-
Tarkibi
preparatning 1 flakoniga. Faol modda: Tsefotaksim natriy (tsefotaksim hisobida) - 1,0 g.
-
Qo'llanilishi
Infeksion-yallig‘lanish kasalliklari, tsefotaksimga sezgir mikroorganizmlar chaqirgan markaziy asab tizimi infeksiyalari (meningit), nafas yo‘llari va LOR-organlari, siydik chiqarish yo‘llari, suyaklar, bo‘g‘imlar, teri va yumshoq to‘qimalar (shu jumladan infeksiyalangan jarohatlar va kuyishlar), kichik tos a’zolari, peritonit, bakteriemiya, septitsemiya, intraabdominal infeksiyalar, endokardit, Laym kasalligi, gonoreya, immunitet yetishmovchiligi fonidagi infeksiyalar. Jarrohlik amaliyotlaridan keyin infeksiyalar profilaktikasi (shu jumladan urologik, akusher-ginekologik, me’da-ichak trakti amaliyotlarida).
-
Qo'llash mumkin bo'lmagan holatlar
Tsefotasimga (shu jumladan penitsillinlarga, boshqa tsefalosporinlarga, karbapenemlarga) yuqori sezuvchanlik, bolalar yoshi (mushak ichiga yuborishda - 2,5 yoshgacha, erituvchi sifatida lidokain ishlatilganda).
Ehtiyotkorlik bilan
Yangi tug‘ilgan davri (vena ichiga yuborishda), surunkali buyrak yetishmovchiligi, yarali kolit (shu jumladan anamnezda).
Homiladorlik va emizish davrida qo‘llash
Homiladorlik davrida preparatni faqat onaga bo‘lgan potentsial foyda homilaga bo‘lgan xavfdan ustun bo‘lsa qo‘llash mumkin. Homilador ayollarda yetarli va qat'iy nazorat ostida o‘tkazilgan tadqiqotlar o‘tkazilmagan.
Preparatni laktatsiya davrida qo‘llash zarur bo‘lsa, emizishni to‘xtatish kerak.
-
Qo'llash usuli
Kattalar va tana vazni 50 kg va undan ortiq bo‘lgan bolalarga yengil infeksiyalarda – mushak ichiga yoki vena ichiga, har 12 soatda 1 g; yengil o‘tkir gonoreyada – mushak ichiga, 0,5 – 1 g bir marta; o‘rtacha og‘irlikdagi infeksiyalarda – mushak ichiga yoki vena ichiga, har 8 soatda 1 – 2 g; sepsisda – vena ichiga, har 6 – 8 soatda 2 g, hayot uchun xavfli infeksiyalarda (meningitda) – vena ichiga, har 4 soatda 2 g, maksimal sutkalik doza – 12 g. Davolash davomiyligi individual belgilanadi.
Infeksiyalar rivojlanishini oldini olish maqsadida jarrohlik amaliyotidan oldin umumiy anesteziya kiritilishi vaqtida bir marta 1 g yuboriladi. Zaruriyat tug‘ilganda 6 – 12 soatdan keyin takroran yuboriladi.
Kesarcha kesishda (kindik venasiga qisqichlar qo‘yish paytida) – vena ichiga 1 g, so‘ng birinchi dozadan 6 va 12 soat o‘tgach qo‘shimcha 1 g dan yuboriladi.
Kreatinin klirensi 20 ml/min/1,73 kv.m va undan kam bo‘lsa, sutkalik doza 2 marta kamaytiriladi.
Muddatidan oldin tug‘ilgan va 1 haftagacha bo‘lgan yangi tug‘ilgan chaqaloqlarga – vena ichiga 50 mg/kg har 12 soatda; 1 – 4 haftalik yoshda – vena ichiga 50 mg/kg har 8 soatda; tana vazni 50 kg gacha bo‘lgan bolalarga – vena ichiga yoki mushak ichiga 50 – 180 mg/kg 4 – 6 marta yuboriladi. Og‘ir infeksiyalar, shu jumladan meningitda, sutkalik doza 100 – 200 mg/kg gacha oshiriladi, mushak ichiga yoki vena ichiga, 4 – 6 marta, maksimal sutkalik doza – 12 g.
Inyeksion eritmalar tayyorlash qoidalari: vena ichiga inyeksiya uchun erituvchi sifatida inyeksiya uchun suv ishlatiladi (1 g 4 ml erituvchida eritiladi); vena ichiga infuziya uchun erituvchi sifatida 0,9 % natriy xlorid eritmasi yoki 5 % dekstroza eritmasi ishlatiladi (1 g 50 – 100 ml erituvchida eritiladi). Infuziya davomiyligi – 50 – 60 daqiqa. Mushak ichiga yuborish uchun inyeksiya uchun suv yoki 1 % lidokain eritmasi ishlatiladi (1 g 4 ml erituvchida eritiladi).
-
Nojo´ya ta´sirlar
Allergik reaksiyalar: toshma, titroq yoki isitma, toshma, teri qichishishi, bronxospazm, eozinofiliya, yomon sifatli ekssudativ eritema (Stivens-Djonson sindromi), toksik epidermal nekroliz (Layell sindromi), angionevrotik shish, anafilaktik shok.
Nerv tizimi tomonidan: bosh og‘rig‘i, bosh aylanishi, ensefalopatiya, harakat buzilishlari, tutqanoq.
Siydik ajratish tizimi tomonidan: buyrak funksiyasining buzilishi, oliguriya, interstitsial nefrid.
Ovqat hazm qilish tizimi tomonidan: ko‘ngil aynishi, qusish, diareya yoki qabziyat, meteorizm, qorin og‘rig‘i, disbakterioz, jigar funksiyasining buzilishi, stomatit, glossit, soxta membranoz kolit, gepatit, sariq kasallik.
Qon hosil qilish organlari tomonidan: gemolitik anemiya, leyopeniya, neytropeniya, granulositopeniya, trombotsitopeniya, gipokoagulyatsiya, agranulositoz.
Yurak-qon tomir tizimi tomonidan: markaziy venaga tez bolyus yuborilganda potentsial hayot uchun xavfli aritmiyalar.
Laborator ko‘rsatkichlar: azotemiya, qonda mochevina konsentratsiyasining oshishi, "jigar" transaminazalari va shilali fosfataza faolligining oshishi, giperkreatininemiya, giperbilirubinemiya, soxta musbat Kumbs testi.
Boshqalar: superinfeksiya (xususan, kandidozli vaginit).
Mahalliy reaksiyalar: flebit, vena bo‘ylab og‘riqlilik, mushak ichiga yuborish joyida og‘riqlilik va infiltrat.
-
Farmakologik xususiyatlari
III avlod tsefalosporin antibiotigi, parenteral yuborish uchun. Bakteritsid ta'sir ko‘rsatadi, mikroorganizmlarning hujayra devori sintezini buzadi. Keng ta'sir doirasiga ega.
Gram-musbat va gram-manfiy mikroorganizmlarga nisbatan faol, boshqa antibiotiklarga chidamli Staphylococcus spp. (shu jumladan Staphylococcus aureus, penitsillinaza hosil qiluvchi shtammlar jumladan), Staphylococcus epidermidis (metitsillinga chidamli Staphylococcus epidermidis va Staphylococcus aureusdan tashqari), Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Streptococcus agalactiae, Enterococcus spp., Enterobacter spp., Escherichia coli, Borrelia burgdorferi, Haemophilus influenzae (shu jumladan penitsillinaza hosil qiluvchi shtammlar), Haemophilus parainfluenzae, Moraxella catarrhalis, Klebsiella spp. (shu jumladan Klebsiella pneumoniae), Morganella morganii, Neisseria meningitidis, Neisseria gonorrhoeae (shu jumladan penitsillinaza hosil qiluvchi shtammlar), Acinetobacter spp., Corynebacterium diphtheriae, Erysipelothrix rhusiopathiae, Eubacterium spp., Propionibacterium spp., Clostridium spp. (shu jumladan Clostridium perfringens), Citrobacter spp., Proteus mirabilis, Proteus vulgaris, Providencia spp. (shu jumladan Providencia rettgeri), Serratia spp., ayrim Pseudomonas aeruginosa shtammlari, Bacteroides spp. (shu jumladan ayrim Bacteroides fragilis shtammlari), Fusobacterium spp. (shu jumladan Fusobacterium nucleatum), Peptococcus spp., Peptostreptococcus spp. Clostridium difficile shtammlarining aksariyati - chidamli. Gram-musbat va gram-manfiy mikroorganizmlarning ko‘pchilik beta-laktamazalariga chidamli.
-
Maxsus ko'rsatmalar
Dastlabki davolash haftalarida og'ir, uzoq davom etuvchi diareya bilan namoyon bo'ladigan soxta membranoz kolit rivojlanishi mumkin. Bunda preparat qabul qilinishini to'xtatadilar va adekvat terapiya, shu jumladan vankomitsin yoki metronidazol buyuriladi.
Tarixida penisillinlarga allergik reaksiyalar bo'lgan bemorlarda sefalosporin antibiotiklariga sezuvchanlik oshgan bo'lishi mumkin.
Preparat bilan 10 kundan ortiq davolashda qon shaklli elementlari sonini nazorat qilish zarur. Tsefotaksim bilan davolash vaqtida Kumbs testi va siydikda glyukozaga soxta musbat reaksiya bo'lishi mumkin.
Sefalosporin antibiotiklari va etanolni bir vaqtda qo'llashda disulfiramga o'xshash reaksiyalar rivojlanishi mumkin, biroq tsefotaksim (Klaforan) bilan o'tkazilgan klinik tadqiqotlarda etanol bilan bir vaqtda qo'llanganda bunday ta'sir qayd etilmagan.
Avtotransport boshqarish va mexanizmlarni boshqarishga ta'siri
Davolash davrida avtotransport boshqarish va yuqori diqqat-e'tibor hamda tez psixomotor reaksiyalar talab qiladigan potensial xavfli faoliyat turlari bilan shug'ullanishdan saqlanish kerak.
-
Dozani oshirib yuborilishi
Simptomlar: tutqanoq, ensefalopatiya (katta dozalarda, ayniqsa buyrak yetishmovchiligi bo'lgan bemorlarda), tremor, nerv-mushak qo'zg'aluvchanligining oshishi.
Davolash simptomatik, hayot uchun muhim funksiyalarni qo'llab-quvvatlash. Maxsus antidot mavjud emas.
-
Dorilarning o'zaro ta'siri
Nefrotoksik preparatlar (aminoglikozidlar) va kuchli ta'sir qiluvchi diuretiklar (etakrin kislotasi, furosemid), kolistin, polimiksin bilan birga qo'llanganda buyrak yetishmovchiligi rivojlanish xavfi oshadi.
Bakteriostatik antibiotiklar (masalan, tetratsiklinlar, eritromitsin va xloramfenikol) bilan antagonistik ta'sir bo'lishi mumkin.
Aminoglikozid eritmalari bilan aralashtirish mumkin emas, ularni alohida yuborish kerak.
Nifedipin bilan birga qo'llanganda tsefotaksimning biologik mavjudligi 70% ga oshadi.
Probenesid bilan birga qo'llanganda tsefotaksimning kanalchalar orqali sekretsiyasi bloklanadi va uning yarim chiqarilish davri uzayadi.
Tsefotaksimni lidokain bilan birga qo'llash mumkin emas:
intravenoz yuborishda;
30 oygacha bo'lgan bolalarda;
lidokainga yuqori sezuvchanligi bo'lgan bemorlarda anamnezda;
yurak blokadasi bo'lgan bemorlarda.
Tsefotaksim bilan davolash vaqtida peroral kontratseptivlarning samaradorligi kamayishi mumkin, shuning uchun ushbu davrda qo'shimcha kontratseptsiya ishlatish zarur.