Antatsidlar va xlorid kislotasi sekretsiyasini ingibitorlari Bir tadqiqotda aniqlanishicha, anorganik birikmalar bo‘lgan antatsidlar bilan bir vaqtda qabul qilinganda, azitromitsin qon zardobidagi maksimal konsentrasiyasi (Cmax) 24% ga kamaygan; shu bilan birga, dori vositasining so‘rilish darajasi kamaymagan ("konsentratsiya-vaqt" egri chizig‘i ostidagi maydon (AUC) qiymati bo‘yicha baholangan). Ziromin preparatini yuqorida ko‘rsatilgan antatsidlar bilan bir vaqtda qabul qilish tavsiya etilmaydi, dori vositalarini qabul qilish oralig‘i 2-3 soat bo‘lishi kerak. Simetidin azitromitsinning so‘rilish tezligi va darajasiga ta’sir ko‘rsatmagan, shuning uchun simetidinni Ziromin preparati bilan bir vaqtda qabul qilish mumkin. Setirizin Sog‘lom ko‘ngillilarda azitromitsin va setirizin (20 mg) birga 5 kun davomida qabul qilinganda farmakokinetik o‘zaro ta’sirlar va QT intervali davomiyligida ahamiyatli o‘zgarishlar kuzatilmagan. Ergot alkaloidlari (ergot alkaloidlarining hosilalari) Hozirgi vaqtgacha azitromitsin bilan digidroergotamin yoki gidrogenlanmagan ergot alkaloidlari o‘rtasida o‘zaro ta’sirlar qayd etilmagan bo‘lsa-da, vazokonstriktor ta’siri va qon aylanishi buzilishlari, ayniqsa qo‘l va oyoq barmoqlarida, rivojlanish xavfi istisno qilinmaydi. Shuning uchun ehtiyot chorasi sifatida Ziromin preparatini ergot alkaloidlari va ularning hosilalari bilan birga qo‘llash tavsiya etilmaydi. Virusga qarshi vositalar Hozirgi vaqtda azitromitsin va virusga qarshi vositalar o‘rtasidagi o‘zaro ta’sirlar bo‘yicha ma’lumotlar dozani tuzatish bo‘yicha tavsiyalar berish uchun yetarli emas; quyida keltirilgan preparatlar bilan o‘zaro ta’sirlar o‘rganilgan. Zidovudin Azitromitsin (bir martalik 1000 mg; ko‘p martalik 600 mg yoki 1200 mg) bilan birga qabul qilinganda, zidovudin yoki uning glyukuronid metabolitining farmakokinetikasiga, shu jumladan buyrak orqali chiqarilishiga, ahamiyatli ta’sir ko‘rsatmagan. Shu bilan birga, periferik qon mononuklear hujayralarida fosforillangan zidovudin, klinik faol metabolit, konsentrasiyasi oshgan; bu holatning klinik ahamiyati noma’lum, biroq bu bemorlar uchun afzallik bo‘lishi mumkin. Didanozin Azitromitsin (1200 mg/kun) va didanozin (400 mg/kun) birga qabul qilinganda, OITS virusi bilan kasallangan 6 bemorda didanozinning farmakokinetikasi azitromitsin o‘rniga platsebo olgan bemorlarnikidan farq qilmagan. Rifabutin Azitromitsin va rifabutin birga qo‘llanganda, ikkala dori vositasining o‘rtacha konsentrasiyalari qon zardobida ahamiyatli o‘zgarmagan. Azitromitsin va rifabutin birga qabul qilinganda bemorlarda neytropeniya kuzatilgan. Digoksin va kolxisin (P-glikoprotein substratlari) Makrolid antibiotiklar, jumladan azitromitsin, va P-glikoprotein substratlari, masalan digoksin va kolxisin, birga qo‘llanganda, oxirgi vositalarning qon zardobidagi konsentrasiyasi oshgan. Ziromin va P-glikoprotein substratlari, masalan digoksin, birga qo‘llanganda, oxirgi vositalarning qon zardobidagi konsentrasiyasi oshishi xavfini hisobga olish kerak. Ziromin bilan davolash vaqtida va undan keyin klinik monitoring o‘tkazish zarur; zarur bo‘lsa, digoksinning qon zardobidagi konsentrasiyasini oshirish kerak. Azitromitsin jigar sitoxrom P450 tizimi fermentlariga ahamiyatli ta’sir ko‘rsatmaydi. Azitromitsin uchun eritromitsin va boshqa makrolidlarga xos farmakokinetik o‘zaro ta’sirlar ehtimoli past. Preparat jigar sitoxrom P450 tizimi fermentlarini metabolit-sitoxrom kompleksi hosil qilgan holda induksiya yoki ingibitsiya qilmaydi. Klinik tadqiqotlarda azitromitsin va sitoxrom P450 fermentlari ishtirokida metabolizmlanadigan dori vositalari, masalan atorvastatin, karbamazepin, efavirenz, flukonazol, indinavir, metilprednizolon, midazolam, sildenafil, triazolam, trimetoprim/sulfametoksazol kombinatsiyasi, o‘rtasida ahamiyatli o‘zaro ta’sirlar aniqlanmagan. Shunga qaramay, yuqoridagi dori vositalari Ziromin bilan birga qo‘llanganda ehtiyotkorlikka rioya qilish kerak. Atorvastatin Azitromitsin (500 mg/kun) va atorvastatin (10 mg/kun) birga qo‘llanganda, oxirgi vositaning plazmadagi konsentrasiyasi o‘zgarmagan (3-gidroksi-3-metil-glutaril-koferment A reduktaza inhibatsiyasi tadqiqotlari natijalari asosida baholangan). Shu bilan birga, postmarketing davrida azitromitsin va statinlarni birga olgan bemorlarda rabdomioliz holatlari qayd etilgan. Teofillin Farmakokinetik va klinik tadqiqotlarda azitromitsin va teofillin o‘rtasida o‘zaro ta’sirlar aniqlanmagan. Biroq, teofillin va boshqa makrolidlar o‘rtasida o‘zaro ta’sirlar haqida xabarlar mavjudligi sababli, Ziromin va teofillin birga qo‘llanganda, oxirgi vositaning plazmadagi konsentrasiyasi oshishi bilan bog‘liq tipik simptomlarni aniqlash uchun bemorlarni diqqat bilan monitoring qilish zarur. Antikoagulyantlar Sog‘lom ko‘ngillilarda o‘tkazilgan farmakokinetik tadqiqotlarda azitromitsin varfarinning (15 mg bir martalik) antikoagulyant ta’siriga ta’sir ko‘rsatmagan. Biroq, azitromitsin bilan birga qabul qilinganda kumarin qatorining peroral antikoagulyantlarining antikoagulyant ta’siri kuchayishi haqida xabarlar mavjud, bu holatda sabab-oqibat bog‘liqligi aniqlanmagan. Bunday kombinatsiyalarni qo‘llagan bemorlarda protrombin vaqtini tez-tez monitoring qilish zarur. Siklosporin Sog‘lom ko‘ngillilarda o‘tkazilgan farmakokinetik tadqiqotda, ular 3 kun davomida azitromitsin 500 mg/kun peroral qabul qilgach, siklosporin 10 mg/kg bir martalik dozada qabul qilgan, siklosporin uchun Cmax va AUC0-5 qiymatlari ahamiyatli oshgan. Ziromin va siklosporin birga qo‘llanganda ehtiyotkorlikka rioya qilish, siklosporinning plazmadagi konsentrasiyasini nazorat qilish va uning dozasini mos ravishda tuzatish zarur. Terfenadin Farmakokinetik tadqiqotlarda azitromitsin va terfenadin o‘rtasida o‘zaro ta’sirlar aniqlanmagan. Bunday o‘zaro ta’sirlar xavfini to‘liq istisno qilib bo‘lmaydigan kam sonli holatlar haqida xabarlar mavjud, biroq dori vositalari o‘rtasida to‘g‘ridan-to‘g‘ri o‘zaro ta’sir isboti topilmagan. Ziromin va terfenadin birga qo‘llanganda ehtiyotkorlikka rioya qilish kerak. Boshqa antibiotiklar Azitromitsin va makrolid antibiotiklar (masalan, eritromitsin), shuningdek linkomitsin va klindamitsin uchun parallel rezistentlik rivojlanish xavfini hisobga olish kerak; ushbu guruhga kiruvchi bir nechta dori vositalarini birga qo‘llash tavsiya etilmaydi. QT intervalini uzaytiruvchi dori vositalari Ziromin preparatini boshqa QT intervalini uzaytiruvchi dori vositalari bilan birga qo‘llash mumkin emas. Nelfinavir Nelfinavir (750 mg kuniga uch marta) va azitromitsin (1200 mg) birga qabul qilinganda, oxirgi vositaning plazmadagi konsentrasiyasi oshgan; klinik ahamiyatli nojo‘ya reaksiyalar qayd etilmagan, azitromitsin dozasini tuzatish talab qilinmaydi. Gidroksixloroxin yoki xloroxin Kuzatuv ma’lumotlari shuni ko‘rsatdiki, azitromitsin va gidroksixloroxin birga qabul qilinganda revmatoid artritli bemorlarda yurak-qon tomir hodisalari va yurak-qon tomir kasalliklaridan o‘lim xavfi oshadi. Gidroksixloroxin qabul qilayotgan har qanday bemorga azitromitsin buyurishdan oldin foyda va xavf nisbati diqqat bilan baholanishi kerak. Xuddi shunday, xloroxin qabul qilayotgan har qanday bemorga azitromitsin buyurishdan oldin ham foyda va xavf nisbati diqqat bilan baholanishi kerak, chunki xloroxin bilan ham shunday xavf bo‘lishi mumkin.

Gepatotoksiklik Og‘ir jigar kasalliklari bo‘lgan bemorlarda Ziromin preparatini ehtiyotkorlik bilan qo‘llash kerak, chunki azitromitsin organizmdan asosan gepatobiliar tizim orqali chiqariladi. Azitromitsin qo‘llanganda jigar faoliyati buzilishi, gepatit, xolestatik sariqlik, jigar nekrozi va jigar yetishmovchiligi, shu jumladan o‘lim bilan yakunlangan holatlar haqida xabarlar bo‘lgan; ba’zi bemorlarda jigar kasalliklari yoki boshqa gepatotoksik dori vositalari bilan davolash mavjud bo‘lgan. Jigar faoliyati buzilishiga ishora qiluvchi simptomlar (masalan, tez rivojlanayotgan asteniya va sariqlik, siydikning qorayishi, qon ketishga moyillik yoki jigar ensefalopatiyasi) paydo bo‘lsa, jigar funksional holatini zudlik bilan baholash kerak. Jigar faoliyati buzilishi aniqlansa, Ziromin preparati bilan davolashni to‘xtatish kerak. Gipertrofik pilorik stenoz bolalarda Azitromitsin qo‘llangandan so‘ng yangi tug‘ilgan bolalarda (hayotining dastlabki 42 kunida davolash) gipertrofik pilorik stenoz rivojlanish holatlari qayd etilgan. Agar bolani emizish vaqtida qusish yoki bezovtalik yuzaga kelsa, ota-onalar yoki bolaga qarayotgan shaxslar shifokorga murojaat qilishlari kerak. Clostridium difficile (CDAD) sababli diareya Ko‘pchilik antibiotiklar, shu jumladan azitromitsin qo‘llanganda, Clostridium difficile sababli diareya rivojlanish holatlari qayd etilgan, uning og‘irligi yengil diareyadan o‘lim bilan yakunlanadigan kolitgacha bo‘lishi mumkin. Antibiotiklar bilan davolash fonida ichak mikroflorasi o‘zgaradi, bu esa Clostridium difficile shtammlarining haddan tashqari ko‘payishiga olib kelishi mumkin. Clostridium difficile A va B toksinlarini ishlab chiqaradi, ular diareya rivojlanishiga yordam beradi. Giper-toksin ishlab chiqaruvchi Clostridium difficile shtammlari yuqori kasallanish va o‘lim ko‘rsatkichlariga sabab bo‘ladi, chunki ular antibiotiklar bilan davolashga chidamli bo‘lishi mumkin, bunda kolektomiya o‘tkazish zarurati tug‘ilishi mumkin. Shuning uchun antibiotiklar qo‘llangandan so‘ng diareya rivojlangan barcha bemorlarda Clostridium difficile sababli diareya xavfini hisobga olish kerak. Bundan tashqari, bunday bemorlarda anamnеzni diqqat bilan yig‘ish zarur, chunki Clostridium difficile sababli diareya antibiotiklar qabul qilingandan keyin ikki oygacha rivojlanishi mumkin. Psevdomebranli kolit Makrolid antibiotiklar qo‘llangandan so‘ng psevdomebranli kolit holatlari qayd etilgan. Shu sababli, azitromitsin bilan davolashdan so‘ng taxminan 3 hafta ichida yuzaga kelgan diareyali bemorlarda ushbu kasallik rivojlanish xavfini hisobga olish kerak. Ziromin preparati bilan davolash fonida rivojlangan psevdomebranli kolitli bemorlarda ichak peristaltikasini pasaytiruvchi dori vositalarini qo‘llash mumkin emas. Superinfeksiyalar Ziromin preparati bilan davolashda rezistent patogen mikroorganizmlar (masalan, zamburug‘ infeksiyalari qo‘zg‘atuvchilari) sababli superinfeksiya simptomlari rivojlanish xavfini hisobga olish kerak. Superinfeksiya rivojlanganda preparatni qabul qilishni to‘xtatish va mos davolash o‘tkazish zarur bo‘lishi mumkin. O‘zaro rezistentlik O‘zaro rezistentlik tufayli Ziromin preparati bilan davolash eritromitsinga chidamli gram-musbat mikroorganizmlar va metitsillinga chidamli stafilokokklarning ko‘pchilik shtammlari sababli infeksion kasalliklari bo‘lgan bemorlarda o‘tkazilmasligi kerak. Azitromitsin va boshqa antibiotiklarga chidamli mikroorganizmlar shtammlarining geografik hududda tarqalishi haqidagi ma’lumotlarni hisobga olish zarur. Buyrak yetishmovchiligi Buyrak yetishmovchiligi bo‘lgan bemorlarda (klubochkali filtrlatsiya tezligi 10 ml/min dan kam) Ziromin preparatini ehtiyotkorlik bilan qo‘llash kerak, chunki bunday bemorlarda azitromitsin plazmadagi konsentratsiyasi 33% ga oshishi aniqlangan. Og‘ir infeksiyalar Ziromin preparati og‘ir infeksiyalarni davolash uchun mo‘ljallanmagan, bunda qonda antibiotikning yuqori konsentratsiyasiga tezda erishish zarurati mavjud. Uzoq muddatli qo‘llash Yuqorida ko‘rsatilgan ko‘rsatmalar bo‘yicha azitromitsinni uzoq muddatli qo‘llash xavfsizligi va samaradorligi bo‘yicha ma’lumotlar mavjud emas. Tez-tez qaytalanuvchi infeksiyalarda muqobil antibiotiklarni qo‘llash masalasini ko‘rib chiqish kerak. Faringit/tonzillit Ziromin preparati Streptococcus pyogenes sababli faringit yoki tonzillitni davolash uchun tanlov preparati emas. O‘tkir revmatik isitmani davolash va oldini olish uchun tanlov preparati penitsillindir. Sinusit Ziromin preparati ko‘pincha sinusitni davolash uchun tanlov preparati emas. O‘tkir o‘rta otit Ziromin preparati ko‘pincha o‘tkir o‘rta otitni davolash uchun tanlov preparati emas. Infeksiyalangan kuyishlar Ziromin preparati infeksiyalangan kuyishlarni davolash uchun mo‘ljallanmagan. Jinsiy yo‘l bilan yuqadigan infeksiyalar Jinsiy yo‘l bilan yuqadigan infeksiyalarda Treponema pallidum sababli hamroh kasallik mavjudligini istisno qilish kerak. Nevrologik va psixik buzilishlar Nevrologik va psixik buzilishlari bo‘lgan bemorlarda Ziromin preparatini ehtiyotkorlik bilan qo‘llash kerak. Gipersensitivlik Eritromitsin yoki boshqa makrolidlar qo‘llanganda bo‘lgani kabi, azitromitsin qo‘llanganda kamdan-kam hollarda og‘ir allergik reaksiyalar, shu jumladan angionevrotik shish va anafilaksiya (kamdan-kam hollarda o‘lim bilan), teri reaksiyalari, shu jumladan o‘tkir generalizatsiyalashgan ekzantematoz pustulez (AGEP), Stivens-Djonson sindromi (SJS), toksik epidermal nekroliz (TEN) (kamdan-kam hollarda o‘lim bilan) va dori vositasiga bog‘liq eozinofiliya va tizimli simptomlar (DRESS) kuzatilgan. Azitromitsin qo‘llanishi bilan bog‘liq yuqorida ko‘rsatilgan reaksiyalarning ba’zilari qaytalanuvchi simptomlar bilan kechgan va uzoq muddatli kuzatuv va davolashni talab qilgan. Allergik reaksiya yuzaga kelganda Ziromin preparatini qo‘llashni to‘xtatish va mos davolashni boshlash kerak. Simptomatik davolash to‘xtatilgandan so‘ng allergiya simptomlari qayta paydo bo‘lishi mumkinligini hisobga olish kerak. Ergot alkaloidlari (ergot alkaloidlarining hosilalari) Ergot alkaloidlari va makrolid antibiotiklar birga qo‘llanganda ergotizm qisqa muddatda rivojlanishi aniqlangan. Azitromitsin va ergot alkaloidlari o‘zaro ta’siri o‘rganilmagan. Ergotizm rivojlanish xavfi tufayli Ziromin preparatini va ergot alkaloidlarining hosilalarini birga qo‘llash mumkin emas. QT intervalining uzayishi Makrolidlar, shu jumladan azitromitsin bilan davolangan bemorlarda yurak repolyarizatsiyasi fazasining va QT intervalining uzayishi kuzatilgan, bu yurak aritmiyalari va «piruet» tipidagi qorinchalar taxikardiyasi rivojlanish xavfi bilan bog‘liq. Ziromin preparatini qo‘llashdan oldin yuqori xavfli bemorlarda foyda/xavf nisbatini baholashda QT intervalining uzayishi xavfini hisobga olish kerak, chunki bu yurak to‘xtab qolishiga (ba’zan o‘lim bilan) olib kelishi mumkin. QT intervalining uzayishi bo‘yicha xavf guruhlari: - tug‘ma yoki hujjat bilan tasdiqlangan orttirilgan QT intervalining uzayishi bo‘lgan bemorlar; - bir vaqtda QT intervalini uzaytiruvchi boshqa dori vositalari, masalan, IA sinf antiaritmiklar (xinidin va prokainamid) va III sinf (dofetilid, amiodaron va sotalol), tsizaprid va terfenadin, antipsixotik vositalar (pimozid), antidepressantlar (tsitalopram), ftorxinolonlar (moksifloksasin va levofloksasin) bilan davolanayotgan bemorlar; - suv-elektrolit muvozanati buzilishi, ayniqsa gipokaliemiya va gipomagniemiya bo‘lgan bemorlar; - klinik ahamiyatli bradikardiya, yurak aritmiyalari yoki og‘ir yurak yetishmovchiligi bo‘lgan bemorlar; - ayol bemorlar va proaritmiyalari mavjud bo‘lgan keksa yoshdagi bemorlar. Miyasteniya gravis Azitromitsin bilan davolashda bemorlarda miyasteniya gravis simptomlari kuchaygani yoki miyastenik sindrom rivojlangani haqida xabarlar mavjud. Gidroksixloroxin yoki xloroxin¶ Gidroksixloroxin yoki xloroxin qabul qilayotgan har qanday bemorlarni davolash uchun azitromitsin buyurishdan oldin, yurak-qon tomir hodisalari va yurak-qon tomir kasalliklaridan o‘lim xavfi oshishi mumkinligi sababli foyda va xavf nisbatini diqqat bilan baholash kerak.¶ Yordamchi moddalar Ziromin preparati saxaroza saqlaydi, shuning uchun fruktozani o‘zlashtira olmaslik, glyukoza-galaktoza malabsorbsiyasi yoki saxaraza-izomaltaza yetishmovchiligi bilan tavsiflanadigan kam uchraydigan irsiy kasalliklari bo‘lgan bemorlarga ushbu preparatni qabul qilish mumkin emas. 5 ml tayyorlangan suspenziyada 3,63 g saxaroza mavjud, bu preparatni qandli diabeti bo‘lgan bemorlarga qo‘llashda hisobga olinishi kerak. Ziromin preparati 5 ml tayyorlangan suspenziyada 14,32 mg natriy benzoat saqlaydi, bu yangi tug‘ilgan bolalarda (4 haftagacha bo‘lgan yoshda) sariqlikni (teri va skleralarning sarg‘ayishi) kuchaytirishi mumkin. Qonda bilirubin darajasining oshishi natijasida, u albumindan ajralib chiqishi sababli, yangi tug‘ilgan bolalarda sariqlik kuchayganda yadroviy sariqlik (kernikterus, kon’yugatsiyalanmagan bilirubinning bosh miya to‘qimalariga cho‘kishi) rivojlanishi mumkin. Ziromin preparati 5 ml tayyorlangan suspenziyada 1 mmol natriydan (23 mg) kam miqdorda natriy saqlaydi, ya’ni deyarli «natriysiz» hisoblanadi. Homiladorlik yoki laktatsiya davrida Homiladorlik Hozirgi vaqtda homilador ayollarda Ziromin preparatini qo‘llash bo‘yicha yetarli ma’lumotlar mavjud emas. Ziromin preparatini homilador ayollarda faqat zarur hollarda qo‘llash kerak, chunki hozirgi vaqtda preparatni qo‘llash xavfsizligini yakuniy baholash imkoni yo‘q. Laktatsiya Cheklangan nashr etilgan ma’lumotlar azitromitsin ona suti bilan ajralishini ko‘rsatadi, bunda taxminiy eng yuqori doza o‘rtacha 0,1-0,7 mg/kg sutkada. Azitromitsin emizikli bolalarda og‘ir nojo‘ya reaksiyalar chaqirmagan. Emizikli bolada sensibilizatsiya, diareya va zamburug‘ infeksiyalari kuzatilishi mumkin. Emizishni to‘xtatish yoki Ziromin preparati bilan davolashni to‘xtatish/uzish masalasida qaror qabul qilganda, bolaga emizishdan foyda va onaga preparatni qo‘llashdan foyda hisobga olinishi kerak. Preparatning transport vositasini yoki potensial xavfli mexanizmlarni boshqarish qobiliyatiga ta’sir qilish xususiyatlari Azitromitsin qo‘llash tajribasi shuni ko‘rsatadiki, odatda dori vositasi diqqatni jamlash va reaksiya tezligiga ta’sir qilmaydi. Biroq, yuzaga kelgan nojo‘ya reaksiyalar reaksiya tezligini o‘zgartirishi va avtomobil boshqarish va mexanizmlarni boshqarish qobiliyatiga ta’sir qilishi mumkin.

Simptomlar: ko'ngil aynishi, eshitishning vaqtincha yo'qolishi, qusish, diareya. Davolash: oshqozonni yuvish, faollashtirilgan ko'mir buyurish, simptomatik terapiya.