Faol modda: oksitotsin (oksitotsin sintetik) - 5 ME. Yordamchi modda: xlorobutanol gemigidrat - 5 mg; in'ektsiya uchun suv - 1 ml gacha.

Oksitotsin tug‘ruqni qo‘zg‘atish va tug‘ruq faoliyatini stimulyatsiya qilish uchun mo‘ljallangan. — Homiladorlikning kech va unga yaqin muddatlarida tug‘ruqni qo‘zg‘atish, gestoz, rezus-konflikt, homila pufakchalarining erta yoki muddatidan oldin yorilishi va homila suvining chiqib ketishi, shuningdek, muddatidan o‘tgan homiladorlikda (42 haftadan ortiq), homilaning bachadonda rivojlanishining kechikishi, homilaning bachadonda nobud bo‘lishi zarurati bo‘lsa, muddatidan oldin tug‘ruqni amalga oshirish uchun. — Tug‘ruq faoliyatining birlamchi yoki ikkilamchi zaifligida, tug‘ruqning birinchi va ikkinchi bosqichlarida tug‘ruq faoliyatini stimulyatsiya qilish. Oksitotsin shuningdek, tug‘ruq va abortdan keyingi gipotonik qon ketishining oldini olish va davolash, kesarcha kesishda (bola tug‘ilgandan va yo‘ldosh ajralgandan so‘ng), tug‘ruqdan keyingi involyutsiyani tezlashtirish va to‘liq bo‘lmagan yoki amalga oshmagan (inevitable) abortda qo‘shimcha terapiya sifatida qo‘llaniladi.

— qin orqali tug‘ruq uchun qarshi ko‘rsatmalar mavjudligi (masalan, kindik ilgari chiqishi yoki tushishi, to‘liq yoki qisman joylashgan platsenta, tor chanoq (homila boshi va tug‘ruqchining chanoq o‘lchamlari mos kelmasligi), homilaning ko‘ndalang yoki qiy holati, o‘z-o‘zidan tug‘ruqni to‘sadigan holatlar, tug‘ruqchi yoki homila holati tufayli jarrohlik aralashuvini talab qiladigan shoshilinch holatlar, homilaning terminal muddatidan ancha oldin distress holatlari, bachadon inertligida uzoq muddatli qo‘llash, og‘ir gestoz (yuqori arterial bosim, buyrak funksiyasining buzilishi), bachadon gipertonusi (tug‘ruq jarayonida yuzaga kelmagan), sepsis, yurak kasalliklari, arterial gipertenziya, buyrak funksiyasining buzilishi, homilaning yuz bilan joylashuvi; bachadonning haddan tashqari cho‘zilishi, homilani siqilishi). — oksitotsinga yuqori sezuvchanlik

Vena ichiga (sekin oqimda va tomchilab), mushak ichiga, teri ostiga, bachadon bo‘yni devoriga yoki qin qismiga, burun ichiga (pipetka yordamida) yuboriladi. V/m yuborish uchun bir martalik doza klinik holatga qarab odatda 2 dan 10 ME gacha (0,4 dan 2 ml gacha); v/i yuborish uchun (sekin oqimda yoki tomchilab) bir martalik doza odatda 5-10 ME (1-2 ml) ni tashkil qiladi. Tug‘ruqni qo‘zg‘atish uchun – v/m, 0,5-2 ME (0,1-0,4 ml preparat); zarur bo‘lsa in’eksiyalar har 30-60 daqiqada takrorlanadi. Tug‘ruqni induktsiya qilish: v/i tomchilab, 10 ME oksitotsin (2 ml preparat) 1 l 5 % dekstroza (glyukoza) eritmasiga, bachadon qisqarishlari haddan tashqari kuchayganda infuziya tezligini sekinlashtirish miometriy faoliyatining pasayishiga tez olib keladi. Kiritish 5-8 tomchi/min dan boshlanadi, keyinchalik tug‘ruq faoliyatiga qarab tezlik oshiriladi, lekin 40 tomchi/min dan oshmasligi kerak. Infuziya davomida bachadon faoliyati va homila yurak urish sonini doimiy nazorat qilish zarur. Tug‘ruq jarayonidagi abort: v/i tomchilab, 10 ME (2 ml) oksitotsin 500 ml 5 % dekstroza (glyukoza) eritmasiga 20-40 tomchi/min tezlikda. Gipotoniya bachadon qon ketishini oldini olish uchun oksitotsin v/m, 3-5 ME (0,6-1 ml) kuniga 2-3 marta 2-3 kun davomida yuboriladi, platsenta ajralgandan so‘ng darhol 10 ME (2 ml) v/m yuborish mumkin. Gipotoniya bachadon qon ketishini davolash uchun 5-8 ME (1-1,6 ml) kuniga 2-3 marta 3 kun davomida yuboriladi. Zarur bo‘lsa, 10-40 ME (2-8 ml) oksitotsin 100 ml donor qoni eritmasida v/i tomchilab yuboriladi.

Tug‘ruq qilayotgan ayollarda Reproduktiv tizim tomonidan: yuqori dozalarda yoki yuqori sezuvchanlikda – bachadon gipertoniyasi, spazm, tetaniya, bachadon yorilishi; oksitotsin sababli trombotsitopeniya, afibrinogenemiya va gipoprothrombinemiya natijasida tug‘ruqdan keyingi davrda qon ketishining kuchayishi, ba’zan kichik tos a’zolariga qon quyilishi. Tug‘ruq jarayonini diqqat bilan tibbiy nazorat qilishda tug‘ruqdan keyingi qon ketish xavfi kamayadi. Yurak-qon tomir tizimi tomonidan: yuqori dozalarda – aritmiya, qorinchalar ekstrasistoliyasi, og‘ir gipertoniya (vazopressor preparatlar qo‘llanilganda), gipotoniyaga (siklopropan anestezigi bilan birga qo‘llanilganda), reflektor taxikardiya, shok, juda tez yuborilganda – bradikardiya, subaraxnoidal qon quyilishi. Ovqat hazm qilish tizimi tomonidan: ko‘ngil aynishi, qusish. Suv-elektrolit almashinuvi tomonidan: uzoq muddatli v/i yuborishda (odatda 40-50 mED/min tezlikda) ko‘p miqdorda suyuqlik bilan og‘ir gipergidratatsiya (oksitotsinning antidiuretik effekti), 24 soatlik sekin oksitotsin infuziyasida gipergidratatsiya tutqanoq va kom bilan kechishi mumkin; kamdan-kam hollarda – o‘lim. Immun tizimi tomonidan: anafilaksiya va boshqa allergik reaksiyalar, juda tez yuborilganda bronxospazm; kamdan-kam hollarda – o‘lim.

Farmakodinamikasi Oksitotsin - gipofiz orqa bo‘lagining peptid gormoni sintetik analogidir. Uterotonizatsiyalovchi, tug‘ruq faoliyatini stimullovchi va laktotrop ta’sirga ega. Miometriyga stimullovchi ta’sir ko‘rsatadi (ayniqsa homiladorlikning oxirida, tug‘ruq davomida va bevosita tug‘ruq vaqtida). Oksitotsin ta’sirida hujayra membranalari orqali kalsiy (Sa2+) ionlarining o‘tkazuvchanligi oshadi, tinchlik potensiali pasayadi va ularning qo‘zg‘aluvchanligi ortadi (membrana potensialining kamayishi qisqarishlar chastotasi, intensivligi va davomiyligining oshishiga olib keladi). Kichik dozalarda oksitotsin bachadon qisqarishlarining chastotasi va amplitudasini oshiradi, katta dozalarda yoki takroran yuborilganda bachadon tonusining oshishiga, qisqarishlarining tez-tez va kuchli bo‘lishiga (hatto tetanik holatgacha) olib keladi. Sut bezlari alveolalari atrofidagi mioepitelial hujayralarni qisqartiradi, sutning yirik yo‘llar yoki sinuslarga o‘tishini stimullaydi, sut ajralishini kuchaytiradi. Amalda vazokonstriktor va antidiuretik ta’sirga ega emas (faqat yuqori dozalarda), siydik pufagi va ichak mushaklarini qisqartirmaydi. Ta’siri mushak ichiga (m/i) yuborilganda 1-2 daqiqada boshlanadi, 20-30 daqiqa davom etadi; vena ichiga (v/i) yuborilganda - 0,5-1 daqiqada. Farmakokinetikasi Plazma oqsillari bilan bog‘lanishi past (30%). Oksitotsin, vazopressinga o‘xshab, butun hujayra tashqarisi bo‘shlig‘iga taqsimlanadi. Vena ichiga yuborilganda oksitotsinning bachadonga ta’siri deyarli darhol namoyon bo‘ladi va 1 soat davom etadi. Mushak ichiga yuborilganda oksitotsinning miotonik ta’siri dastlabki 3-7 daqiqada boshlanadi va 2-3 soat davom etadi. Oksitotsinning oz miqdori platsenta orqali homila qon aylanish tizimiga o‘tadi. Metabolizm va chiqarilishi Oksitotsinning katta qismi tezda jigar va buyraklarda metabolizatsiyalanadi. Fermentativ gidroliz jarayonida oksitotsin inaktivatsiyalanadi, asosan to‘qima oksitokinazasi ta’sirida, uning konsentratsiyasi homiladorlik davrida qon plazmasida, nishon organlarda, platsentada oshadi. Asosan buyraklar orqali o‘zgarmagan holda chiqariladi. Yarim chiqarilish davri (T1/2) 1-6 daqiqa (homiladorlikning kech bosqichlarida va emizish davrida kamayadi). Maxsus bemor guruhlarida farmakokinetikasi Buyrak funksiyasi buzilgan bemorlarda Oksitotsinning farmakokinetikasi buyrak yetishmovchiligi bo‘lgan bemorlarda o‘rganilmagan. Biroq, oksitotsinning buyraklar orqali chiqarilishi va preparatning antidiuretik ta’sirini hisobga olganda, uning kumulyatsiyasi, ta’sir kuchi va davomiyligining oshishi mumkin. Jigar funksiyasi buzilgan bemorlarda Oksitotsinning farmakokinetikasi jigar yetishmovchiligi bo‘lgan bemorlarda o‘rganilmagan. Biroq, jigar funksiyasi buzilgan bemorlarda oksitotsinning farmakokinetikasi o‘zgarishi ehtimoli past, chunki homiladorlik davrida oksitotsinni metabolizatsiyalovchi oksitokinaza konsentratsiyasi boshqa organ va to‘qimalarda (shu jumladan platsentada) sezilarli darajada oshadi. Shuning uchun jigar funksiyasi buzilishi oksitotsinning metabolik klirensida sezilarli o‘zgarishlarga olib kelmaydi.

Oksitotsin simpatomimetik aminlarning pressor ta'sirini kuchaytiradi. Monoaminooksidaza ingibitorlari bilan birga qo'llanganda arterial bosim oshishi xavfi ortadi. Tsiklopropan, galotan bilan anesteziya vaqtida oksitotsinning kardiovaskulyar ta'siri o'zgarishi va anesteziya vaqtida tug'uvchi ayolda kutilmagan arterial gipotenziya, sinus bradikardiyasi va AV-o'tkazuvchanlik buzilishi rivojlanishi mumkin. Prostaglandinlar va ularning analoglari ham miometriy qisqarishiga yordam beradi va shuning uchun oksitotsinning bachadon mushaklariga stimulyatsion ta'sirini kuchaytirishi yoki aksincha bo'lishi mumkin. Shunday qilib, oksitotsinni prostaglandin yuborilgandan kamida 6 soat o'tgach qo'llash mumkin (qarang bo'lim "Qo'llash mumkin bo'lmagan holatlar").

Simptomlar: asosan bachadon gipertonusining ifodalangan darajasi bilan bog'liq, preparatga yuqori sezuvchanlik mavjudligidan qat'i nazar. Bachadonning giperstimulyatsiyasi gipertonik va tetanik qisqarishlar bilan yoki ikki qisqarish orasidagi bazal tonus ≥ 15-20 mm suv ustuni bo'lsa, tug'ruq faoliyatining diskoordinatsiyasiga, bachadon yoki bachadon bo'yni, qinning yorilishiga, tug'ruqdan keyingi davrda qon ketishiga, bachadon-placentar yetishmovchiligiga, bradikardiya va homila gipoksiyasiga, giperkapniyaga, siqilish, tug'ruq jarohatlari yoki o'limga olib keladi. Oksitotsinning antidiuretik ta'siri natijasida tutqanoqlar bilan kechadigan gipergidratatsiya jiddiy asorat bo'lib, preparat yuqori dozalarda (oksitotsin eritmasining 40-50 ml/min) uzoq muddat yuborilganda rivojlanadi. Davolash: preparat yuborilishini to'xtatish, suyuqlik iste'molini cheklash, diurezni kuchaytirish uchun diuretiklar qo'llash, gipertonik tuz eritmasini tomir ichiga yuborish, elektrolit disbalansini tuzatish, tutqanoqlarni mos dozadagi barbituratlar bilan to'xtatish va koma holatidagi bemorga ehtiyotkorlik bilan parvarish ko'rsatish.