Ko'rsatmalar Kattalar va 3 yoshdan boshlab bolalarda mavsumiy yoki yil davomida allergik rinitni davolash uchun. O'rtacha va og'ir kechadigan allergik rinitni oldini olish uchun davolashni polen mavsumi boshlanishidan 4 hafta oldin boshlash tavsiya etiladi. 

 Mometazona furoat – mahalliy qo‘llash uchun mo‘ljallangan sintetik kortikosteroid bo‘lib, kuchli yallig‘lanishga qarshi ta’sir ko‘rsatadi. Mometazona furoatning mahalliy yallig‘lanishga qarshi ta’siri shunday dozalarda namoyon bo‘ladiki, bunda tizimli ta’sirlar yuzaga kelmaydi.
Asosan, mometazona furoatning yallig‘lanishga va allergiyaga qarshi ta’sir mexanizmi uning allergik reaksiyalar mediatorlarini ajralishini bostirish qobiliyati bilan bog‘liq. Mometazona furoat allergik kasalliklardan aziyat chekayotgan bemorlarning leykotsitlaridan leyotrienlar sintezi/chiqarilishini sezilarli darajada kamaytiradi. Mometazona furoat hujayra madaniyatida boshqa steroidlar, jumladan beklometazona dipropionat, betametazon, gidrokortizon va deksametazonga nisbatan IL-1, IL-5, IL-6 va TNFα sintezi/chiqarilishini bostirishda 10 barobar yuqori faollik ko‘rsatdi. U, shuningdek, inson CD4+ T-hujayralaridan Th2 sitokinlari, IL-4 va IL-5 ishlab chiqarilishini kuchli inhibitordir. Mometazona furoat IL-5 ishlab chiqarilishini bostirishda beklometazona dipropionat va betametazonga nisbatan 6 barobar faolroq.
Burun shilliq qavatiga antigenlar surtilgan provokatsion testlar o‘tkazilgan tadqiqotlarda mometazona furoat suvli burun spreyi allergik reaksiyaning erta va kech bosqichlarida yuqori yallig‘lanishga qarshi faollik ko‘rsatdi. Bu gistamin va eozinofillar faolligi darajasining (platsebo bilan solishtirganda) pasayishi, shuningdek, eozinofillar, neyrofillar va epitelial hujayra adgeziya oqsillari sonining (boshlang‘ich darajaga nisbatan) kamayishi bilan tasdiqlandi.
Mometazona furoat suvli burun spreyi qo‘llanilishining dastlabki 12 soatida sezilarli klinik ta’sir mavsumiy allergik rinitli bemorlarning 28 %ida erishildi. O‘rtacha (50 %) yengillik 35,9 soat ichida yuzaga keldi. Bundan tashqari, mometazona furoat mavsumiy allergik rinitli bemorlarda ko‘z simptomlarini (qizarish, yoshlanish, qichishish) kamaytirishda sezilarli samaradorlik ko‘rsatdi.
Burun poliplari bo‘lgan bemorlar ishtirokidagi klinik tadqiqotlarda mometazona furoat spreyi burun bitishini bartaraf etish, poliplar o‘lchamini kamaytirish, hid bilishni tiklashda platsebo bilan solishtirganda sezilarli klinik samaradorlik ko‘rsatdi.
12 yoshdan katta bemorlar ishtirokidagi klinik tadqiqotlarda mometazona furoat burun spreyi kuniga ikki marta 200 mkg dozada rinosinusit simptomlarini kamaytirishda platsebo bilan solishtirganda yuqori samaradorlik ko‘rsatdi. 15 kunlik davolash davomida rinosinusit simptomlari simptomlar og‘irligi shkalasi (MSS – Major Symptom Score) bo‘yicha baholandi (yuz sohasida og‘riq, bo‘g‘imlarda bosim hissi, bosganda og‘riq, bo‘g‘im sohasida og‘riq, rinoreya, shilliqning orqa tomoq devori bo‘ylab oqishi va burun bitishi). Amoksitsillin kuniga uch marta 500 mg dozada qo‘llanilganda rinosinusit simptomlarini MSS shkalasi bo‘yicha kamaytirishda samaradorligi platsebo bilan solishtirganda sezilarli farq qilmadi. Davolash tugaganidan keyingi kuzatuv davrida mometazona furoat preparati guruhi, amoksitsillin va platsebo guruhlari orasida qaytalanishlar soni past va o‘zaro taqqoslanarli bo‘ldi. O‘tkir rinosinusitlarni 15 kundan ortiq davolash davomiyligi baholanmagan.

 Mometazona furoatning burun spreyi shaklida qo‘llanganda biologik mavjudligi plazmada < 1 % ni tashkil etadi (aniqlashning pastki chegarasi 0,25 pg/ml bo‘lgan sezgir usul ma’lumotlariga ko‘ra). Mometazona furoat suspenziyasi me’da-ichak traktidan juda sust so‘riladi, yutilishi va so‘rilishi mumkin bo‘lgan oz miqdori esa faol birlamchi metabolizmga uchraydi va asosan metabolitlar ko‘rinishida safro bilan, qisman esa siydik bilan chiqariladi.
Klinik xususiyatlari.

Mometazon furoatini loratadin bilan bir vaqtda qo‘llanganda loratadin yoki uning asosiy metabolitining qon plazmasidagi kontsentratsiyasiga hech qanday ta’sir kuzatilmadi, mometazon furoat esa hatto minimal kontsentratsiyada ham qon plazmasida aniqlanmadi. Birgalikda davolash bemorlar tomonidan yaxshi o‘zlashtirildi.
Boshqa preparatlar bilan o‘zaro ta’siri bo‘yicha ma’lumotlar taqdim etilmagan. 

 Preparatning tizimli biologik mavjudligi < 1 % bo‘lgani uchun (sezgir usul natijalariga ko‘ra miqdoriy aniqlashning pastki chegarasi 0,25 pg/ml ni tashkil etadi), dozani oshirib yuborishda bemorni kuzatish va keyinchalik preparatni tavsiya etilgan dozada qo‘llashdan tashqari boshqa choralar ko‘rilishi ehtimoli past.
Kortikosteroidlarning haddan tashqari dozalarini inhalatsiya yoki peroral qabul qilish gipotalamo-gipofizar-buzg‘unchi tizimining funksiyasini susayishiga olib kelishi mumkin.

Nojo‘ya reaksiyalar

Klinik tadqiqotlar davomida mavsumiy va butun yil davom etadigan allergik rinitlarda mometazon furoat preparatini burun spreyi ko‘rinishida qo‘llash bilan bog‘liq quyidagi noxush hodisalar qayd etilgan: bosh og‘rig‘i (8 %), burundan qon ketishi (ya’ni, aniq qon ketishi, shuningdek, qonli shilimshiq yoki qon quyqalari ajralishi) (8 %), faringit (4 %), burunda kuydiruvchi hissi (2 %), tirnash xususiyati (2 %) va burun shilliq qavatining yara o‘zgarishlari (1 %). Bunday noxush hodisalar kortikosteroidlar saqlovchi har qanday burun spreyi qo‘llanganda odatda uchraydi. Burundan qon ketishi o‘z-o‘zidan to‘xtagan va o‘rtacha darajada bo‘lgan, platsebo (5 %) bilan solishtirganda biroz ko‘proq uchragan, biroq faol nazorat sifatida o‘rganilgan va qo‘llanilgan boshqa intranazal kortikosteroidlarga nisbatan kamroq (ularda burundan qon ketish holatlari 15 % gacha yetgan). Boshqa noxush hodisalar chastotasi platsebo bilan bir xil bo‘lgan.
Bolalarda noxush hodisalar, jumladan burundan qon ketishi (6 %), bosh og‘rig‘i (3 %), burunda tirnash xususiyati (2 %) va aksirish (2 %) chastotasi platsebo bilan bir xil bo‘lgan.
Intrazanal qo‘llanganda mometazon furoat ba’zan darhol rivojlanadigan allergik reaksiya (masalan, bronxospazm, dispnoe) chaqirishi mumkin. Juda kam hollarda anafilaktik reaksiya va angionevrotik shish kuzatilgan.
Ta’m va hid bilish buzilishining alohida holatlari haqida xabar berilgan.
Mometazon furoat burun spreyi o‘tkir sinusit epizodlarini davolashda yordamchi vosita sifatida qo‘llanganda quyidagi noxush hodisalar, ularning chastotasi platsebo bilan bir xil bo‘lgan: bosh og‘rig‘i (2 %), faringit (1 %), burunda kuydiruvchi hissi (1 %) va burun shilliq qavatining tirnash xususiyati (1 %). Burundan qon ketishi o‘rtacha darajada bo‘lgan va mometazon furoat spreyi qo‘llanganda ham, platsebo bilan solishtirganda, burundan qon ketish chastotasi bir xil bo‘lgan (mos ravishda 5 % va 4 %).
Burun poliplari, o‘tkir rinosinusit bo‘lgan bemorlarda mometazon furoat spreyi qo‘llanganda yuqorida keltirilgan noxush hodisalar umumiy soni platsebo bilan bir xil bo‘lgan va allergik rinitli bemorlarda kuzatilgan miqdorga o‘xshash bo‘lgan.
Burun poliplarini davolash uchun mometazon furoat qo‘llagan bemorlarning 1 % ida yuqori nafas yo‘llari infeksiyasi kuzatilgan, bu platsebo guruhiga nisbatan bir xil bo‘lgan.
Juda kam hollarda intranazal kortikosteroidlar qo‘llanganda burun to‘sig‘ining perforatsiyasi yoki ko‘z ichki bosimining oshishi holatlari qayd etilgan.
Intranazal kortikosteroidlar qo‘llanganda glaukoma va/yoki katarakta holatlari haqida kamdan-kam xabar berilgan.