-
Tarkibi
ta'sir qiluvchi modda: 1 tabletkada senna bargi ekstrakti (kalsiy senozidlari A va B) yig'indisi, 20% kalsiy senozidlari A va B miqdoriga hisoblaganda – 70 mg;
yordamchi moddalari: laktosa, monogidrat; makkajo'xori kraxmali; vanilin; magniy stearati; stearin kislotasi; talk.
-
Qo'llanilishi
Ichak atoniyasi turli etiologiyali qabziyatlar.
Rentgenologik tadqiqotlarga tayyorgarlik.
-
Qo'llash mumkin bo'lmagan holatlar
Preparat tarkibiy qismlariga yuqori sezuvchanlik. Ko'ngil aynishi, qusish, ovqat hazm qilish yo'llarining o'tkir yallig'lanish kasalliklari (Kron kasalligi, kolitlar), ovqat hazm qilish yo'llarining aniqlanmagan kasalliklari, ular o'tkir ichak kasalliklari yoki jarrohlik aralashuvlar natijasi bo'lishi mumkin (divertikulit, appenditsit, peritonit, tez-tez diareya), ichak tutilishi, spastik qabziyat, bo'g'ilgan churralar, me'da-ichak va bachadon qon ketishlari, tsistit, epigastral sohada noma'lum kelib chiqishli og'riq, spastik og'riqlar, jigar organik shikastlanishlari, suv-tuz muvozanatining og'ir buzilishlari (gipokaliemiya), rektal gemorragiyalar.
-
Qo'llash usuli
Preparatni og‘iz orqali, oz miqdorda suyuqlik bilan ichish tavsiya etiladi, odatda uxlashdan oldin yoki ertalab.
Kattalar va 12 yoshdan katta bolalarga 2 tabletkadan kuniga 1-2 marta qabul qilish tavsiya etiladi. Maksimal sutkalik doza – 4 tabletka.
Qariyalar davolashni 1 tabletkadan boshlashlari kerak.
Bolalar.
12 yoshgacha bo‘lgan bolalarda qo‘llash tavsiya etilmaydi.
-
Nojo´ya ta´sirlar
Preparat odatda yaxshi o‘zlashtiriladi, lekin kamdan-kam hollarda nojo‘ya ta’sirlar bo‘lishi mumkin, ular odatda qaytar va preparatni qabul qilish to‘xtatilgandan yoki uning dozasini kamaytirgandan so‘ng tezda o‘tib ketadi.
Ovqat hazm qilish tizimi tomonidan: kamdan-kam hollarda anoreksiya, qorin sohasida og‘riq, diareya; uzoq muddatli qo‘llash/zo‘r ishlatishda – ko‘ngil aynishi, qusish, meteorizm, ichakning psevdomeleanozi, yo‘g‘on ichak atoniyasi, ovqat hazm qilishning buzilishi, kolikalar, tana vaznining yo‘qolishi.
Siydik ajratish tizimi tomonidan: siydik rangining o‘zgarishi (pH ko‘rsatkichiga qarab qizil yoki jigarrang, klinik ahamiyatga ega emas); uzoq muddatli qo‘llash/zo‘r ishlatishda – proteinuriya, gematuriya.
Modda almashinuvi va metabolizm tomonidan: surunkali qo‘llash/zo‘r ishlatishda ichak bo‘shatuvchi vositalar elektrolitlar, asosan kaliy yo‘qotilishiga olib kelishi mumkin, bu yurak faoliyatining buzilishi, charchoq hissi, mushak zaifligi, tutqanoq, kollapsga sabab bo‘lishi mumkin.
Immun tizimi tomonidan: allergik reaksiyalar (terida toshma, qichishish, eshakemi, lokal yoki generalizatsiyalashgan ekzantema) kuzatilishi mumkin.
-
Farmakologik xususiyatlari
Farmakodinamika.
O'simlikdan olingan ich suruvchi preparat (senna bargi yoki Aleksandriya bargi, yoki qattiq bargli kassi bargi), yo'g'on ichak motorikasiga ta'sir qiladi.
Farmakologik ta'siri antraglikozidlar (asosan sennozid A va B), shuningdek boshqa glikozidlar bilan bog'liq. Og'iz orqali qabul qilinganda senna glikozidlari oshqozon va ingichka ichakdan o'zgarmagan holda, so'rilmasdan o'tadi. Yo'g'on ichakda antraglikozidlar ichak bakteriyalari ta'sirida farmakologik faol antron va antranollarga parchalanadi, ular yo'g'on ichak interoreseptorlarini qo'zg'atib, peristaltikani kuchaytiradi va ichak bo'shatilishini tezlashtiradi. Antron va antranollar suv va elektrolitlarning so'rilishini to'sadi, suvning ichak bo'shlig'iga diffuziyasini kuchaytiradi. Osmotik effekt natijasida najas massasi hajmi oshadi, to'ldirish bosimi ortadi, bu peristaltika stimulyatsiyasiga yordam beradi.
Ich suruvchi ta'siri 6-12 soatdan keyin namoyon bo'ladi. Preparat uzoq muddat qo'llanilganda, organizmdagi kaliy miqdori kamayishi tufayli uning ta'sir kuchi pasayishi mumkin.
Farmakokinetika.
Faol moddalari – senna antraglikozidlarining metabolitlari – deyarli so'rilmaydi, asosan najas bilan, shuningdek siydik bilan chiqariladi. Shuningdek, ter bilan ajraladi, ularning oz miqdori ona sutiga o'tadi.
-
Dorilarning o'zaro ta'siri
Hozirgi vaqtda klinik jihatdan ahamiyatli dori vositalari o'zaro ta'siri holatlari haqida xabar berilmagan.
Xinin sulfatini (antiaritmik preparat) antraxinonli ich suruvchi vositalar bilan bir vaqtda qo'llashda raqobatli xususiyatlari tufayli qon zardobida faol moddalarning darajasi pasayishi mumkin. Yurak glikozidlari bilan bir vaqtda qo'llash gipokaliemiya tufayli yurak aritmiyasini chaqirishi mumkin. Antiaritmik vositalar, diuretiklar va kortikosteroidlar bilan bir vaqtda qo'llanganda mushak zaifligi rivojlanadi. Uzoq muddatli yoki yuqori dozalarda qo'llanganda preparat tetratsiklinlarning so'rilishini buzadi. Ovqat hazm qilish yo'llarida sekin so'ruvchi preparatlarning samaradorligini pasaytiradi.
-
Maxsus ko'rsatmalar
Preparatni faqat ichakning najas chiqarishini normallashtirishga dieta o'zgartirish orqali erishib bo'lmaganda qo'llash tavsiya etiladi; ichakning normal funksiyasini tiklash uchun zarur bo'lgan minimal samarali doza qabul qilinishi kerak.
Yurak glikozidlari, antiaritmik vositalar, QT intervalini oshiruvchi preparatlar, diuretiklar, kortikosteroidlar yoki qand lavlagi ildiziga asoslangan preparatlarni qabul qilayotgan bemorlar preparatni qabul qilishdan oldin shifokor bilan maslahatlashishlari kerak.
Agar qabziyat sababi noma'lum bo'lsa yoki ovqat hazm qilish tizimi tomonidan shikoyatlar (qorin og'rig'i, ko'ngil aynishi va qusish) mavjud bo'lsa, ichakni bo'shatuvchi vositalarni qabul qilishdan oldin shifokor qabziyat sababini aniqlashi kerak, chunki bu simptomlar ichak tutilishining boshlanishi yoki mavjudligining belgisi bo'lishi mumkin.
Preparat epizodik qo'llash uchun mo'ljallangan, shuning uchun ehtiyotkorlik bilan va oldindan shifokor bilan maslahatlashgandan so'ng, preparatni 1 haftadan ortiq muddatda qo'llashda ehtiyotkorlik bilan foydalanish kerak, chunki ichak faoliyatini rag'batlantiruvchi ichakni bo'shatuvchi vositalarni uzoq muddat qo'llash ichak atoniyasining kuchayishiga olib kelishi mumkin.
Preparatni boshqa dori vositalarini qo'llaganidan keyin 2 soat ichida yoki tavsiya etilgan dozadan yuqori dozada qo'llash mumkin emas.
Najas tutolmaslik (inkontinensiya) bilan og'rigan kattalar preparatni qabul qilganda, terining najas bilan uzoq muddatli aloqasidan saqlanish uchun prokladkalarni (salfetkalarni) o'zgartirishlari kerak.
Preparatni jigar yoki buyrak kasalliklari, surunkali yallig'lanishli ichak kasalliklari bo'lgan bemorlarga ehtiyotkorlik bilan qo'llash kerak.
Preparat tarkibida laktоза mavjud, bu laktozani kam uchraydigan irsiy intoleransiya shakllari, laktaza yetishmovchiligi, glyukoza-galaktoza malabsorbsiyasi sindromi bo'lgan bemorlarda hisobga olinishi kerak.
-
Dozani oshirib yuborilishi
Dozani oshirib yuborishda diareya rivojlanishi mumkin, bu suv-tuz muvozanatining buzilishiga, ichak kolikalariga, ovqat hazm qilish organlarining tirnashiga, ko'ngil aynishi, epigastral og'riq, tutqanoq, ichak faoliyatining yomonlashishi, tomir kollapsi va metabolik atsidozga olib keladi.
Davolash: simptomatik, shu jumladan oshqozonni yuvish. Agar og'ir diareya xavfi mavjud bo'lsa, rehidratatsiya (ko'p miqdorda suv qabul qilish) tavsiya etiladi.