-
Tarkibi
Har bir chaynash uchun tabletkada quyidagilar mavjud:
faol moddalari: temir III gidroksid polimaltoz kompleksi, elementar temirga ekvivalent 100 mg.
foliy kislotasi 0,35 mg.
yordamchi moddalari: aspartam, avitsel PH 112, dekstroza, talk, quruq mannitol spreyi, magniy stearati, aerosil, shokolad aromatizatori, vanilin.
-
Qo'llanilishi
temir, foliy kislotasi birgalikda tanqisligi bilan bog'liq, surunkali qon yo'qotish (oshqozon qon ketishi, ichak qon ketishi, siydik pufagidan qon ketishi, gemorroy tugunlaridan qon ketishi, meno- va metroragiyalar) fonida yuzaga keladigan anemiyalarni davolash;
surunkali alkogolizm, infeksion kasalliklar, antikonvulsant vositalar va peroral kontratseptivlarni qabul qilish fonida yuzaga keladigan anemiyalarni davolash;
homiladorlik va laktatsiya (emizish) davrida yuzaga keladigan anemiyalarni davolash;
temir va foliy kislotasi tanqisligini oldini olish, homiladorlikning II va III trimestrida, tug'ruqdan keyingi davrda, laktatsiya (emizish) davrida.
-
Qo'llash mumkin bo'lmagan holatlar
temir tanqisligi bilan bog‘liq bo‘lmagan anemiyalar (gemolitik anemiyalar, izolyatsiyalangan vitamin V12 yetishmovchiligi bilan bog‘liq megaloblast anemiyasi);
organizmdagi temirning ortiqcha miqdori (gemosideroz, gemoxromatoz);
temirdan foydalanish mexanizmlarining buzilishi (jumladan, qo‘rg‘oshin bilan zaharlanish natijasida yuzaga kelgan anemiya, sideroaxrestik anemiya);
jigar yetishmovchiligi;
preparat komponentlariga yuqori sezuvchanlik.
-
Qo'llash usuli
Preparat og'iz orqali ovqat paytida yoki ovqatdan keyin qabul qilinadi. Temir tanqisligi anemiyasini davolash davomiyligi qondagi gemoglobin darajasiga bog'liq va 2-6 oy davom etadi. Anemiyaning yengil kechishida preparat 1 tabletka 3 marta/kun davomida 3-4 hafta buyuriladi;
O'rtacha og'irlikdagi anemiyada – 1 tabletka 3 marta/kun davomida 8-12 hafta;
Og'ir kechishdagi anemiyada – 2 tabletka 3 marta/kun davomida 16 hafta va undan ko'proq.
Homiladorlik va laktatsiya davrida temir va foliy kislotasi tanqisligini oldini olish uchun preparat II va III trimestrda va tug'ruqdan keyingi davrda emizish vaqtida 1 tabletka 3 marta/kun buyuriladi. Ba'zi bemorlar homiladorlik davrida dieta yoki boshqa omillar sababli preparatning yuqoriroq dozasiga muhtoj bo'lishi mumkin.
Agar siz doza qabul qilishni o'tkazib yuborsangiz: Imkon qadar tezroq o'tkazib yuborilgan doza qabul qiling. Agar keyingi doza vaqti yaqinlashgan bo'lsa, o'tkazib yuborilgan dozani qabul qilmang. Ikki dozani bir vaqtda qabul qilmang.
-
Nojo´ya ta´sirlar
Ba'zan me'da-ichak yo'llarining tirnash xususiyati (epigastriy sohasida to'liq va bosim hissi, ko'ngil aynishi, qabziyat/diareya), najasning to'q rangga bo'yalishi (so'rilmagan temirning chiqarilishi bilan bog'liq va klinik ahamiyatga ega emas) kuzatilishi mumkin.
Ovqat hazm qilish tizimi tomonidan: ko'ngil aynishi.
Allergik reaksiyalar: ekzematöz holatlar, toshma, anafilaktoid reaksiyalar, anafilaktik shok.
-
Farmakologik xususiyatlari
Eritropoetik, temir tanqisligini to‘ldiruvchi vosita.
Temir – temir 70 dan ortiq oqsillar va fermentlar tarkibiga kiradi: gemoglobin, to‘qimalarda kislorodning tashilishi va depolanishini ta’minlaydi; sitoxromlar, to‘qima nafas olishi va ksenobiotiklar metabolizmida (P-450 va boshqalar) ishtirok etadi; oksidlanish-qaytarilish fermentlari (katalaza va boshqalar); temirni tashuvchi va depolovchi oqsillar (transferin, ferritin, hemosiderin, mioglobin va boshqalar). Temir organlar va tizimlarning to‘liq faoliyati uchun hayotiy zarur – immun tizimi (T-limfotsitlar, fagotsitlar), asab tizimi, me’da-ichak trakti, endokrin bezlar, suyaklar va boshqalar.
Tanqislik simptomlari: holsizlik, charchoq, tez toliqish, bosh og‘rig‘i, bosh aylanishi, hushdan ketishga moyillik, qo‘zg‘aluvchanlikning oshishi, depressiya, yuzaki nafas olish, yurak sohasida og‘riq, taxikardiya (jismoniy yuklamalarda yurakning tez urishi), ishtahaning pasayishi, ta’m buzilishi, iste’mol qilinmaydigan moddalarga moyillik (muz, muzlatilgan mahsulotlar, kraxmal, bo‘r, loy, ohak, soch yeyishga moyillik), ovqatdan keyin qusish va qayt qilish, qabziyat, xeylit, og‘iz shilliq qavatining qurishi, til o‘zgarishlari (qurish, so‘rg‘ichlarning atrofiyasi, og‘riqlilik, qon ketuvchi shikastlanishlar), ovozning xirillashi va yo‘qolishi, disfagiya (kuylash hissi, ovqat tiqilib qolganini his qilish), atrofik rinit, ozena (badbo‘y burun oqimi), teri qichishishi, tirnoqlarning ichkariga botishi, tirnoqlarning mo‘rtligi, suyaklarning mo‘rtligi, sovuqqa sezuvchanlik, tana haroratining pasayishi, jismoniy kuchning pasayishi, bolalarda o‘sishning to‘xtashi, o‘qish qobiliyatining yomonlashuvi.
Foli kislotasi, shuningdek, folat yoki Vitamin B9 sifatida ham ma’lum, hujayralarning o‘sishi va tiklanishi uchun muhim rol o‘ynaydi, chunki u DNK va RNK ning muhim komponentidir. U, shuningdek, qizil qon tanachalarining shakllanishi va yetilishi uchun muhimdir. Foli kislotasi yetishmovchiligi barcha avitaminoz turlarining eng keng tarqalganlaridan biridir. U erkaklarda ham, ayollarda ham uchrasa-da, foli kislotasi yetishmovchiligi ko‘pincha 30 yoshdan oshgan ayollarda kuzatiladi. Foli kislotasi yetishmovchiligi tobora keng tarqalmoqda, chunki yosh o‘tishi bilan organizmning foli kislotasini o‘zlashtirish qobiliyati kamayadi. Foli kislotasi yetishmovchiligi, shuningdek, bachadonda rivojlanayotgan homilada miya naychasi nuqsonlarining sababchisi hisoblanadi. So‘nggi tadqiqotlar shuni ko‘rsatdiki, yetarli miqdorda foli kislotasi qabul qilish homiladorlik davrida yetishmovchilikni to‘ldiradi.
Preparatning xarakteristikasi
Ushbu makromolekulyar kompleks barqaror va temirni erkin ionlar ko‘rinishida ajratmaydi. Preparat tuzilishi bo‘yicha tabiiy temir birikmasi – ferritin bilan o‘xshash. Shu o‘xshashlik tufayli temir (III) ichakdan faqat faol so‘rilish yo‘li bilan qonga o‘tadi. Temirning maksimal so‘rilishi on ikki barmoqli va ingichka ichakda sodir bo‘ladi. Kompleks tarkibidagi temir prooksidant xususiyatlarga ega emas.
-
Dorilarning o'zaro ta'siri
Organik kislotalar, kaltsiy, fosfor tuzlari, fitin, kolestiramin, alyuminiy, magniy, kaltsiy saqlovchi antatsidlar temirning so‘rilishini erimaydigan komplekslar hosil bo‘lishi natijasida buzadi. Oshqozon osti bezi fermentlari preparatlari temirning so‘rilishini kamaytirishi mumkin. Temir tuzlari me’da-ichak yo‘llaridan tetratsiklin guruhi antibiotiklarining so‘rilishini buzadi. Irpo-FA preparatini fenobarbital, karbamazepin, natriy valproat, sulfasalazin, gormonal kontratseptivlar, foliy kislotasi antagonistlari, trimetoprim, pirimetamin, triamteren bilan bir vaqtda qo‘llanganda foliy kislotasining so‘rilishi kamayadi. Qattiq ovqat, non, xom don mahsulotlari, sut mahsulotlari, tuxumlar tetratsiklin guruhi antibiotiklari bilan davolanish vaqtida, shuningdek, penisillamin bilan birga iste’mol qilinganda temirning so‘rilishini kamaytiradi, chunki kompleks birikmalar hosil bo‘ladi, ular temirning so‘rilishini kamaytiradi va antibiotiklarning antimikrob faolligini pasaytiradi.
-
Maxsus ko'rsatmalar
Homiladorlikning I trimestrida qo‘llanganda homilaga salbiy ta’sirlar aniqlanmagan.
Preparat bolalar uchun yaroqsiz joyda saqlanishi va yaroqlilik muddati tugaganidan keyin ishlatilmasligi kerak.
-
Dozani oshirib yuborilishi
Siptomlari: epigastriy sohasida og‘riq, ko‘ngil aynishi, qusish, diareya, uyquchanlik, teri oqarishi, shok rivojlanishi, komagacha.
Davolash: oshqozonni yuvish, deferoksamin kiritish, simptomatik va qo‘llab-quvvatlovchi terapiya o‘tkazish.