Parkinson kasalligi; Parkinson sindromi (postentsefalitik parkinsonizm, uglerod oksidi va (yoki) marganets bilan zaharlanish natijasida yuzaga kelgan parkinsonizm).

Preparatning har qanday komponentiga yuqori sezuvchanlik, yopiq burchakli glaukoma, og‘ir psixoz yoki nevroz, melanoma yoki unga gumon, noma’lum etiologiyali teri kasalliklari, Guntington kasalligi, essensial tremor, monoaminooksidaza (MAO) neselektiv ingibitorlarini bir vaqtda qabul qilish. Antipsixotik vositalar (neyroleptiklar) qo‘llanilishi natijasida yuzaga kelgan ikkilamchi parkinsonizmni davolash uchun qo‘llash tavsiya etilmaydi. 18 yoshgacha bo‘lgan bolalarda samaradorlik va xavfsizlik bo‘yicha ma’lumotlar yetarli emasligi sababli qo‘llash tavsiya etilmaydi.

Ehtiyotkorlik bilan: preparatni ehtiyotkorlik bilan quyidagi holatlarda buyuradilar: me’da va/yoki o‘n ikki barmoqli ichakning eroziyali-yarali shikastlanishlari, anamnezda epileptik tutqanoqlar, anamnezda yurak ritmi buzilishi bilan kechgan miokard infarkti, yurak yetishmovchiligi, endokrin tizim kasalliklari (shu jumladan qandli diabet), bronxial astma, ruhiy buzilishlar, shuningdek, jigar va buyrak funksiyasining og‘ir buzilishlarida.

Eng ko‘p uchraydiganlari - diskineziya, jumladan ixtiyorsiz harakatlar (shu jumladan xoreyiform, distonik), shuningdek, ko‘ngil aynishi.

Dorini bekor qilish to‘g‘risida qaror qabul qilish mumkin bo‘lgan erta belgilar mushaklarning qaltirashi va blefarospazmdir.

Boshqa nojo‘ya ta’sirlar:

Nerv tizimi tomonidan: psixotik reaksiyalar, jumladan, uydirma, gallyutsinatsiyalar va paranoidal fikrlash, yomon sifatli neyroleptik sindrom, bradikineziya epizodlari (“yoqish-o‘chirish” sindromi), ajitatsiya, paresteziya, bosh aylanishi, uyquchanlik, uyqu buzilishi, jumladan, dahshatli tushlar, uyqusizlik; ongning chalkashishi, bosh og‘rig‘i, depressiya (shu jumladan, o‘z joniga qasd qilish niyatlari bilan), demensiya, patologik qiziqishlar, libido oshishi. Tutqanoq rivojlanishi haqida xabar berilgan, biroq preparatni qabul qilish bilan sabab-oqibat bog‘liqligi aniqlanmagan.

Ovqat hazm qilish tizimi tomonidan: qusish, anoreksiya, diareya, qabziyat, dispepsiya, og‘iz bo‘shlig‘i shilliq qavatining qurishi, ta’m o‘zgarishi, so‘lak qorayishi, me’da-ichakdan qon ketishi, o‘n ikki barmoqli ichak yarasi. Yurak-qon tomir tizimi tomonidan: aritmiya va/yoki yurak urishini sezish, ortostatik reaksiyalar, jumladan, arterial bosimning pasayishi yoki oshishi (AB), hushdan ketish; flebit.

Qon hosil qilish tizimi tomonidan: leyopeniya, trombotsitopeniya, anemiya (jumladan, gemolitik), agranulotsitoz.

Allergik reaksiyalar: angionevrotik shish, toshma, teri qichishishi, gemorragik vaskulit (Shenleyn-Genox purpurasi), bulyoz toshmalar (jumladan, pufakchali reaksiyalarga o‘xshash).

Nafas olish tizimi tomonidan: nafas qisishi, yuqori nafas yo‘llari infeksiyalari. Teri tomonidan: teri toshmasi, terining ko‘p terlash, ter qorayishi, alopesiya.

Siydik ajratish tizimi tomonidan: siydik yo‘llari infeksiyalari, tez-tez siyish, siydik qorayishi.

Laborator ko‘rsatkichlar o‘zgarishi: gemoglobin va gematokritning pasayishi, alaninaminotransferaza (AJIT), aspartataminotransferaza (ACT), laktatdegidrogenaza, shchelochnoy fosfataza faolligining oshishi, giperbilirubinemiya, siydik azoti oshishi, Kumbs testi ijobiy, giperglikemiya, leykotsituriya, bakteriuriya va gematuriya.

Boshqa: ko‘krakda og‘riq, asteniya.

Quyida faqat levodopa qabul qilinganda kuzatilgan boshqa nojo‘ya reaksiyalar keltirilgan, demak, ular Tidomet Forte preparatini qabul qilishda ham kuzatilishi mumkin:

Yurak-qon tomir tizimi tomonidan: miokard infarkti.

Ovqat hazm qilish tizimi tomonidan: me’da-ichak og‘rig‘i, disfagiya, so‘lak ajralishi, meteorizm, bruksizm, tilda kuydiruvchi hissiyot, qizilo‘ngach, qorin dam bo‘lishi, qichqiriq.

Modda almashinuvi tomonidan: shishlar, tana vaznining kamayishi yoki oshishi.

Nerv tizimi tomonidan: ataksiya, ekstrapiramidal buzilishlar, yiqilishlar, xavotir, yurish buzilishi, asabiylik, fikrlash o‘tkirligining pasayishi, xotira pasayishi, dezorientatsiya, eyforiya, blefarospazm, trizm, tremorning kuchayishi, qotib qolish, mushaklarning qaltirashi, latent Horner sindromining faollashuvi, periferik neyropatiya.

Nafas olish tizimi tomonidan: tomoqda og‘riq, yo‘tal.

Teri tomonidan: yomon sifatli melanoma, “qon to‘lqinlari”.

Sezgi organlari tomonidan: okulogir kriz, diplopiya, ko‘rish buzilishi, midriaz. Siydik-jinsiy tizim tomonidan: siydik tutilishi, siydikni ushlab turolmaslik, priapizm.

Boshqa: qorin og‘rig‘i, charchoq, holsizlik, pastki oyoqlarda og‘riq, nafas qisishi, umumiy holsizlik, ovozning xirillashi, qo‘zg‘alish.

Laborator ko‘rsatkichlar tomonidan: leyopeniya, gipokaliemiya, giperkreatininemiya va giperurikemiya, proteinuriya va glikozuriya.

Levodopa L-tirozindan hosil bo‘ladigan aminokislotadir. Dopamin to‘g‘ridan-to‘g‘ri levodopadan sitoplazmatik ferment - aromatik L-aminokislotalar dekarboksilazasi ishtirokida hosil bo‘ladi. Dopamin ta’sirining yakuniy natijasi bosh miyaning striatumida neyron faoliyatining susayishidir. Levodopa periferik to‘qimalarda piridoksinga bog‘liq aromatik L-aminokislotalar dekarboksilazasi ta’sirida tezda dekarboksillanadi va dopaminga aylanadi, biroq u gematoentsefalik to‘siqdan o‘ta olmaydi. Karbidopa periferik to‘qimalarda levodopaning dekarboksillanish jarayonini ingibitsiya qiladi, bunda u gematoentsefalik to‘siqdan o‘tmaydi va markaziy asab tizimida levodopaning dopaminga aylanishiga ta’sir qilmaydi. Shunday qilib, karbidopa va levodopa kombinatsiyasi bosh miya uchun yetib boradigan levodopa miqdorini oshirish imkonini beradi. Birgalikda og‘iz orqali qabul qilinganda, karbidopa levodopaning biologik mavjudligini ikki baravar oshiradi. Karbidopa kiritilishi hech qachon aromatik L-aminokislotalar dekarboksilazasining to‘liq susayishiga olib kelmaydi.

Antipsixotik vositalar (neyroleptiklar) qo‘llanilishi natijasida yuzaga kelgan ikkilamchi parkinsonizm (Parkinson sindromi) holatlarida qo‘llash tavsiya etilmaydi. Davolashni to‘xtatish asta-sekin amalga oshirilishi kerak, chunki preparatni to‘satdan to‘xtatib qo‘yish natijasida mushaklar rigidligi, tana haroratining oshishi, qonda kreatinfosfokinaza (KFK) faolligining oshishi kabi belgilar bilan namoyon bo‘ladigan, yovuz neyroleptik sindromga o‘xshash simptomokompleks rivojlanishi mumkin. Preparat dozasini to‘satdan kamaytirish yoki qabul qilishni to‘xtatishga majbur bo‘lgan bemorlarni nazorat qilish zarur. Keksalarda levodopa so‘rilishi yosh bemorlarga nisbatan yuqoriroq. Ushbu ma’lumotlar aromatik L-aminokislotalar dekarboksilaza faolligining yosh o‘tishi bilan, shuningdek, levodopani uzoq muddat qo‘llashda pasayishini tasdiqlaydi. Oshqozon va/yoki o‘n ikki barmoqli ichakning eroziyali-yarali shikastlanishlari, anamnezda epileptik tutqanoqlar, anamnezda yurak infarkti va ritm buzilishlari, yurak yetishmovchiligi, qandli diabet, bronxial astma, endokrin tizim kasalliklari, ruhiy buzilishlar, shuningdek, jigar yoki buyrak faoliyatining og‘ir buzilishlarida preparatni ehtiyotkorlik bilan qabul qilish kerak. Bunday hollarda bemorlar shifokor tomonidan diqqat bilan kuzatilishi lozim. Levodopa kabi, Tidomet Forte ham ruhiy buzilishlarni chaqirishi mumkin. Bunday reaksiyalarning rivojlanishi levodopa qo‘llanganda bosh miya dofamin miqdorining oshishi bilan bog‘liq. Preparatni qabul qilayotgan barcha bemorlar depressiv holat va o‘z joniga qasd qilishga moyillik rivojlanishi ehtimoli tufayli nazorat ostida bo‘lishi kerak. Psixoz kuzatilgan bemorlarga davolashni tanlashda ehtiyotkorlik bilan yondashish zarur.

Yurak infarktini boshdan kechirgan, bo‘lmachalar, tugun va qorinchalarning aritmiyalari bo‘lgan bemorlarga oldindan sinchkov tekshiruv o‘tkazish zarur. Bunday bemorlarda yurak faoliyatini, ayniqsa birinchi doza buyurilganda va doza tanlash davrida, diqqat bilan kuzatish kerak. Epidemiologik tadqiqotlar shuni ko‘rsatdiki, Parkinson kasalligi bo‘lgan bemorlarda melanoma rivojlanish xavfi (taxminan 2-6 marta yuqori) umumiy aholiga nisbatan yuqoriroq. Melanoma rivojlanish xavfining oshishi Parkinson kasalligi yoki boshqa omillar, masalan, Parkinson kasalligini davolash uchun dori vositalarini qabul qilish bilan bog‘liqmi, hozircha noma’lum. Shuning uchun Tidomet Forte preparatini zarur ko‘rsatmalarga muvofiq tez-tez va muntazam ravishda qo‘llaydigan bemorlar va shifokorlarga melanoma rivojlanishini kuzatib borish tavsiya etiladi. Ideal holda, teri muntazam ravishda malakali mutaxassislar (masalan, dermatologlar) tomonidan ko‘rikdan o‘tkazilishi kerak. Laborator ko‘rsatkichlar: odatda kreatinin va mochevina darajasi levodopa qo‘llanganda kuzatilganidan past bo‘ladi. O‘tkinchi o‘zgarishlar orasida qonda mochevina, ALT, AST, laktatdegidrogenaza (LDG), bilirubin konsentratsiyasining oshishi mavjud. Tidomet Forte preparatini qo‘llashda siydikda ketonlarni aniqlash uchun lakmus testi yordamida o‘tkazilgan tekshiruvda soxta musbat natija bo‘lishi mumkin; bu reaksiya siydikni qaynatishda o‘zgarmaydi. Glyukozani aniqlashda glyukoza oksidaza ferment reaksiyasiga asoslangan usulda soxta manfiy natija bo‘lishi mumkin. Uzoq muddatli davolashda jigar, buyrak, gemopoez va yurak-qon tomir tizimi funksiyasini, shuningdek, bemorning ruhiy holatini davriy nazorat qilish zarur.

Umumiy anesteziya ostida jarrohlik amaliyotlari o‘tkazilganda Tidomet Forte dozasini kamaytirmasdan buyuriladi, agar bemor dori va suyuqlikni og‘iz orqali qabul qila olsa. Galotan va siklopropan qo‘llanilganda preparatni operatsiyadan kamida 8 soat oldin to‘xtatish kerak. Davolash operatsiyadan so‘ng xuddi shu dozada davom ettiriladi. Ochiq burchakli glaukoma bo‘lgan bemorlarga Tidomet Forte ehtiyotkorlik bilan buyuriladi. Davolash davomida ko‘z ichki bosimini muntazam nazorat qilish zarur.

Preparatni qo‘llash uyquchanlik va kam hollarda to‘satdan uxlab qolishga olib kelishi mumkin. Bemorlar bu haqda va transport vositalarini boshqarishda yoki mexanizmlarni boshqarishda ehtiyotkorlik zarurligi haqida xabardor qilinishi kerak.

Avtotransport vositalarini boshqarish va mexanizmlarni boshqarish qobiliyatiga ta’siri

Tidomet Forte preparatini buyurishda avtomobil boshqarish va yuqori e’tibor hamda psixomotor reaksiyalar tezligini talab qiluvchi mexanizmlarni boshqarishdan voz kechish tavsiya etiladi.