Turli mamlakatlar xalq tabobatida chakanda qadimdan dori o‘simlik sifatida qo‘llaniladi. Uning kasallikdan so‘ng kuchni tiklash xususiyati qadrlanadi. Vitaminlar tarkibi bo‘yicha bu haqiqiy salomatlik xazinasi hisoblanadi. Unda A, C, E, F, P-vitamin moddalari, karotin, B guruhi vitaminlari sezilarli miqdorda mavjud. Chakanda sharbatida B-sitosterin — kuchli antisklerotik modda mavjud. Bu xolesterin antagonisti bo‘lib, miqdori bo‘yicha chakanda barcha mevali va rezavor ekinlar orasida yetakchi hisoblanadi. Chakanda yog‘i muvaffaqiyatli ravishda me’da va o‘n ikki barmoqli ichak yarasida qo‘llaniladi. Shuningdek, gaymorit, surunkali tonzillit, aterosklerozda ham qabul qilinadi. Chakanda yog‘i antimikrob ta’sirga ega. Ular angina, tonzillit va boshqalarda yaxshi yordam beradi. Yog‘ bilan burun-halqum bo‘shlig‘ini yog‘lashda faringit, rinit va boshqa kasalliklar tezda tuzaladi. Ginekologiyada chakanda yog‘i bachadon bo‘yni eroziyasi, qin va bachadon yallig‘lanish jarayonlarini davolashda qo‘llaniladi. Vitamin A. Karotinoidlar tarkibi bo‘yicha chakanda o‘ziga teng yo‘q. Chakanda yog‘i bilan organizmga tushganda ular fermentlar ta’sirida retinolga (vitamin A) aylanadi, bu esa o‘sish, reproduktsiya, yaxshi ko‘rish, immunologik status, teri va shilliq qavatlarning normal holatini saqlash uchun zarur, ko‘rish funksiyasining normal ishlashi, ayniqsa, tungi vaqtda zarur. Uning yetishmovchiligida me’da va o‘n ikki barmoqli ichakda yara jarayonlari rivojlanadi, immunitet pasayadi, teri qoplamlarida shikastlanishlar kuzatiladi. Vitamin E (tokoferol). Chakandada yetarli miqdorda (8 mg% gacha) mavjud bo‘lib, reproduktsiya vitamini hisoblanadi, jinsiy gormonlar hosil bo‘lishiga ijobiy ta’sir ko‘rsatadi, ateroskleroz rivojlanishini sekinlashtiradi. U jinsiy yetilishda zarur, vitamin E yetishmovchiligida bepushtlik rivojlanadi, homiladorlikning uzilishi xavfi paydo bo‘ladi, potensiya, libido pasayadi. U antioksidantlarga kiradi va har qanday boshqa antioksidant kabi ateroskleroz va erta qarish rivojlanishini oldini oladi, qarish jarayonlarini sekinlashtiruvchi asosiy omillardan biridir. Vitamin E va vitamin A bilan birga organizm immun tizimining barqarorligini stimulyatoridir. Tokoferollar faol antioksidantlar bo‘lib, stress va noqulay atrof-muhit sharoitida hosil bo‘ladigan va onkologik kasalliklar rivojlanishini qo‘zg‘atuvchi erkin radikallarni bog‘laydi va organizmdan chiqaradi. Vitamin F — bu almashtirib bo‘lmaydigan ko‘p to‘yinmagan yog‘ kislotalari (palmitin va palmitolein) kompleksi bo‘lib, chakanda yog‘ining eng qimmatli tarkibiy qismidir. Yog‘ almashinuvini, ayniqsa teri hujayralarida, normallashtiradi, vitamin C va B1 almashinuv jarayonlariga yordam beradi va chakanda yog‘iga shubhasiz antisklerotik ta’sir beruvchi yana bir komponent hisoblanadi. Vitaminlar PP, B6 uglevod, oqsil, yog‘ almashinuvi jarayonlarida juda katta rol o‘ynaydi. Ularning yetishmovchiligi me’da yarasi rivojlanishiga ta’sir qiladi, yaralarning reparativ jarayonlarini sekinlashtiradi. Vitamin Bc - foliy kislotasi gemopoezda ishtirok etadi, uni leykope­niyada, ionlashtiruvchi shikastlanishlarda leykotsitlar soni kamayganda, anemiyalarda qo‘llaniladi. B-sitosterin — kuchli antisklerotik modda. Bu xolesterin antagonisti bo‘lib, miqdori bo‘yicha chakanda barcha mevali va rezavor ekinlar orasida yetakchi hisoblanadi.

Yo‘q

Mahalliy qo‘llanilganda — kuygan yuzaga surilganda yonish hissi. Ichga qabul qilinganda — og‘izda achchiq, diareya. Ikkala qo‘llash usulida — allergik reaktsiyalar mumkin.

Yo'q