-
Tarkibi
1 flakon tsefuroksim (tsefuroksim natriy tuzi ko'rinishida) 0,75 g ni o'z ichiga oladi.
-
Qo'llanilishi
Preparatga sezgir mikroorganizmlar keltirib chiqargan infeksiyalar yoki infeksion kasallik qo‘zg‘atuvchisi aniqlanmaguncha infeksiyalarni davolash:
tanovvul yo‘llari infeksiyalari (o‘tkir va surunkali bronxit, bakterial pnevmoniya, infeksiyalangan bronxoektazlar, o‘pka abstsessi, ko‘krak qafasi a’zolarining operatsiyadan keyingi infeksiyalari)
LOR-a’zolari (sinusit, tonzillit, faringit)
siydik chiqarish yo‘llari infeksiyalari (o‘tkir va surunkali pielonefrit, tsistit, simptomsiz bakteriuriya)
yumshoq to‘qimalar infeksiyalari (sellulit, roja, yara infeksiyalari)
suyak va bo‘g‘imlar infeksiyalari (osteomiyelit, septik artrit)
akusherlik va ginekologiyada infeksiyalar (kichik chanoq a’zolarining infeksion-yallig‘lanish kasalliklari)
gonoreya, ayniqsa penisillin qo‘llash mumkin bo‘lmagan hollarda
boshqa infeksiyalar (shu jumladan, septitsemiya, meningit, peritonit).
Infeksiyalar profilaktikasi: ko‘krak qafasi va qorin bo‘shlig‘i a’zolariga, chanoq a’zolariga, yurak-qon tomir va ortopedik operatsiyalardan keyin infeksion asoratlar rivojlanish xavfi yuqori bo‘lgan hollarda.
Ko‘pgina hollarda tsefuroksim bilan monoterapiya samarali hisoblanadi, lekin zarur bo‘lsa preparat aminoglikozid antibiotiklar yoki metronidazol (og‘iz orqali, supozitoriylarda yoki in’ektsion tarzda) bilan birga qo‘llanilishi mumkin.
Agar mavjud yoki kutilayotgan aralash aerob va anaerob infeksiya (masalan, chanoq va miya a’zolari, peritonit, aspiratsion pnevmoniya, o‘pka abstsessi) va bunday infeksiya ehtimoli yuqori bo‘lsa (masalan, yo‘g‘on ichakda, ginekologik jarrohlikda operatsiyalar), tsefuroksimni metronidazol bilan birga qo‘llash maqbul hisoblanadi.
Pnevmoniya va surunkali bronxitning zo‘rayishi davosida preparatni zarur bo‘lsa, og‘iz orqali tsefuroksim aksetil qo‘llashdan oldin buyurish mumkin.
-
Qo'llash mumkin bo'lmagan holatlar
Tsefuroksimga yuqori sezuvchanlik.
Anamnezda boshqa beta-laktam antibiotiklarga (penitsillinlar, monobaktamlar va karbapenemlar) og‘ir gipersensitivlik (masalan, anafilaktik reaksiyalar) mavjudligi.
-
Qo'llash usuli
Kattalar.
Ko'plab infeksiyalarda kuniga 3 marta 0,75 g mushak ichiga yoki tomir ichiga yuborish yetarli. Og'irroq infeksiyalarda doza kuniga 3 marta 1,5 g gacha oshiriladi. Zarurat tug'ilganda yuborish tez-tezligini kuniga 4 martagacha oshirish mumkin (yuborish oralig'i - 6:00), kunlik umumiy doza 3-6 g gacha oshiriladi. Zarurat bo'lsa, ayrim infeksiyalar quyidagi sxema bo'yicha davolanishi mumkin: 0,75 g yoki 1,5 g kuniga ikki marta (tomir ichiga yoki mushak ichiga) yuboriladi, so'ngra tsefuroksimning peroral shakli qo'llaniladi.
Bolalar (shu jumladan chaqaloqlar).
Kuniga 30-100 mg/kg, 3-4 in'ektsiyaga bo'linadi. Ko'plab infeksiyalarda optimal doza kuniga 60 mg/kg hisoblanadi.
Yangi tug'ilganlar.
Kuniga 30-100 mg/kg, 2-3 in'ektsiyaga bo'linadi. Tsefuroksimning yarim chiqarilish davri hayotning dastlabki haftalarida kattalarnikiga nisbatan 3-5 baravar ko'proq bo'lishi mumkinligini hisobga olish zarur.
-
Nojo´ya ta´sirlar
Qon va limfa tizimi tomonidan: neytropeniya, eozinofiliya; leyopeniya, gemoglobin darajasining pasayishi, ijobiy Kumbs testi; trombotsitopeniya, gemolitik anemiya.
Teri va teri osti yog' qavati tomonidan: polimorf eritema, Stivens-Djonson sindromi va toksik epidermal nekroliz.
Siydik chiqarish tizimi tomonidan: qonda kreatinin darajasining oshishi, qonda siydik azoti darajasining oshishi va kreatinin klirensining kamayishi.
-
Maxsus ko'rsatmalar
Boshqa beta-laktam antibiotiklar qo‘llanilganda bo‘lgani kabi, og‘ir va o‘lim bilan yakunlangan gipersensitivlik reaksiyalari haqida xabar berilgan. Og‘ir gipersensitivlik reaksiyalari yuzaga kelganda tsefuroksim bilan davolashni darhol to‘xtatish va mos shoshilinch choralarni ko‘rish kerak.
Davolashni boshlashdan oldin bemorda tsefuroksim, tsefalosporin antibiotiklari yoki boshqa beta-laktam antibiotiklarga og‘ir gipersensitivlik reaksiyalari bo‘lganligini aniqlash kerak. Boshqa beta-laktam antibiotiklarga gipersensitivlik reaksiyalari bo‘lgan bemorlarga ehtiyotkorlik bilan buyuriladi.
-
Dozani oshirib yuborilishi
Tsefalosporin antibiotiklarining dozasini oshirib yuborish bosh miya qo'zg'aluvchanligi simptomlarining rivojlanishiga olib kelishi mumkin, natijada tutqanoq paydo bo'lishi mumkin. Tsefuroksim darajasini gemodializ yoki peritoneal dializ o'tkazish yo'li bilan kamaytirish mumkin.
-
Farmakologik xususiyatlari
Farmakodinamikasi.
Tsefuroksim-BXFZ - parenteral qo‘llash uchun II avlod sefalosporin, bakteritsid ta’sir ko‘rsatadi. Antimikrob ta’sir mexanizmi mikroblarning transpeptidaza fermenti faolligini bostirish bilan bog‘liq bo‘lib, bu mikroorganizmlarning hujayra devori peptidoglikan sintezi buzilishiga olib keladi. Preparat keng ta’sir doirasiga ega, ko‘pchilik &beta-laktamazalar ishtirokida barqaror, ampisillin va amoksitsillinga chidamli shtammlarga ta’sir qiladi. Quyidagi mikroorganizmlarga nisbatan faol:
grammanfiy aeroblarga: Escherichia coli, Klebsiella spp., Proteus rettgeri, Proteus mirabilis, Providencia spp., Haemophilus influenzae (shu jumladan ampisillinga chidamli shtammlar), Haemophilus parainfluenzae (shu jumladan ampisillinga chidamli shtammlar), Moraxella (Branhamella) catarrhalis, Neisseria gonorrhoeae (shu jumladan penisillinaza sintezlovchi shtammlar), Neisseria meningitidis, Salmonella spp.
grammusbat aeroblarga: Staphylococcus aureus, Staphylococcus epidermidis (penisillinaza ishlab chiqaruvchi shtammlar, metitsillin shtammlaridan tashqari), Streptococcus pyogenes (shuningdek boshqa &beta-gemolitik streptokokklar), Streptococcus pneumoniae, Streptococcus spp. B guruhi (Streptococcus agalactiae), Streptococcus mitis (viridans guruhi), Bordetella pertussis
anaeroblarga: Peptococcus va Peptostreptococcus turlari, grammusbat bakteriyalar (shu jumladan Clostridium spp.) va grammanfiy bakteriyalar (shu jumladan Bacteroides spp. va Fusobacterium spp.), Propionibacterium spp.
preparatga qisman chidamli: Proteus morganii, Proteus vulgaris
Tsefuroksimga sezgir bo‘lmagan mikroorganizmlar: Clostridium difficile, Pseudomonas spp., Campylobacter spp., Acinetobacter calcoaceticus, Legionella spp., Listeria monocytogenes, ba’zi Serratia spp. shtammlari, Legionella spp.
Farmakokinetikasi.
Preparat 750 mg dozasida yuborilganda maksimal kontsentratsiya 45-60 daqiqada erishiladi va taxminan 27-30 mkg/ml ni tashkil qiladi. Vena ichiga 750 mg va 1,5 g dozada yuborilganda, terapevtik kontsentratsiya qon plazmasida allaqachon 15 daqiqada kuzatiladi va mos ravishda 50 mkg/ml va 100 mkg/ml ni tashkil qiladi. Qon plazmasi oqsillari bilan bog‘lanish darajasi taxminan 50%. Preparat plevra va sinovial suyuqliklarda, o‘t, balg‘am, suyak va yumshoq to‘qimalar, miokard, terida terapevtik kontsentratsiyalar hosil qiladi. Miya pardalarining yallig‘lanishida tsefuroksim gematoensefalik to‘siqdan yaxshi o‘tadi. Preparat platsentar to‘siqdan o‘tadi va ona sutiga o‘tadi. Preparatning yarim chiqarilish davri (T 1/2) mushak ichiga va vena ichiga yuborilganda taxminan 1,5 soatni tashkil qiladi (yangi tug‘ilgan chaqaloqlar va go‘daklarda T 1/2 oshgan va 4 dan 6,5 soatgacha). Kiritilgan preparatning 80% dan ortig‘i buyraklar orqali o‘zgarmagan holda chiqariladi: taxminan 50% - klubochkali filtrlatsiya va deyarli 50% - kanalikulyar sekretsiya orqali 8 soat davomida, siydik va siydik chiqarish yo‘llarida samarali kontsentratsiya hosil qiladi. 24 soatdan so‘ng organizmda preparat aniqlanmaydi.
-
Dorilarning o'zaro ta'siri
Nefrotoksik preparatlar: tsefalosporinlarning yuqori dozalari va aminoglikozidlar yoki kuchli diuretiklar (masalan, furosemid) kabi nefrotoksik dori vositalari bilan birga davolash buyrak funksiyasiga salbiy ta'sir ko'rsatishi mumkin. Kombinatsiyalangan davolash zarur bo'lsa, butun davolash kursi davomida buyrak funksiyasini nazorat qilish kerak.
Boshqa antibiotiklar kabi, tsefuroksim ichak florasiga ta'sir ko'rsatishi mumkin, bu esa estrogenlarning reabsorbtsiyasini kamayishiga va kombinatsiyalangan og'iz kontratseptivlarining samaradorligini pasayishiga olib keladi. Shuning uchun muqobil gormonal bo'lmagan kontratseptsiya usullarini qo'llash tavsiya etiladi.
Tifga qarshi vaksina - antibakterial preparatlarni og'iz orqali qabul qilinadigan qorin tifi vaksinasidan uch kun oldin va uch kun keyin qo'llashdan saqlanish kerak.
Eritromitsin - har ikki antibiotikning faolligi pasayishi mumkin.
Fenilbutazon va probenetsid - tsefuroksimning klirensi kamayadi va uning qon zardobidagi konsentratsiyasi oshadi. Tsefuroksim glomerulyar filtrlatsiya va kanalikulyar sekretsiya yo'li bilan chiqariladi. Probenetsid bilan bir vaqtda qo'llash tavsiya etilmaydi.
Trombotsitlar agregatsiyasini kamaytiruvchi preparatlar (NPVS, salitsilatlar) - qon ketish xavfi.
Og'iz orqali qabul qilinadigan antikoagulyantlar (jumladan, kumarinlar) - antikoagulyant ta'sir kuchayishi, xalqaro normallashtirilgan nisbat (INR) oshishi kuzatilgan.
Boshqa o'zaro ta'sirlar.
Tsefuroksim mis asosidagi metodikalar (Benedikt, Feling, Klinitest) yordamida o'tkaziladigan testlarga biroz ta'sir qilishi mumkin, biroq bu ba'zi boshqa tsefalosporinlar kabi soxta ijobiy natijalarga olib kelmaydi.
Tsefuroksim qabul qilinayotganda feritsianid testi o'tkazilganda soxta manfiy natijalar bo'lishi mumkinligi sababli, qondagi/plazmadagi glyukoza darajasini glyukozaoksidaza yoki geksokinaza metodikasi yordamida aniqlash tavsiya etiladi.
Tsefuroksim glyukozuriya darajasini fermentativ aniqlash usullariga va kreatinin darajasini ishqoriy pikrat yordamida aniqlash natijasiga ta'sir qilmaydi.