Nojo´ya ta´sirlar
Grazaks® preparatini qabul qilayotgan bemorlarda, avvalo, davolashning dastlabki bosqichlarida yengil va o‘rtacha mahalliy allergik reaksiyalarning rivojlanishini kutish kerak, ular odatda 1-7 kun ichida o‘z-o‘zidan to‘xtaydi. Ko‘pgina hollarda, bu reaksiyalar preparatni har kuni qabul qilgandan so‘ng 5 daqiqa ichida rivojlana boshlaydi va keyingi bir necha daqiqa yoki soat ichida reaksiyalarning og‘irligi kamayadi. Rotoglotka sohasida yanada jiddiy allergik reaksiyalar paydo bo‘lishi mumkin. Grazaks® preparati bilan o‘tkazilgan klinik tadqiqotlarda, o‘simlik changiga sezuvchanlik bilan bog‘liq mavsumiy rinit va kon’yunktivitga ega bo‘lgan kattalar va bolalarda, shu jumladan o‘simlik changiga sezuvchanlik bilan bog‘liq yengil va o‘rtacha bronxial astma bilan og‘rigan bemorlarda aniqlangan nojo‘ya reaksiyalar. Tibbiy Me’yoriy-Huquqiy Faoliyat Lug‘ati (MedDRA) tasnifiga muvofiq, barcha reaksiyalar organ tizimlari va rivojlanish tez-tezligiga ko‘ra keltirilgan: juda tez-tez (>1/10), tez-tez (>1/100 dan <1/10 gacha), kamdan-kam (>1/1000 dan <1/100 gacha), noyob (>1/10000 dan <1/1000 gacha), juda noyob (<1/10000). Immun tizimi tomonidan buzilishlar: kamdan-kam - anafilaktik reaksiya, tizimli allergik reaksiya. Nerv tizimi tomonidan buzilishlar: kamdan-kam - ta’m buzilishi, paresteziya. Ko‘rish organi tomonidan buzilishlar: tez-tez - ko‘z qichishishi, kon’yunktivit, ko‘z yoshlanishi, ko‘z shishishi; kamdan-kam - ko‘z giperemiyasi, ko‘zning tirnash xususiyati. Eshitish organi va labirint tomonidan buzilishlar: juda tez-tez - quloq qichishishi; kamdan-kam - quloqda noqulaylik, quloq og‘rig‘i; noyob - quloq shishi. Yurak tomonidan buzilishlar: kamdan-kam - yurak urishini sezish. Nafas olish tizimi, ko‘krak qafasi va o‘rta ko‘krak sohasining buzilishlari: juda tez-tez - tomoqda qichishish; tez-tez - aksirish, yo‘tal, tomoq qurishi, nafas qisishi, rotoglotka og‘rig‘i, halqum shishi, rinit, tomoqda bosim hissi, burun qichishishi, disfoniy, halqum eritemasi; kamdan-kam - halqum gipesteziyasi, bodomcha bezlari gipertrofiyasi, hiqildoq shishi; noyob - bronxospazm. Ovqat hazm qilish tizimi tomonidan buzilishlar: juda tez-tez - og‘iz bo‘shlig‘ida qichishish, og‘iz bo‘shlig‘ida shish; tez-tez - lab shishi, og‘iz bo‘shlig‘ida noqulaylik, og‘iz bo‘shlig‘ida paresteziya, stomatit, disfagiya, qorin sohasida og‘riq, diareya, dispepsiya, ko‘ngil aynishi, qusish, og‘iz shilliq qavatining eritemasi, og‘iz bo‘shlig‘ida yara, og‘iz bo‘shlig‘ida og‘riq, og‘iz shilliq qavatida vezikula/pufakchalar paydo bo‘lishi, lab qichishishi; kamdan-kam - og‘iz qurishi, labda pufakchalar, xeylit, yutishda og‘riq, so‘lak bezlari kattalashuvi, so‘lak bezlari gipersekresiyasi, til kasalliklari, glossit, gastrit, gastroezofageal reflyuks kasalligi, qorin sohasida noqulaylik, labda yara; noyob - eozinofilik ezofagit, lab og‘rig‘i. Terining va teri osti to‘qimalarining buzilishlari: tez-tez - qichishish, toshma, toshma; kamdan-kam - angionevrotik shish, eritema. Tizimli buzilishlar va yuborish joyidagi buzilishlar: tez-tez - holsizlik, ko‘krak sohasida noqulaylik; kamdan-kam - begona jism hissi. Davolash davrida og‘ir nojo‘ya reaksiyalar paydo bo‘lsa, antiallergik vositalarni qo‘llash imkoniyatini ko‘rib chiqish kerak. Preparatning ro‘yxatdan o‘tkazilgandan keyingi qo‘llanilishi davomida jiddiy anafilaktik reaksiyalar, shu jumladan anafilaktik shok holatlari qayd etilgan. Shuning uchun davolash boshida muhim ehtiyot chorasi sifatida shifokorning diqqatli kuzatuvi zarur. Ba’zi hollarda, birinchi tabletkani qabul qilgandan keyingi davolashda jiddiy anafilaktik reaksiyalar kuzatilgan (qarang «Qo‘llash usuli va dozalari» va «Boshqa dori vositalari bilan o‘zaro ta’siri» bo‘limlari). Og‘ir tizimli reaksiyalar, angionevrotik shish, yutishda qiyinchilik, nafas olishda qiyinchilik, ovoz o‘zgarishi, arterial gipotenziya yoki tomoqda begona jism hissi paydo bo‘lsa, darhol shifokorga murojaat qilish kerak. Bunday hollarda preparatni to‘liq yoki shifokor tavsiya qilgan muddatga to‘xtatish zarur. Bolalar. Umuman olganda, Grazaks® preparati bilan davolashda bolalar va o‘smirlarda nojo‘ya reaksiyalar profili va ularning rivojlanish tez-tezligi kattalarnikiga o‘xshash. Bolalarda ko‘zning tirnash xususiyati, quloq og‘rig‘i, quloq shishining rivojlanish tez-tezligi yuqorida ko‘rsatilganidan yuqoriroq: ko‘zning tirnash xususiyati va quloq og‘rig‘i - tez-tez, quloq shishi - kamdan-kam.