiqotlarda DPP-4 ning faol moddaning gidroliziga ijobiy ta’siri qayd etilgan. Vildagliptin sitoxrom P450 izofermentlari ishtirokida metabolizmga uchramaydi, u substrat emas, bu izofermentlarni ingibitsiya yoki induksiya qilmaydi.
Og‘iz orqali qabul qilingandan so‘ng taxminan 85% buyraklar orqali, 15% ichak orqali chiqariladi, buyrak orqali o‘zgarmagan vildagliptin chiqarilishi 23% ni tashkil etadi. Og‘iz orqali qabul qilingandan so‘ng T1/2 dozasidan qat’i nazar taxminan 3 soatni tashkil etadi.
-
Dorilarning o'zaro ta'siri
Rasmiy o‘rganilgan o‘zaro ta’sirlar bo‘yicha tadqiqotlar o‘tkazilmagan. Quyidagi bayonotlar alohida faol moddalarga oid mavjud ma’lumotlarni aks ettiradi.
Vildagliptin bir vaqtda yuboriladigan dori vositalari bilan o‘zaro ta’sir qilish potensiali past. Vildagliptin sitoxrom R (SÜR) 450 fermentining substrati bo‘lmagani va SÜR 450 fermentlarini ingibitsiya yoki induksiya qilmagani sababli, u ushbu fermentlarning substratlari, ingibitorlari yoki induktorlari bo‘lgan faol moddalari bilan o‘zaro ta’sir qilish ehtimoli kam.
Peroral antidiyabetik vositalar pioglitazon, metformin va gliburid vildagliptin bilan birga qo‘llanganda klinik ahamiyatli farmakokinetik o‘zaro ta’sirlar aniqlanmagan.
Digoksin (R-glikoprotein substrati) va varfarin (SÜR2C9 substrati) vildagliptin bilan birga qabul qilinganda klinik ahamiyatli farmakokinetik o‘zaro ta’sirlar ko‘rsatilmagan.
Amlodipin, Ramipril, Valsartan va Simvastatin vildagliptin bilan birga qabul qilinganda klinik ahamiyatli farmakokinetik o‘zaro ta’sirlar yo‘q.
APF ingibitorlari bilan birga qo‘llash
Bir vaqtda APF ingibitorlarini qabul qilayotgan bemorlarda angionevrotik shish xavfi oshishi mumkin. Boshqa peroral antidiyabetik dori vositalari kabi, vildagliptinning gipoglikemik ta’siri ba’zi faol moddalarning, jumladan tiazidlar, kortikosteroidlar, tireoid preparatlari va simpatomimetiklarning ta’sirida kamayishi mumkin.
-
Maxsus ko'rsatmalar
Vildagliptin insulinga muhtoj bo‘lgan bemorlarda insulin o‘rnini bosmaydi va 1-tip diabetli bemorlarda yoki diabetik ketoatsidozni davolash uchun qo‘llanmasligi kerak.
Buyrak yetishmovchiligi
TPN bo‘lgan va gemodializda bo‘lgan bemorlarni davolash tajribasi cheklangan. Shuning uchun bu bemorlarda uni ehtiyotkorlik bilan qo‘llash kerak.
Jigar yetishmovchiligi
Uni jigar funksiyasi buzilgan bemorlarda, shu jumladan davolashdan oldin ALT yoki AST darajasi > 3 x ULN bo‘lgan bemorlarda qo‘llash tavsiya etilmaydi.
Jigar fermentlarini monitoring qilish
Jigar funksiyasi buzilishi (shu jumladan gepatit) holatlari kamdan-kam hollarda davolash to‘xtatilgandan so‘ng kuzatilgan, LFT davolash boshlanishidan oldin bemorning boshlang‘ich holatini aniqlash uchun bajarilishi kerak. Jigar funksiyasini davolash davomida birinchi yil davomida har uch oyda va keyinchalik vaqti-vaqti bilan monitoring qilish kerak. Vildagliptin qo‘llanilganda bu holatlarda bemorlarda odatda klinik oqibatlarsiz simptomlar bo‘lmagan, jigar funksional testlari (LFT) normallashgan.
Transaminazalar darajasi oshgan bemorlar jigar funksiyasini ikkinchi baholash orqali monitoring qilinishi va shundan so‘ng LFT ko‘rsatkichlari normaga kelguncha tez-tez tekshirilishi kerak. Agar AST yoki ALT darajasi yuqori chegaradan 3 marta oshsa, terapiyani bekor qilish tavsiya etiladi. Sariq kasalligi yoki boshqa jigar funksiyasi buzilishi belgilari rivojlangan bemorlarda qabulni to‘xtatish kerak. Davolash bekor qilingandan va LFT normallashgandan so‘ng davolashni qayta boshlash tavsiya etilmaydi.
Yurak yetishmovchiligi
Nyu-York kardiologik assotsiatsiyasi (NYHA) I-III funksional klassiga mansub bemorlarda vildagliptin bilan o‘tkazilgan klinik sinovda vildagliptin bilan davolash chap qorincha funksiyasining o‘zgarishi yoki ilgari mavjud bo‘lgan zo‘rayuvchi yurak yetishmovchiligining (ZSN) yomonlashuvi bilan bog‘liq emasligi ko‘rsatildi. NYHA III funksional klassiga mansub bemorlarni vildagliptin bilan davolash tajribasi hali ham cheklangan va natijalar ishonchsiz. NYHA IV funksional klassiga mansub bemorlarda klinik sinovlarda vildagliptin qo‘llash tajribasi yo‘q, shuning uchun uni qo‘llash tavsiya etilmaydi.
Teri kasalliklari
Vildagliptin qo‘llanilgan maymunlarda o‘tkazilgan doklinik toksikologik tadqiqotlarda teri shikastlanishlari, shu jumladan oyoq-qo‘llarda pufakchalar va yaralar paydo bo‘lishi haqida xabar berilgan.
Klinik sinovlarda teri shikastlanishlari tez-tez kuzatilmagan bo‘lsa-da, diabetning teri asoratlari bo‘lgan bemorlarni davolash tajribasi cheklangan. Bundan tashqari, bozor holatidan keyingi davrda bullioz va eksfoliativ teri shikastlanishlari haqida xabarlar bo‘lgan. Shuning uchun diabetli bemorlarga odatdagi parvarish doirasida pufakchalar yoki yaralar kabi teri kasalliklarini monitoring qilish tavsiya etiladi.
O‘tkir pankreatit
Vildagliptin qo‘llanilishi o‘tkir pankreatit rivojlanish xavfi bilan bog‘liq. Bemorlarni o‘tkir pankreatit paydo bo‘lishi mumkinligi haqida ogohlantirish kerak.
Pankreatit gumon qilinganda vildagliptin qabul qilishni to‘xtatish kerak.
Agar o‘tkir pankreatit tasdiqlansa, vildagliptinni qayta buyurish mumkin emas. O‘tkir pankreatit anamnezida bo‘lgan bemorlarda ehtiyotkorlikka rioya qilish kerak.
Gipoglikemiya
Sulfanilurea gipoglikemiya chaqirishi ma’lum. Vildagliptin va sulfanilurea birga qabul qilayotgan bemorlarda gipoglikemiya xavfi bo‘lishi mumkin. Shuning uchun sulfanilureaning pastroq dozasini qo‘llash gipoglikemiya xavfini kamaytirishi mumkin.
Homiladorlik va laktatsiya davri
Isbotlangan ma’lumotlar yo‘q. Inson uchun potentsial xavf noma’lum. Homiladorlik davrida qo‘llash mumkin emas.
Vildagliptin ona suti bilan ajralib chiqishi noma’lum. Ma’lumotlar yo‘qligi sababli laktatsiya davrida qo‘llash mumkin emas.
Avtomobil va murakkab mexanizmlarni boshqarish qobiliyatiga ta’siri
Avtomobil va mexanizmlarni boshqarish qobiliyatiga ta’siri bo‘yicha tadqiqotlar o‘tkazilmagan. Nojo‘ya reaksiya sifatida bosh aylanishi paydo bo‘lishi mumkin bo‘lgan bemorlar transport vositalari yoki mexanizmlarni boshqarishdan saqlanishlari kerak.
-
Dozani oshirib yuborilishi
Dozani oshirib yuborish haqida ma'lumotlar yo'q.
Davolash: metforminni organizmdan chiqarib tashlashning eng samarali usuli gemodializ hisoblanadi. Biroq, vildagliptin gemodializ yordamida chiqarib tashlanmaydi, asosiy gidroliz metaboliti (LAY 151) esa chiqariladi. Qo'llab-quvvatlovchi davolash tavsiya etiladi.