-
Tarkibi
100 ml eritma tarkibida:
faol moddalari: ksilit - 50 g, glyukoza - 75 g, natriy atsetat trigidrat - 4,98 g;
yordamchi moddalari: natriy xlorid, kaliy xlorid, magniy xlorid geksagidrat, kalsiy xlorid geksagidrat, in'ektsiya uchun suv.
-
Qo'llanilishi
Organizmning kaloriya ehtiyojini ta'minlash uchun parchalangan va qisman parenteral ovqatlantirish doirasida, intoksikatsiyani kamaytirish, kislota-ishqor muvozanatini tuzatish uchun shok holatlarida (qon va siydikning osmolyerligini hisobga olgan holda), kuyish kasalligi, uzoq davom etuvchi yiringli jarayonlarda, jigar kasalliklarida, turli infeksion kasalliklar va toksikoinfeksiyalarda, operatsiyadan keyingi davrda.
-
Qo'llash mumkin bo'lmagan holatlar
Preparat tarkibiy qismlariga yuqori sezuvchanlik.
Qandli diabet va giperglikemiya, giperbaliemiya, giperkoagulyatsiya, giperosmolyar koma, anuriya bilan kechuvchi holatlar.
Deksitol suyuqlik yuborish mumkin bo'lmagan hollarda (shishlar, miya ichiga qon quyilishi, tromboemboliya, yaqqol yurak-qon tomir dekompensatsiyasi, arterial gipertenziya III daraja) yuborilmasligi kerak.
-
Qo'llash usuli
Kattalarga Deksitol tomir ichiga tomchilab, daqiqasiga 40-60 tomchi tezlikda, ya'ni 1,7-2,5 ml/kg/soat yoki tana vazni 70 kg bo'lsa 120-180 ml/soat tezlikda yuboriladi.
Maksimal doza: tana vazni 70 kg bo'lsa kuniga 1400 ml yoki 1 g ksilit/kg tana vazni/kuni + 1,5 g glyukoza/kg tana vazni/kuni.
Maksimal infuziya tezligi: tana vazni 70 kg bo'lsa 180 ml/soat (daqiqasiga 60 tomchi) yoki 0,125 g ksilit/kg tana vazni/soat + 0,187 g glyukoza/kg tana vazni/soat.
-
Nojo´ya ta´sirlar
Ko'ngil aynishi, qorin dam bo'lishi, diareya, qorin og'rig'i.
Deksitol, boshqa gipertonik va giperosmolyar eritmalar kabi, uzoq muddat yuborilganda yuborish joyida periferik venalarni tirnash xususiyati keltirib chiqarishi mumkin.
Elektrolit muvozanatining buzilishi va organizmning umumiy reaksiyasi mumkin.
-
Farmakologik xususiyatlari
Farmakodinamiya
Deksitol energetik, dezintoksikatsion, reologik, protivoshok va oshqelachlovchi ta'sir ko'rsatadi. Preparatning asosiy faol moddalari glyukoza, ksilit va natriy atsetat hisoblanadi.
Glyukoza nafaqat organizmda asosiy energiya manbai, balki bir qator moddalar sintezi uchun zaruriy komponent hisoblanadi. Shu bilan birga, eng muhim narsa oqsil almashinuvidir. Glyukoza barcha hujayralarda metabolizatsiyalanadi; u, birinchi navbatda, miya, eritrotsitlar va suyak iligi hujayralari uchun eng muhim energiya manbai hisoblanadi. Muhimi shundaki, glyukoza hatto anaerob sharoitlarda ham utilizatsiya qilinadi. Organizm tomonidan glyukozaning maksimal utilizatsiya tezligi - 0,5 g/soat.
Ksilit - bu besh atomli spirt bo'lib, yuborilgandan so'ng tezda umumiy metabolizmga qo'shiladi, uning 80% jigarda o'zlashtiriladi va glikogen shaklida to'planadi, qolgan ksilit boshqa organlar (buyrak, yurak, oshqozon osti bezi, buyrak usti bezlari, bosh miya) to'qimalari tomonidan o'zlashtiriladi va siydik bilan chiqariladi. Uglevodlar almashinuvi mahsuloti - ksilit - pantonol bo'lib, to'g'ridan-to'g'ri pentozofosfat sikli metabolizmiga qo'shiladi. Ksilit, fruktoza va sorbitdan farqli o'laroq, jigarda adenin nukleotidlarining (ATF, ADF, AMF) kamayishiga olib kelmaydi; u fruktozaga sezgirligi yoki fruktozo-1,6-difosfataza fermenti yetishmovchiligi bo'lgan bemorlarga yuborish uchun xavfsizdir. Ksilit glyukozaga nisbatan kuchliroq antiketogen, azotni saqlovchi ta'sirga ega deb hisoblanadi va operatsiyadan oldin ham, keyin ham bir xil darajada yaxshi o'zlashtiriladi.
Ksilit insulindan mustaqil metabolizmga ega energiya manbai bo'lganligi, antiketogen va lipotrop ta'sir ko'rsatganligi sababli, u parenteral oziqlantirish vositasi sifatida, ayniqsa, me'da-ichak trakti operatsiyasidan o'tgan bemorlarga tavsiya etiladi. Ksilitning maksimal utilizatsiya tezligi 0,25 g/kg tana vazni/soat.
Glyukoza va ksilitning birgalikda qo'llanilishi, ularning alohida qo'llanilishidan farqli o'laroq, metabolitlar konsentratsiyasining oshishiga olib kelmasligi isbotlangan.
Natriy atsetat sekin ta'sir qiluvchi oshqelachlovchi vositalarga kiradi. U buferlangan preparatning metabolizatsiyasi hisobiga asoslar to'planishiga olib keladi va metabolik atsidozning, H+ ortiqcha to'planishi sekin kechadigan turlarida (masalan, buyrak va yetishmovchilikka bog'liq nafas olishga aloqador bo'lmagan atsidozda) buyuriladi. Bunday hollarda zudlik bilan tuzatishga ehtiyoj yo'q; bufer asoslarini tiklash natriy atsetatning metabolizatsiyasi hisobiga sodir bo'lishi mumkin. Natriy atsetatdan foydalanilganda, natriy gidrokarbonat eritmasidan farqli o'laroq, metabolik atsidozni tuzatish sekinroq, natriy atsetat almashinuvga qo'shilishi bilan bosqichma-bosqich sodir bo'ladi va pHning keskin o'zgarishiga olib kelmaydi. Atsetat metabolizmida kislorod sarfi laktat metabolizmiga nisbatan kamroq ifodalangan. Natriy atsetat 1,5-2 soat davomida to'liq metabolizatsiyalanib, ekvivalent miqdorda natriy gidrokarbonatga aylanadi, bosh miya hujayralararo interstitsial shish va trombotsitlar hamda eritrotsitlar agregatsiyasi oshishiga olib kelmaydi.
Tarkibi tufayli Deksitol ko'pm komponentli giperosmolyar eritmalar guruhiga kiradi. Preparat vena ichiga yuborilgandan so'ng, qonda osmotik bosim oshadi, to'qimalardan tomir tizimiga suyuqlik evakuatsiyasi kuchayadi, moddalar almashinuvi jarayonlari faollashadi, jigar dezintoksikatsion funksiyasi yaxshilanadi, yurak faoliyati kuchayadi, diurez oshadi.
-
Dorilarning o'zaro ta'siri
Preparatni fosfat va karbonat saqlovchi eritmalar bilan aralashtirib bo'lmaydi. Boshqa preparatlar uchun eritma-tashuvchi sifatida ishlatilmasligi kerak.
Boshqa dori vositalarini qo'shish preparatning fizik-kimyoviy o'zgarishlariga olib kelishi mumkin.
-
Maxsus ko'rsatmalar
Preparat qon va siydikning osmolarligini hisobga olgan holda qo'llaniladi. Deksitol yuborilishi qondagi shakar miqdorini nazorat qilish ostida amalga oshiriladi va zarurat tug'ilganda insulin qo'llaniladi. Preparatning katta dozalari (400 ml dan ortiq) yuborilganda glyukozaning to'liq o'zlashtirilishi uchun preparat bilan bir vaqtda har 4-5 g glyukoza uchun 1 birlik insulin buyuriladi.
Jigar kasalliklarida preparat jigar funksiyasi ko'rsatkichlari nazorati ostida buyuriladi. Deksitol xoleretik xususiyatlarga ega bo'lganligi sababli, uni o't tosh kasalligi bo'lgan bemorlarga ehtiyotkorlik bilan, shifokor nazorati ostida yuborish kerak. Buyrak funksiyasi buzilgan bemorlarga ehtiyotkorlik bilan yuborish kerak. Kortikosteroidlar bilan bir vaqtda buyurilganda elektrolitlar darajasini nazorat qilish talab etiladi.
Homiladorlik va laktatsiya davri
Deksitolni homilador ayollarda, emizikli ayollarda qo'llash imkoniyati o'rganilmagan.
Bolalar
Deksitolni bolalarda qo'llash imkoniyati o'rganilmagan.
Avtomobil va murakkab mexanizmlarni boshqarish qobiliyatiga ta'siri
Preparat faqat statsionar sharoitda qo'llaniladi.
Preparatni yaroqlilik muddati tugaganidan keyin qo'llash mumkin emas va uni bolalar uchun yetib bo'lmaydigan joyda saqlash kerak.
-
Dozani oshirib yuborilishi
Katta hajmlarda yuborilganda gipernatriemiya, giperkaliemiya, giperkaltsiemiya, jigar funksional holatining buzilishi va oshqozon osti bezining insulyar apparati holsizlik holati yuzaga kelishi mumkin.
Preparat bilan sezilarli dozada haddan tashqari dozalanishda giperglikemik sindrom, ko'ngil aynishi, ichak shishishi, diareya, qorin og'rig'i paydo bo'lishi mumkin. Bunday holatda preparat yuborilishini darhol to'xtatish kerak.