temir tanqisligi holatlari: tezda temir zaxirasini to'ldirish zarur bo'lganda; temir preparatlarini og'iz orqali muntazam qabul qila olmaydigan yoki qabul qilmaydigan bemorlarga; oziq-ovqat yo'li faol yallig'lanish kasalliklari mavjud bo'lsa va og'iz orqali temir preparatlari samarasiz bo'lsa.

• temir yetishmovchiligi bilan bog'liq bo'lmagan anemiya (masalan, gemolitik anemiya, B12 vitamini yetishmovchiligi natijasida megalooblastik anemiya, eritropoez buzilishi, suyak iligi gipoplaziyasi, qo'rg'oshin bilan zaharlanish natijasida yuzaga kelgan anemiya);
• tanada temir ortiqchaligi (gemoxromatoz, gemosideroz) yoki irsiy temir qabul qilish buzilishlari (sideroaxrestik anemiya, talassemiya, teri porfiriyasi);
• I trimester homiladorlik.

Venoferni faqat venoza yo'l bilan yuboriladi. Yuborishni sekin in'ektsiya, tomchilab venoza in'ektsiya yoki dializ tizimining venoza qismiga bevosita yuborish orqali amalga oshirish mumkin. Preparat mushak ichiga yuborish uchun mo'ljallanmagan. Venoferni birinchi terapevtik doza bilan davolashni boshlashdan oldin test-doza o'tkazish kerak. Reanimatsion vositalar bo'lishi zarur. Kuzatuv davrida, u kamida 15 daqiqa davom etishi kerak, nojo'ya ta'sirlar paydo bo'lmasa, qolgan dori dozasining bir qismini yuborish mumkin. Venoza tomchilab yuborish. Venoferni tomchilab infuziya yo'li bilan yuborish maqsadga muvofiq, bu arterial gipotenziya rivojlanish xavfini va eritmaning atrof-venoza sohasiga tushish xavfini kamaytiradi. Venoferni yuborishdan bevosita oldin uni 0,9% natriy xlorid eritmasida 1:20 nisbatda suyultirish kerak, masalan: 1 ml Venofeр (20 mg temir) maksimal 20 ml steril 0,9% natriy xlorid eritmasida; 5 ml Venofeр (100 mg temir) maksimal 100 ml steril 0,9% natriy xlorid eritmasida; 25 ml Venofeр (500 mg temir) maksimal 500 ml steril 0,9% natriy xlorid eritmasida. Eritmaning barqarorligini ta'minlash uchun Venoferni tavsiya etilganidan ko'proq hajmdagi fiziologik eritmada suyultirish mumkin emas. Olingan eritmani quyidagi tezlikda yuborish tavsiya etiladi: 100 mg temir kamida 15 daqiqa davomida; 200 mg temir kamida 30 daqiqa davomida; 300 mg temir kamida 1,5 soat davomida; 400 mg temir kamida 2,5 soat davomida; 500 mg temir kamida 3,5 soat davomida. Maksimal ruxsat etilgan bir martalik doza, ya'ni 1 kg tana vazniga 7 mg temir, kamida 3,5 soat davomida yuborilishi kerak, preparatning umumiy dozasi qat'iy nazar. Infuziya ko'rinishida maksimal bardoshli dozani haftasiga 1 martadan tez-tez buyurish mumkin emas. Birinchi tomchilab infuziyani boshlashdan oldin test-doza o'tkazish kerak: kattalar va tana vazni ≥14 kg bo'lgan bolalarga 20 mg temir va tana vazni <14 kg bo'lgan bolalarga kunlik dozaning yarmi (1,5 mg temir/kg) 15 daqiqa davomida. Nojo'ya hodisalar bo'lmasa, qolgan eritmani tavsiya etilgan tezlikda yuborish mumkin. Venoza oqim bilan yuborish. Venoferni venoza yo'l bilan sekin, suyultirilmagan eritma ko'rinishida 1 ml/min tezlikda yuborish mumkin (5 ml Venofeр (100 mg temir) 5 daqiqada yuboriladi), lekin maksimal eritma hajmi 1 in'ektsiya uchun 10 ml Venofeр (200 mg temir) dan oshmasligi kerak. Yuborishni boshlashdan oldin test-doza o'tkazish kerak: kattalar va tana vazni ≥14 kg bo'lgan bolalarga — 1 ml (20 mg temir), tana vazni <14 kg bo'lgan bolalarga — kunlik dozaning yarmi (1,5 mg temir/kg) sekin 1–2 daqiqa davomida. Kuzatuv davrida, u kamida 15 daqiqa davom etadi, nojo'ya ta'sirlar bo'lmasa, qolgan dori dozasini yuborish mumkin. Venoferni dializ tizimining venoza qismiga bevosita, venoza in'ektsiya uchun tavsiflangan qoidalarga qat'iy rioya qilgan holda yuborish mumkin. Dozani hisoblash. Doza bemorda temirning umumiy tanqisligiga muvofiq individual tarzda quyidagi formula bo'yicha hisoblanadi: Umumiy temir tanqisligi (mg) = tana vazni (kg) × (normal Hb darajasi (g/l) — bemor Hb darajasi (g/l)) × 0,24 + depolanadigan temir (mg). Tana vazni <35 kg bo'lgan bemorlar uchun: normal Hb darajasi — 130 g/l, depolanadigan temir miqdori — tana vazniga 15 mg/kg. Tana vazni >35 kg bo'lgan bemorlar uchun: normal Hb darajasi — 150 g/l, depolanadigan temir miqdori — 500 mg. Koeffitsiyent 0,24 = 0,0034 × 0,07 × 1000 (Hb tarkibidagi temir = 0,34%, qon hajmi = tana vaznining 7%, koeffitsiyent 1000 = "g" ni "mg" ga o'tkazish). Kiritilishi kerak bo'lgan Venofeр umumiy hajmi (ml) = umumiy temir tanqisligi (mg)/20 mg/ml.

eng keng tarqalgan nojo‘ya reaksiyalar (0,5–1,5% bemorlarda kuzatilgan), ular haqida xabar berilganlar quyidagilar: disgevziya, gipotoniyа, pireksiya va zirqirash, preparat yuborilgan joyda reaksiyalar, ko‘ngil aynishi. Anafilaktoid reaksiyalar kamdan-kam uchraydi, biroq eng jiddiy nojo‘ya hodisalar bo‘lishi mumkin (qarang. MAXSUS KO‘RSATMALAR). Nojo‘ya ta’sirlar uchrashish tezligiga ko‘ra quyidagi toifalarga tasniflanadi: juda tez-tez (≥1/10), tez-tez (≥1/100, <1/10), kam-tez (≥1/1000, <1/100), kam (≥1/10 000, <1/1000), juda kam (<1/10 000), noma’lum (mavjud ma’lumotlar tezligini baholash imkonini bermaydi, chunki bunday hodisalar faqat postmarketing tadqiqotlarda, klinik sinovlarda emas, xabar qilingan). Immun tizimi tomonidan Kam — anafilaktoid reaksiyalar. Nerv tizimi tomonidan Tez-tez — tranzitor ta’m sezgilarining buzilishi, ayniqsa metall ta’mi (disgevziya). Kam-tez — bosh og‘rig‘i, bosh aylanishi. Kam — paresteziya, hushdan ketish, hushni yo‘qotish, terida kuydiruvchi sezgi. Noma’lum — ong buzilishi, ongning chalkashligi. Yurak tomonidan Kam-tez — taxikardiya, yurak urishi. Noma’lum — bradikardiya. Tomir tizimi tomonidan Kam-tez — arterial gipotenziya, aylanish kollapsi. Kam — AG. Nafas olish tizimi, ko‘krak qafasi va o‘rta ko‘krak sohasidan Kam-tez — bronxospazm, nafas qisishi. Ovqat hazm qilish tizimi tomonidan Kam-tez — qusish, ko‘ngil aynishi, qorin og‘rig‘i, diareya. Teri va teri osti to‘qimalari tomonidan Kam-tez — qichishish, toshma va ekzantema, eritema. Skelet-mushak tizimi va biriktiruvchi to‘qima tomonidan Kam-tez — mushak spazmlari, mialgiya. Kam — bo‘g‘imlarning shishishi, artralgiya. Umumiy buzilishlar va preparat yuborilgan joydagi reaksiyalar Kam-tez — isitma, zirqirash; toshqinlar; ko‘krakda noqulaylik. Yuborilgan joyda reaksiyalar, shu jumladan yuzaki flebit, kuydiruvchi sezgi, shish. Preparat tasodifiy ekstravaskulyar yuborilganda og‘riq, yallig‘lanish, to‘qimalarning nekrozi va terining rangining jigarrangga o‘zgarishi yuzaga kelishi mumkin. Kam — angioedema, periferik shish, charchoq, asteniya, holsizlik, issiqlik sezgisi, shish. Juda kam — oqarish, terlashning ortishi, bel og‘rig‘i. Noma’lum — xromaturiya.

Temir saxarozasining faol komponenti ko‘p yadroviy temir (III) gidroksid markazlaridan iborat bo‘lib, ular tashqaridan ko‘plab kovalent bo‘lmagan saxaroza molekulalari bilan o‘ralgan. Kompleksning og‘irligi o‘rtacha molekulyar massani tashkil etadi, bu taxminan 43 kDa ga teng, bu esa yetarlicha yuqori ko‘rsatkich bo‘lib, uning buyraklar orqali chiqarilishiga to‘sqinlik qiladi. Temirning ko‘p yadroviy markazi ferritin markazining tuzilishiga o‘xshash tuzilishga ega, u fiziologik temir saqlovchi protein hisoblanadi. Kompleks temirning organizmda (mos ravishda transferin va ferritin) temir tashuvchi va saqlovchi proteinlarga nazorat ostida o‘zlashtirilishini ta’minlash uchun ishlab chiqilgan. Farmakokinetika. 100 mg temir gidroksid saxaroza kompleksining 59Fe va 52Fe bilan belgilangan ferrokinetikasi temir tanqisligi, anemiya, buyrak anemiyasi yoki funksional temir tanqisligi bo‘lgan 6 nafar bemorda o‘rganilgan. Kiritilgandan keyin 2 dan 4 haftagacha bo‘lgan davrda eritrotsitlar tomonidan 59Fe ning maksimal o‘zlashtirilishi 59 dan 97% gacha bo‘lgan. Taqsimlanishi. Vena ichiga 100 mg temir saqlovchi Venofer preparatining bir martalik dozasini yuborgandan so‘ng, temirning Cmax qiymati yuborilgandan 10 daqiqa o‘tib kuzatilgan va o‘rtacha 538 mmol/l ga yetgan. Markaziy kameraning taqsimlanish hajmi qon plazmasi hajmiga yaxshi mos kelgan (≈3 l). Kiritilgan temir tezda qon plazmasidan ajralib chiqqan, yakuniy T½ 6 soatni tashkil qilgan. Muvozanat konsentratsiyasida taqsimlanish hajmi 8 l bo‘lgan, bu temirning biologik suyuqliklarda kam tarqalishini ko‘rsatadi. Transferin orqali tashilgan temir taxminan 31 mg/kunni tashkil qilgan. Metabolizm. Vena ichiga yuborilgandan so‘ng, kompleksdan temir asosan jigar, taloq va suyak iligi tomonidan o‘zlashtiriladi. Ikkinchi bosqichda temir gemoglobin, mioglobin va boshqa temir saqlovchi fermentlarni sintez qilish uchun ishlatiladi yoki jigar hujayralarida ferritin ko‘rinishida saqlanadi. Chiqarilishi. Inyeksiyadan keyingi dastlabki 4 soat ichida temirning buyraklar orqali chiqarilishi umumiy klirensning <5% ini tashkil qilgan. 24 soatdan so‘ng qon plazmasidagi temirning umumiy konsentratsiyasi boshlang‘ich darajaga (yuborishdan oldin) tushgan va saxarozaning buyraklar orqali chiqarilishi yuborilgan dozaning ≈75% ini tashkil qilgan.

Venoferni faqat anemiya tashxisi mos tadqiqotlar natijalari (masalan, qon plazmasida ferritin aniqlash natijalari, yoki gemoglobin, yoki gematokrit, yoki eritrotsitlar sonini hisoblash, yoki ularning parametrlarini aniqlash — eritrotsitning o‘rtacha hajmi, eritrotsitdagi o‘rtacha Hb miqdori yoki eritrotsitdagi o‘rtacha Hb konsentratsiyasi) bilan tasdiqlangan bemorlarga qo‘llash mumkin. Ampulani qo‘llashdan oldin cho‘kma va shikastlanish bor-yo‘qligiga tekshirish kerak. Faqat cho‘kmaga ega bo‘lmagan, jigarrang rangli suvli eritma qo‘llash mumkin. Venoferni ampula ochilgandan so‘ng darhol yuborish kerak. Vena ichiga temir preparatlari hayot uchun xavfli bo‘lishi mumkin bo‘lgan allergik yoki anafilaktik reaksiyalarga olib kelishi mumkin. Shuning uchun preparatni yurak-o‘pka reanimatsiyasi uchun mos jihozlangan xonada yuborish zarur. Allergik reaksiyalar rivojlanishining yuqori xavfi tufayli BA, ekzema, polivalent allergiya, boshqa parenteral temir preparatlariga allergik reaksiyalari bo‘lgan bemorlarga preparat ehtiyotkorlik bilan buyuriladi. Venoferni jigar funksiyasi buzilgan, shu jumladan ferritin darajasining oshishi bilan bog‘liq bo‘lgan, shuningdek o‘tkir yoki surunkali infeksiyali bemorlarga alohida ehtiyotkorlik bilan qo‘llash kerak. Parenteral temir yuborilishi bakterial yoki virusli infeksiya kechishiga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Shuningdek, plazmada temirni bog‘lash qobiliyati past va/yoki foliy kislotasi yetishmovchiligi bo‘lgan shaxslarga preparat yuborishda ehtiyotkorlik talab etiladi. Temir dekstraniga yuqori sezuvchanlik reaksiyalari bo‘lgan bemorlarda o‘tkazilgan tadqiqotlar natijalari Venoferni davolash fonida asoratlar yo‘qligini ko‘rsatdi. Preparat yuborish tezligini qat’iy rioya qilish kerak, arterial gipotenziya rivojlanishining oldini olish uchun. Nojo‘ya ta’sirlar (ayniqsa, gipotenziya rivojlanishi) yuqori doza yoki yuborish tezligi oshishi bilan bog‘liq. Perivenoz yuborishdan saqlanish kerak, chunki bu og‘riq, yallig‘lanish, to‘qimalar nekrozi va terining jigarrang rangga bo‘yalishiga olib keladi. Mos kelmaslik. Venoferni faqat steril 0,9% natriy xlorid eritmasi bilan aralashtirish mumkin. Boshqa hech qanday vena ichiga yuboriladigan eritmalar va terapevtik preparatlar qo‘shishga ruxsat etilmaydi, chunki cho‘kma hosil bo‘lishi va/yoki boshqa farmatsevtik o‘zaro ta’sir xavfi mavjud. Polietilen va polivinilxlorid konteynerlar bilan mosligi o‘rganilmagan. Homiladorlik yoki emizish davrida qo‘llash. Homilador ayollarda preparatni qo‘llash bo‘yicha cheklangan ma’lumotlar mavjud, ular temir gidroksid saxaroza kompleksi homiladorlik kechishi va homila/bola salomatligiga salbiy ta’sir ko‘rsatmasligini ko‘rsatdi. Hozirgacha homilador ayollar ishtirokida yaxshi nazorat qilinadigan tadqiqotlar o‘tkazilmagan. Hayvonlarda terapevtik dozalarda o‘tkazilgan tadqiqotlar homiladorlik kechishi, embrion/homila rivojlanishi, tug‘ruq yoki postnatal rivojlanishga to‘g‘ridan-to‘g‘ri yoki bilvosita zararli ta’sirlarni aniqlamadi. Biroq, preparatni homiladorlikning II va III trimestrida qo‘llashdan oldin xavf/foyda nisbatini baholash kerak. Preparatni homiladorlikning I trimestrida qo‘llash mumkin emas. Metabolizmga uchramagan temir saxaratining ko‘krak sutiga o‘tishi ehtimoli past. Biroq, emizish davrida preparatni qo‘llashdan oldin xavf/foyda nisbatini baholash kerak. Bolalar. Bolalarda preparatni qo‘llash bo‘yicha faqat cheklangan ma’lumotlar mavjud (qarang QO‘LLASH). Bolalarga preparatni faqat hayotiy ko‘rsatmalar bo‘yicha (organizmda temirni tez to‘ldirish uchun) buyurish tavsiya etiladi. Transport vositalarini boshqarish yoki boshqa mexanizmlar bilan ishlashda reaksiya tezligiga ta’sir qilish qobiliyati. Ehtimoli past. Ammo bosh aylanishi, ongning chalkashishi kabi nojo‘ya reaksiyalar rivojlangan taqdirda, simptomlar yo‘qolguncha transport vositalarini boshqarish yoki mexanizmlar bilan ishlashdan tiyilish kerak.

doza oshirib yuborilishi organizmda temirning o'tkir ortiqcha to'planishiga olib kelishi mumkin, bu gemosideroz sifatida namoyon bo'lishi mumkin. Doza oshirib yuborilgan taqdirda simptomatik vositalar va zarur bo'lsa, temirni bog'lovchi moddalar (xelatlar) qo'llash tavsiya etiladi.