-
Tarkibi
Bitta tabletkada quyidagilar mavjud:
faol modda: tsiprofloksatsin - 250 mg yoki 500 mg;
yordamchi modda: povidon, kremniy dioksid kolloid anhidrid, talk, kroskarmelloza natriy, makkajo'xori kraxmali, magniy stearat, opadrai II (tarkibida - polivinil spirt, talk, makrogol 3350, letsitin, titan dioksid).
Bitta tabletkada quyidagilar mavjud:
faol modda: tsiprofloksatsin - 250 mg yoki 500 mg;
yordamchi modda: povidon, kremniy dioksid kolloid anhidrid, talk, kroskarmelloza natriy, makkajo'xori kraxmali, magniy stearat, opadrai II (tarkibida - polivinil spirt, talk, makrogol 3350, letsitin, titan dioksid).
-
Qo'llanilishi
Preparatga sezgir mikroorganizmlar chaqirgan infeksion-yallig'lanish kasalliklari
– nafas yo'llari;
– quloq, tomoq va burun;
– buyrak va siydik chiqarish yo'llari;
– jinsiy a'zolar (jumladan, gonoreya, prostatit);
– ginekologik (jumladan, adneksit) va tug'ruqdan keyingi infeksiyalar;
– ovqat hazm qilish tizimi (jumladan, og'iz bo'shlig'i, tishlar, jag'lar);
– o't pufagi va o't yo'llari;
– teri, shilliq qavatlar va yumshoq to'qimalar;
– tayanch-harakat apparati;
– sepsis;
– peritonit;
Immuniteti pasaygan bemorlarda (immunodepressiv terapiyada) infeksiyalarni oldini olish va profilaktikasi.
-
Qo'llash mumkin bo'lmagan holatlar
– glyukozo-6-fosfatdegidrogenaza yetishmovchiligi;
– soxta membranoz kolit;
– 18 yoshgacha bo‘lgan bolalar (skelet shakllanishi tugamaguncha);
– homiladorlik;
– laktatsiya davri (emizikli davr);
– Tsiprofloksatsinga yoki ftorxinolonlar guruhidagi boshqa preparatlarga yuqori sezuvchanlik.
Preparatni ehtiyotkorlik bilan bosh miya tomirlarining og‘ir aterosklerozida, miya qon aylanishi buzilishlarida, ruhiy kasalliklarda, tutqanoq sindromida, epilepsiyada, og‘ir buyrak va/yoki jigar yetishmovchiligida, keksalarda buyurish lozim.
-
Qo'llash usuli
Tabletkalar
Tsiprofloksatsin dozası kasallikning og'irligi, infeksiya turi, organizm holati, bemorning yoshi, vazni va buyrak funksiyasiga bog'liq. Odatda tavsiya etiladigan Tsiprofloksatsin dozalari 250 mg va 500 mg tabletkalar uchun peroral qabul qilishda quyidagicha:
Buyrak va siydik chiqarish yo'llarining asoratsiz kasalliklarida - 250 mg, asoratli holatlarda esa 500 mg, kuniga 2 marta;
Pastki nafas yo'llarining o'rtacha og'irlikdagi kasalliklarida - 250 mg, og'ir holatlarda esa 500 mg, kuniga 2 marta;
Gonoreyada Tsiprofloksatsinni bir martalik 250-500 mg dozada qabul qilish tavsiya etiladi;
Ginekologik kasalliklar, og'ir kechuvchi va yuqori haroratli enterit va kolitlar, prostatitlar, osteomiyelitlarda - 500 mg kuniga 2 marta (oddiy diareyada 250 mg kuniga 2 marta ishlatish mumkin).
Preparatni och qoringa, yetarli miqdorda suyuqlik bilan ichish kerak. Buyrak funksiyasi ancha buzilgan bemorlarga preparatning yarim dozasini buyurish lozim. Davolash davomiyligi kasallik og'irligiga bog'liq, lekin har doim kasallik simptomlari yo'qolganidan keyin kamida yana ikki kun davom ettirilishi kerak. Odatda davomiylik 7-10 kunni tashkil etadi.
Infuziya uchun eritma
Preparatni veno ichiga tomchilab 30 daqiqa davomida (200 mg doza) va 60 daqiqa davomida (400 mg doza) yuborish kerak.
Infuziya uchun eritmani 0,9% natriy xlorid eritmasi, Ringer eritmasi, 5% va 10% dekstroza (glyukoza) eritmasi, 10% fruktoza eritmasi, 5% dekstroza eritmasi bilan 0,225% yoki 0,45% natriy xlorid eritmasi saqlovchi eritma bilan birga ishlatish mumkin.
Bir martalik doza 200 mg, og'ir infeksiyalarda - 400 mg. Kiritish tez-tezligi - kuniga 2 marta; davomiyligi - 1-2 hafta, zarurat bo'lsa kursni uzaytirish mumkin.
O'tkir gonoreyada preparatni veno ichiga bir martalik 1000 mg dozada buyuriladi.
Operatsiyadan keyingi infeksiyalarni oldini olish uchun - operatsiyadan 30-60 daqiqa oldin veno ichiga 200-400 mg dozada yuboriladi.
Og'ir buyrak yetishmovchiligida (KK<20 ml/min/1,73 kv.m) sutkalik dozaning yarmi buyuriladi.
Ko'z tomchilari 0,3%
Mahalliy. Yengil va o'rtacha og'irlikdagi infeksiyada zararlangan ko'z (yoki ikkala ko'z) kon'yunktival qopchasiga har 4 soatda 1-2 tomchi tomiziladi, og'ir infeksiyada - har soatda 2 tomchi. Holat yaxshilangach, doza va instillyatsiya tez-tezligi kamaytiriladi.
Bakterial kornea yarasida har 15 daqiqada 1 tomchi 6 soat davomida, so'ng har 30 daqiqada uyg'oq vaqtida 1 tomchi; 2-kuni - uyg'oq vaqtida har soatda 1 tomchi; 3-kunidan 14-kunigacha - uyg'oq vaqtida har 4 soatda 1 tomchi. Agar 14 kunlik davolashdan so'ng epitelizatsiya sodir bo'lmasa, davom ettirish mumkin.
-
Nojo´ya ta´sirlar
Ovqat hazm qilish tizimi tomonidan: ko'ngil aynishi, diareya, qusish, qorin og'rig'i, meteorizm, anoreksiya, xolestatik sariqlik (ayniqsa, jigar kasalliklari bo'lgan bemorlarda), gepatit, gepatonekroz.
Markaziy asab tizimi va periferik asab tizimi tomonidan: bosh aylanishi, bosh og'rig'i, charchoqlik, xavotir, tremor, uyqusizlik, "daxshatli" tushlar, periferik paralgeziya (og'riq hissini qabul qilishning anomaliysi), terlash, bosh ichki bosimining oshishi, xavotir, ongning chalkashligi, depressiya, gallyutsinatsiyalar, psixotik reaksiyalar namoyon bo'lishi (ba'zan bemor o'ziga zarar yetkazishi mumkin bo'lgan holatlarga o'tadi), migren, hushdan ketish, miya arteriyalarining trombozi.
Sezgi organlari tomonidan: ta'm va hid bilish buzilishi, ko'rish buzilishi (diplopiya, ranglarni qabul qilishning o'zgarishi), quloqda shovqin, eshitishning pasayishi.
Yurak-qon tomir tizimi tomonidan: taxikardiya, yurak ritmining buzilishi, arterial bosimning pasayishi, yuz terisiga qon quyilishi.
Qon hosil qiluvchi tizim tomonidan: leyopeniya, granulositopeniya, anemiya, trombotsitopeniya, leykozitoz, trombotsitoz, gemolitik anemiya.
Laborator ko'rsatkichlar tomonidan: gipoprothrombinemiya, jigar transaminazalari va SHF faolligining oshishi, giperkreatininemiya, giperbilirubinemiya, giperglikemiya.
Siydik ajratish tizimi tomonidan: gematuriya, kristalluriya (asosan ishqoriy siydik va past diurezda), glomerulonefrit, dizuriya, poliuriya, siydik tutilishi, albuminuriya, uretral qon ketishlari, gematuriya, buyraklarning azot chiqarish funksiyasining pasayishi, interstitsial nefrit.
Suyak-mushak tizimi tomonidan: artralgiya, artrit, tendovaginit, paylarning yorilishi, mialgiya.
Allergik reaksiyalar: teri qichishishi, toshma (urtikariya), qon ketishlari bilan birga kechuvchi pufakchalar, qobiq hosil qiluvchi papulalar, isitma, nuqtali qon quyilishlar (petexiyalar), yuz yoki hiqildoq shishi, nafas qisilishi, eozinofiliya, yuqori yorug'lik sezuvchanligi, vaskulit, tugunli eritema, ekssudativ ko'p shaklli eritema, Stivens-Djonson sindromi, toksik epidermal nekroliz (Layell sindromi).
Mahalliy reaksiyalar: yuborilgan joyda og'riq va kuydiruvchi hissiyot, flebit.
Boshqalar: umumiy holsizlik, superinfeksiyalar (kandidoz, soxta parda koliti).
-
Farmakologik xususiyatlari
Tsiprofloksasin - keng ta'sir doirasiga ega bo‘lgan ftorxinolonlar guruhiga mansub antimikrob preparat. Bakteritsid ta'sir ko‘rsatadi. Preparat bakteriyalarning DNK-giraz fermentini ingibitsiya qiladi, natijada DNK replikatsiyasi va bakteriya hujayra oqsillarining sintezi buziladi. Tsiprofloksasin ko‘payayotgan mikroorganizmlarga ham, tinch holatda bo‘lganlarga ham ta'sir ko‘rsatadi.
Tsiprofloksasin quyidagi grammanfiy aerob bakteriyalarga nisbatan faol: Escherichia coli, Salmonella spp., Shigella spp., Citrobacter spp., Klebsiella spp., Enterobacter spp., Proteus mirabilis, Proteus vulgaris, Serratia marcescens, Hafnia alvei, Edwardsiella tarda, Providencia spp., Morganella morganii, Vibrio spp., Yersinia spp., Haemophilus spp., Pseudomonas aeruginosa, Moraxella catarrhalis, Aeromonas spp., Pasteurella multocida, Plesiomonas shigelloides, Campylobacter jejuni, Neisseria spp.; hujayra ichidagi qo‘zg‘atuvchilar Legionella pneumophila, Brucella spp., Chlamydia trachomatis, Listeria monocytogenes, Mycobacterium tuberculosis, Mycobacterium kansasii, Mycobacterium avium-intracellulare; grampozitiv aerob bakteriyalar Staphylococcus spp. (Staphylococcus aureus, Staphylococcus haemolyticus, Staphylococcus hominis, Staphylococcus saprophyticus), Streptococcus spp. (Streptococcus pyogenes, Streptococcus agalactiae). Metitsillin ta'siriga chidamli stafilokokklarning aksariyati tsiprofloksasinga ham chidamli.
Preparatga o‘rtacha sezgir: Streptococcus pneumoniae, Enterococcus faecalis.
Preparatga chidamli: Corynebacterium spp., Bacteroides fragilis, Pseudomonas cepacia, Pseudomonas maltophilia, Ureaplasma urealyticum, Clostridium difficile, Nocardia asteroides.
Preparatning Treponema pallidum ga nisbatan ta'siri yetarlicha o‘rganilmagan.
-
Maxsus ko'rsatmalar
Tsiprofloksatsin bilan davolash vaqtida yoki undan keyin og'ir va uzoq davom etadigan diareya paydo bo'lsa, darhol preparatni bekor qilish va mos davolashni tayinlashni talab qiladigan soxta membranoz kolit tashxisini istisno qilish kerak.
Agar paylarda og'riq yoki tendovaginitning birinchi belgilari paydo bo'lsa, davolashni to'xtatish kerak.
Tsiprofloksatsin bilan davolash davrida normal diurezni saqlagan holda yetarli miqdorda suyuqlik iste'mol qilish zarur.
Tsiprofloksatsin bilan davolash davrida to'g'ridan-to'g'ri quyosh nurlaridan saqlanish kerak.
Avtotransport vositalarini boshqarish va mexanizmlar bilan ishlashga ta'siri
Tsiprofloksatsin qabul qilayotgan bemorlar avtomobil haydashda va yuqori e'tibor hamda tez psixomotor reaksiyalar talab qiladigan boshqa potensial xavfli faoliyat turlari bilan shug'ullanishda ehtiyotkorlikka rioya qilishlari kerak (ayniqsa, spirtli ichimliklarni bir vaqtda iste'mol qilganda).
Ko'z tomchilari shaklidagi eritma ko'z ichiga in'ektsiya qilish uchun mo'ljallanmagan. Boshqa oftalmologik dori vositalarini qo'llashda ularni tomizish oralig'i kamida 5 daqiqa bo'lishi kerak. Preparatni subkon'yunktival yoki to'g'ridan-to'g'ri ko'z oldi kamerasi ichiga yuborish mumkin emas. Agar tomchilarni qo'llaganidan keyin kon'yunktival gipere'miya uzoq davom etsa yoki kuchaysa, preparatni qo'llashni to'xtatish va shifokorga murojaat qilish kerak. Preparat bilan davolash davrida yumshoq kontakt linzalarni taqish tavsiya etilmaydi. Qattiq linzalar ishlatilganda, ularni tomizishdan oldin olib tashlash va preparat tomizilgandan 15-20 daqiqa o'tgach yana taqish kerak. Tomizgandan so'ng vaqtincha ko'rish ravshanligi yo'qolgan bemorlarga avtomobil haydash yoki murakkab texnika, stanoklar yoki boshqa murakkab uskunalar bilan ishlash tavsiya etilmaydi, bu uskunalar darhol aniq ko'rishni talab qiladi.
Flakonni har bir ishlatishdan so'ng yopish kerak.
Pipetka uchini ko'zga tekkizmaslik kerak.
-
Dorilarning o'zaro ta'siri
Agar Siz boshqa biron-bir dori vositalarini qabul qilayotgan bo‘lsangiz, albatta shifokorga xabar bering, agar mustaqil ravishda davolanayotgan bo‘lsangiz – preparatni qo‘llash imkoniyati haqida shifokor bilan maslahatlashing.
Bir vaqtda qabul qilish teofillin va boshqa ksantinlar (masalan, kofein, pentoksifillin, oksipentifillin), fenitoin, klozapin, peroral gipoglikemik preparatlar, bilvosita antikoagulyantlar konsentratsiyasini oshiradi va chiqarilishini sekinlashtiradi, protrombin indeksini pasaytirishga yordam beradi. Tizanidin ta’sirini kuchaytiradi.
Nesteroid yallig‘lanishga qarshi vositalar (atsetilsalitsil kislotasidan tashqari) tutqanoq rivojlanish xavfini oshiradi.
Boshqa antimikrob dori vositalari (beta-laktam antibiotiklar, aminoglikozidlar, klindamitsin, metronidazol) ta’sirini kuchaytiradi. Pseudomonas spp. chaqirgan infeksiyalarda azlotsillin va tseftazidim bilan birga muvaffaqiyatli qo‘llanilishi mumkin; streptokokk infeksiyalarida mezlotsillin, azlotsillin va boshqa beta-laktam antibiotiklar bilan; stafilokokk infeksiyalarida izoksazolpenitsillinlar va vankomitsin bilan; anaerob infeksiyalarda metronidazol va klindamitsin bilan.
Siklosporin nefrotoksik ta’sirini kuchaytiradi, metotreksat toksikligini oshiradi.
Peroral qabul qilish temir saqlovchi preparatlar, sukralfat va magniy, kalsiy va alyuminiy ionlarini o‘z ichiga olgan antatsid preparatlar, didanozin bilan birga qabul qilinsa, ципрофлоксацин so‘rilishini kamaytiradi, shuning uchun uni yuqorida ko‘rsatilgan vositalarni qabul qilishdan 1-2 soat oldin yoki 4 soat o‘tgach qabul qilish kerak.
Metoklopramid ципрофлоксацин so‘rilishini tezlashtiradi.
Urikozurik preparatlar bilan birga buyurilganda ципрофлоксацин chiqarilishi sekinlashadi (50% gacha) va konsentratsiyasi oshadi.
Ципрофлоксацин va sut mahsulotlari yoki minerallar bilan boyitilgan ichimliklarni (masalan, sut, yogurt, kalsiy bilan boyitilgan apelsin sharbati) bir vaqtda qo‘llashdan saqlanish kerak, chunki bu holda ципрофлоксацин so‘rilishi kamayishi mumkin. Boshqa oziq-ovqat mahsulotlaridagi kalsiy ципрофлоксацин so‘rilishiga sezilarli ta’sir ko‘rsatmaydi.
Ципрофлоксацин va I A yoki III sinf antiaritmik preparatlarni bir vaqtda qo‘llashda ehtiyotkorlikka rioya qilish kerak, chunki ципрофлоксацин QT intervalini uzaytirishi mumkin.
Ципрофлоксацин va ropinirol, lidokain saqlovchi preparatlar, klozapin, sildenafil bilan birga qo‘llanganda ularning konsentratsiyasi va biologik o‘zlashtirilishi oshadi, shu sababli ushbu kombinatsiyalarni faqat foyda/xavf nisbatini baholagandan so‘ng qo‘llash mumkin.
-
Dozani oshirib yuborilishi
Sintomlar: o‘ziga xos simptomlar yo‘q. Bir necha holatlarda buyrak parenximasiga qaytariladigan toksik ta’sir kuzatilgan. Buyrak funksiyasini nazorat qilish tavsiya etiladi.
Davolash: me’da yuvish, yetarli suyuqlik qabul qilinishini ta’minlash zarur.
Dozalashdan oshib ketish simptomlari paydo bo‘lsa, darhol shifokorga murojaat qilish kerak.