-
Tarkibi
1 fl.
amoksitsillin (natriy tuzi shaklida) 1 g
klavulan kislotasi (kaliy tuzi shaklida) 200 mg
-
Qo'llanilishi
Preparatga sezgir mikroorganizmlar chaqirgan bakterial infeksiyalar:
pastki nafas yo‘llari infeksiyalari (surunkali bronxitning zo‘rayishi, bo‘lakli pnevmoniya va bronxopnevmoniya);
LOR organlari infeksiyalari (o‘rta otit, sinusit, qaytalanuvchi tonzillit);
siydik chiqarish yo‘llari infeksiyalari (jumladan, tsistit, uretrit, pielonefrit);
kichik chanoq organlari infeksiyalari (jumladan, salpingit, salpingooforit, endometrit, septik abort, pelvioperitonit, tug‘ruqdan keyingi sepsis);
teri va yumshoq to‘qimalar infeksiyalari (flegmona, yara infeksiyasi, ro‘ja, impetigo, abstsesslar);
suyak va bo‘g‘imlar infeksiyalari (jumladan, surunkali osteomiyelit);
jinsiy yo‘l bilan yuqadigan infeksiyalar (gonoreya, yumshoq shankr);
boshqa infeksion kasalliklar: septitsemiya, peritonit, intraabdominal sepsis, operatsiyadan keyingi infeksiyalar.
Operatsiyadan keyingi infeksiyalar profilaktikasi, OVKT, kichik chanoq organlari, bosh va bo‘yning, yurak, buyrak, o‘t yo‘llarining jarrohlik aralashuvlarida, shuningdek, sun’iy bo‘g‘imlarni implantatsiya qilishda.
-
Qo'llash mumkin bo'lmagan holatlar
infeksion mononukleoz;
yellanish epizodlari yoki amoksitsillin/klavulan kislotasi qo‘llanilishi natijasida jigar funksiyasining buzilishi anamnezida;
amoksitsillin va klavulan kislotaga yuqori sezuvchanlik;
penitsillinlar, tsefalosporinlar, boshqa beta-laktam antibiotiklarga yuqori sezuvchanlik.
Ehtiyotkorlik bilan: og‘ir jigar yetishmovchiligi, OVKT kasalliklari (jumladan, penitsillinlar qo‘llanilishi bilan bog‘liq kolit anamnezida), surunkali buyrak yetishmovchiligi.
Homiladorlik va emizish davrida qo‘llanishi
Preparatni homiladorlik davrida faqat onaga kutilayotgan foyda homila uchun potensial xavfdan ustun bo‘lsa qo‘llash mumkin. Laktatsiya davrida preparatni qo‘llash zarur bo‘lsa, emizishni to‘xtatish masalasini hal qilish kerak.
Jigar funksiyasi buzilishida qo‘llanishi
Davolash ehtiyotkorlik bilan olib boriladi: jigar funksiyasi muntazam monitoring qilinadi.
Buyrak funksiyasi buzilishida qo‘llanishi
Doza tuzatish amoksitsillinning maksimal tavsiya etilgan dozasi asosida amalga oshiriladi.
Kreatinin klirensi > 30 ml/min Doza tuzatish talab qilinmaydi
Kreatinin klirensi 10-30 ml/min Dastlab 1000 mg/200 mg va keyin 500 mg/100 mg kuniga 2 marta
Kreatinin klirensi < 10 ml/min Dastlab 1000 mg/200 mg va keyin 500 mg/100 mg har 24 soatda
Gemodializda bo‘lgan bemorlar
Doza tuzatish amoksitsillinning maksimal tavsiya etilgan dozasi asosida amalga oshiriladi. Dastlab 1000 mg/200 mg dozasi yuboriladi, keyin 500 mg/100 mg har 24 soatda va qo‘shimcha ravishda 500 mg/100 mg gemodializ seansi oxirida (amoksitsillin va klavulan kislotasi plazmadagi darajasining pasayishini kompensatsiya qilish uchun).
Bolalarda qo‘llanishi
12 yoshgacha bo‘lgan, tana vazni 40 kg dan kam bo‘lgan bolalarda doza tana vazniga qarab hisoblanadi.
3 oydan kichik, tana vazni 4 kg dan kam: 25 mg/5 mg/kg har 12 soatda.
3 oydan kichik, tana vazni 4 kg dan ortiq: 25 mg/5 mg/kg har 8 soatda.
3 oydan kichik bolalarda preparatni faqat sekin infuzion tarzda 30-40 daqiqa davomida yuborish kerak.
3 oydan 12 yoshgacha
25 mg/5 mg/kg har 6-8 soatda, infeksiya og‘irligiga qarab.
Buyrak funksiyasi buzilgan bolalar
Doza tuzatish amoksitsillinning maksimal tavsiya etilgan dozasi asosida amalga oshiriladi.
Kreatinin klirensi > 30 ml/min Doza tuzatish talab qilinmaydi
Kreatinin klirensi 10-30 ml/min 25 mg/5 mg/kg kuniga 2 marta
Kreatinin klirensi < 10 ml/min 25 mg/5 mg/kg har 24 soatda
Gemodializda bo‘lgan bolalar
Doza tuzatish amoksitsillinning maksimal tavsiya etilgan miqdori asosida amalga oshiriladi. 25 mg/5 mg/kg har 24 soatda va qo‘shimcha ravishda 12,5 mg/2,5 mg/kg gemodializ seansi oxirida (amoksitsillin va klavulan kislotasi zardobdagi darajasining pasayishini kompensatsiya qilish uchun) va keyin 25 mg/5 mg/kg/kun;
Jigar funksiyasi buzilgan bolalar
Davolash ehtiyotkorlik bilan olib boriladi; jigar funksiyasi muntazam monitoring qilinadi.
-
Qo'llash usuli
Preparat v/v qo‘llaniladi.
Dozalash rejimi bemorning yoshi, tana vazni va buyrak funksiyasiga, shuningdek, infeksiya og‘irligiga bog‘liq.
Antibakterial terapiyaning minimal kursi 5 kunni tashkil etadi. Terapiyaning maksimal davomiyligi 14 kun bo‘lishi mumkin, shundan so‘ng uning samaradorligi va o‘zlashtirilishini baholash kerak.
Dozalar amoksitsillin/klavulan kislotasi miqdoriga hisoblangan.
Kattalar va 12 yoshdan katta, tana vazni 40 kg dan ortiq bo‘lgan bolalar
Standart doza: har 8 soatda 1000 mg/200 mg.
Og‘ir infeksiyalar: har 4-6 soatda 1000 mg/200 mg.
Xirurgiyada profilaktika
1 soatdan kam davom etadigan aralashuvlar: induksiya narkozi vaqtida 1000 mg/200 mg
1 soatdan ko‘p davom etadigan aralashuvlar: 24 soat davomida 1000 mg/200 mg dan 4 dozagacha.
Buyrak funksiyasi buzilgan bemorlar
Doza tuzatish amoksitsillinning maksimal tavsiya etilgan dozasi asosida amalga oshiriladi.
Kreatinin klirensi > 30 ml/min Doza tuzatish talab qilinmaydi
Kreatinin klirensi 10-30 ml/min Avval 1000 mg/200 mg, keyin 500 mg/100 mg kuniga 2 marta
Kreatinin klirensi < 10 ml/min Avval 1000 mg/200 mg, keyin 500 mg/100 mg har 24 soatda
Gemodializda bo‘lgan bemorlar
Doza tuzatish amoksitsillinning maksimal tavsiya etilgan dozasi asosida amalga oshiriladi. Avval 1000 mg/200 mg dozasi yuboriladi, keyin 500 mg/100 mg har 24 soatda va qo‘shimcha ravishda 500 mg/100 mg gemodializ seansi oxirida (amoksitsillin va klavulan kislotasi plazmadagi darajasining pasayishini kompensatsiya qilish uchun).
Operatsiyadan keyingi infeksiyalar profilaktikasi, OVQ, kichik tos organlari, bosh va bo‘yin, yurak, buyraklar, o‘t yo‘llari, shuningdek, sun’iy bo‘g‘imlarni implantatsiya qilishda jarrohlik aralashuvlari vaqtida.
Jigar funksiyasi buzilgan bemorlar
Davolash ehtiyotkorlik bilan olib boriladi: jigar funksiyasi muntazam monitoring qilinadi.
Bolalar
12 yoshgacha, tana vazni 40 kg dan kam bo‘lgan bolalar uchun doza tana vazniga qarab hisoblanadi.
3 oylikdan kichik, tana vazni 4 kg dan kam: har 12 soatda 25 mg/5 mg/kg.
3 oylikdan kichik, tana vazni 4 kg dan ortiq: har 8 soatda 25 mg/5 mg/kg.
3 oylikdan kichik bolalarda preparatni faqat sekin infuzion tarzda 30-40 daqiqa davomida yuborish kerak.
3 oylikdan 12 yoshgacha
Infeksiya og‘irligiga qarab har 6-8 soatda 25 mg/5 mg/kg.
Buyrak funksiyasi buzilgan bolalar
Doza tuzatish amoksitsillinning maksimal tavsiya etilgan dozasi asosida amalga oshiriladi.
Kreatinin klirensi > 30 ml/min Doza tuzatish talab qilinmaydi
Kreatinin klirensi 10-30 ml/min 25 mg/5 mg/kg kuniga 2 marta
Kreatinin klirensi < 10 ml/min 25 mg/5 mg/kg har 24 soatda
Gemodializda bo‘lgan bolalar
Doza tuzatish amoksitsillinning maksimal tavsiya etilgan miqdori asosida amalga oshiriladi. 25 mg/5 mg/kg har 24 soatda va qo‘shimcha ravishda 12,5 mg/2,5 mg/kg gemodializ seansi oxirida (amoksitsillin va klavulan kislotasi zardobdagi darajasining pasayishini kompensatsiya qilish uchun) va keyin 25 mg/5 mg/kg/kun;
Jigar funksiyasi buzilgan bolalar
Davolash ehtiyotkorlik bilan olib boriladi; jigar funksiyasi muntazam monitoring qilinadi.
-
Nojo´ya ta´sirlar
Ovqat hazm qilish tizimi tomonidan: diareya, ko‘ngil aynishi, qusish, dispeptik buzilishlar, kolit (jumladan, soxta membranoz va gemorragik).
Jigar va o‘t yo‘llari tomonidan: ACT va ALT faolligining o‘rtacha oshishi, gepatit, xolestatik sariqlik (boshqa penisillinlar va sefalosporinlar bilan birga qo‘llanganda), ishqoriy fosfataza faolligi va/yoki bilirubin kontsentratsiyasining oshishi.
Buyrak va siydik chiqarish yo‘llari tomonidan: interstitsial nefrite, kristalluriya, gematuriya.
Nerv tizimi tomonidan: bosh aylanishi, bosh og‘rig‘i, tutqanoq (buyrak funksiyasi buzilgan bemorlarda preparatning yuqori dozalari qabul qilinganda namoyon bo‘lishi mumkin), uyqusizlik, qo‘zg‘aluvchanlik, xavotir, xulq-atvor o‘zgarishi, qaytariluvchi gipergiperaktivlik.
Qon hosil qiluvchi va limfa tizimi tomonidan: qaytariluvchi leyopeniya (neytropeniyani o‘z ichiga oladi), trombotsitopeniya, qaytariluvchi agranulotsitoz va gemolitik anemiya, protrombin vaqti va qon ketish vaqti uzayishi, eozinofiliya, trombotsitoz, anemiya.
Superinfeksiya: teri va shilliq qavatlarning kandidozi.
Mahalliy reaksiyalar: ayrim hollarda - v/i yuborish joyida flebit.
Allergik reaksiyalar: teri toshmasi, qichishish, eshakemi, ko‘p shaklli ekssudativ eritema, angionevrotik shish, anafilaktik reaksiyalar, serum kasalligiga o‘xshash sindrom, allergik vaskulit, Stivens-Djonson sindromi, toksik epidermal nekroliz, bulyoz ekssfoliativ dermatit, o‘tkir generalizatsiyalashgan ekzantematoz püstulez.
-
Farmakologik xususiyatlari
Amoksitsillin - bu yarim-sintetik aminopenitsillin bo‘lib, beta-laktam antibiotiklar guruhiga kiradi va ko‘plab gram-musbat va gram-manfiy mikroorganizmlarga nisbatan keng antibakterial ta’sir doirasiga ega. Amoksitsillin mikroblarning fermentlari (β-laktamazalar) ta’sirida parchalanadi va ushbu fermentlarni ishlab chiqaradigan mikroorganizmlarga ta’sir qilmaydi.
Klavulan kislotasi - bu beta-laktam bo‘lib, tuzilishi jihatidan penitsillinlarga o‘xshash. u β-laktamazalarni inaktivatsiya qilish xususiyatiga ega. Klavulan kislotasining mavjudligi amoksitsillinni β-laktamazalarning parchalaydigan ta’siridan himoya qiladi va amoksitsillinning ta’sir doirasini samarali kengaytiradi, bu esa odatda amoksitsillinga, shuningdek boshqa penitsillinlar va sefalosporinlarga chidamli bo‘lgan ko‘plab bakteriyalarni o‘z ichiga oladi.
Amoksitsillin+klavulan kislotasi quyidagi mikroorganizmlarga nisbatan in vivo bakteritsid ta’sir ko‘rsatadi: gram-musbat aeroblarga: Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes; gram-manfiy aeroblarga: Enterobacter turkumiga mansub turlar, Escherichia coli, Haemophilus influenzae, Klebsiella turkumiga mansub turlar, Moraxella catarrhalis.
Amoksitsillin+klavulan kislotasi quyidagi mikroorganizmlarga nisbatan in vitro bakteritsid ta’sir ko‘rsatadi: gram-musbat aeroblarga: Bacillis anthracis, Corynebacterium turkumiga mansub turlar, Enterococcus faecalis, Enterococcus faecium, Listeria monocytogenes, Nocardia asteroides, koagulanatsiya manfiy stafilokokklar, jumladan Staphylococcus epidermidis, Streptococcus agalactiae, Streptococcus spp. viridans guruhi, gram-musbat anaeroblarga: Clostridium spp., Peptococcus spp., Peptostreptococcus spp.; gram-manfiy aeroblarga: Bordetella pertussis, Brucella spp., Gardnerella vaginalis, Helicobacter pylori, Legionella spp., Neisseria gonorrhoeae, Neisseria meningitidis, Pasteurella multocida, Proteus mirabilis, Proteus vulgaris, Salmonella spp., Shigella spp., Vibrio cholerae, Yersinia enterocolitica; gram-manfiy anaeroblarga: Bacteroides spp. (jumladan Bacteroides fragilis), Fusobacterium spp. turkumiga mansub turlar; boshqalar: Borrelia burgdorferi, Chlamydiae spp., Leptospira icterohaemorrhagiae, Treponema pallidum.
Farmakokinetika
Amoksitsillin va klavulan kislotasi kombinatsiyada bir-birining farmakokinetikasiga ta’sir qilmaydi. Amoksitsillin+klavulan kislotasi (1000 mg+200 mg) bolyus in’eksiyasidan so‘ng plazmadagi Cmax amoksitsillin uchun 105 mg/l va klavulan kislotasi uchun 28 mg/l ni tashkil etadi, 500 mg amoksitsillin va 100 mg klavulan kislotasi yuborilganda esa mos ravishda 32 mg/l va 10 mg/l ni tashkil etadi. Amoksitsillin 1000 mg uchun yarim chiqarilish davri 0,9 soat, klavulan kislotasi 200 mg uchun 0,9 soat, 500 mg amoksitsillin va 100 mg klavulan kislotasi yuborilganda esa mos ravishda 1 soat va 1 soatni tashkil etadi.
Vena ichiga yuborilgandan so‘ng amoksitsillin va klavulan kislotasining terapevtik konsentratsiyalari qorin bo‘shlig‘i, yog‘ va mushak to‘qimalari va interstitsial suyuqlikda, teri, o‘pka va plevra suyuqligida, o‘t pufagida, shuningdek sinovial va peritoneal suyuqliklarda, o‘t va yiringda hosil bo‘ladi. Amoksitsillin va klavulan kislotasi platsentar to‘siqdan o‘tadi va past konsentratsiyalarda ko‘krak sutiga ajraladi. Amoksitsillin va klavulan kislotasi plazma oqsillari bilan 13-20% bog‘lanadi.
Amoksitsillin asosan buyraklar orqali chiqariladi, klavulan kislotasi esa buyrak va buyrakdan tashqari mexanizmlar orqali chiqariladi. Amoksitsillinning taxminan 60-70% va klavulan kislotasining 40-65% buyraklar orqali o‘zgarmagan holda bir martalik 1000 mg/200 mg bolyus in’eksiyasidan keyingi dastlabki 6 soat ichida chiqariladi. Amoksitsillin boshlang‘ich dozasining 10-25% miqdorida buyraklar orqali nofaol penitsilloik kislota shaklida chiqariladi. Klavulan kislotasi inson organizmida intensiv metabolizmga uchraydi va buyraklar hamda ichak orqali chiqariladi.
-
Dorilarning o'zaro ta'siri
Bakteritsid antibiotiklar (shu jumladan aminoglikozidlar, tsefalosporinlar, vankomitsin, rifampitsin) sinergik ta'sir ko'rsatadi; bakteriostatik dori vositalari (makrolidlar, xloramfenikol, linkozamidlar, tetratsiklinlar, sulfanilamidlar) - antagonistik.
Peroral kontratseptivlar, metabolizmi jarayonida para-aminobenzo kislotasi hosil bo'ladigan dori vositalari, etinilestradiol samaradorligini kamaytiradi - qon ketishining rivojlanish xavfi.
Diuretiklar, allopurinol, fenilbutazon, YOKI boshqa kanalikulyar sekretsiyani bloklovchi dori vositalari amoksitsillin konsentratsiyasini oshiradi.
Allopurinol teri toshmasi rivojlanish xavfini oshiradi.
Metotreksat bilan bir vaqtda qo'llanganda metotreksat toksikligi oshadi.
Disulfiram bilan bir vaqtda qo'llashdan saqlanish kerak.
Probenetsid amoksitsillinning chiqarilishini kamaytiradi, uning zardobdagi konsentratsiyasini oshiradi.
Preparat qabul qilinishi natijasida siydikda amoksitsillin yuqori miqdorda bo'ladi, bu esa siydikda glyukozani aniqlashda (masalan, Benedikt testi, Feling testi) soxta musbat natijalarga olib kelishi mumkin. Bunday hollarda siydikda glyukoza konsentratsiyasini aniqlash uchun glyukozaoksidant usulini qo'llash tavsiya etiladi.
Farmatsevtik nomutanosiblik
Qon, proteinlar, lipidlarni o'z ichiga olgan eritmalar bilan farmatsevtik jihatdan nomutanosib.
Aminoglikozidlar bilan bir vaqtda qo'llanganda antibiotiklarni bir shpritsda va v/v suyuqliklar uchun flakonda aralashtirish mumkin emas, chunki bunday sharoitda aminoglikozidlar faolligini yo'qotadi.
Preparat eritmasini glyukoza, dekstran yoki natriy gidrokarbonat eritmalari bilan aralashtirib bo'lmaydi.
Boshqa dori vositalari bilan shpritsda yoki infuzion flakonda aralashtirib bo'lmaydi.
Adabiyotda atsenokumarol yoki varfarin va amoksitsillin birga qo'llanganda xalqaro normallashtirilgan nisbat (XNN) oshishi bilan bog'liq kamdan-kam hollari tasvirlangan. Zarurat tug'ilganda preparatni antikoagulyantlar bilan birga buyurishda protrombin vaqti yoki XNN ni preparat buyurilganda yoki bekor qilinganda diqqat bilan monitoring qilish kerak.
-
Maxsus ko'rsatmalar
Kursli davolashda qon yaratuvchi organlar, jigar va buyraklar funksiyasining holatini nazorat qilish zarur. Sepsis bilan kasallangan bemorlarga buyurilganda bakterioliz reaksiyasi (Yarish-Gerkshaymer reaksiyasi) rivojlanishi mumkin.
Penitsillinlarga yuqori sezuvchanligi bo‘lgan bemorlarda sefalosporin antibiotiklariga nisbatan o‘zaro allergik reaksiyalar bo‘lishi mumkin.
Preparatning katta dozalari parenteral yuborilishi zarur bo‘lsa, kam tuzli dietada bo‘lgan bemorlarga preparatda natriy ioni mavjudligini hisobga olish kerak.
Amoksitsillin va klavulan kislotasi immunoglobulinlar va albuminlarning eritrotsitlar membranasiga noxos xos bog‘lanishini keltirib chiqarishi mumkin, bu esa Kumbs testida soxta musbat reaksiyaga sabab bo‘lishi mumkin.
Siydikda amoksitsillinning yuqori konsentratsiyalari mavjud bo‘lsa, u xona haroratida siydik kateterlarida cho‘kma hosil qilishi mumkin. Bunday kateterlarning o‘tkazuvchanligini muntazam tekshirib turish zarur. Amoksitsillin saqlovchi preparatlarni qabul qilish natijasida yuzaga kelgan kristalluriya ayrim hollarda buyrak yetishmovchiligiga olib kelgan.
Transport vositalarini va mexanizmlarni boshqarish qobiliyatiga ta’siri
Markaziy asab tizimi tomonidan nojo‘ya ta’sirlar rivojlanish ehtimoli mavjudligini hisobga olib, avtomobil boshqarishda va texnika bilan ishlashda ehtiyotkorlikka rioya qilish kerak.
-
Dozani oshirib yuborilishi
Ovqat hazm qilish buzilishlari va suv-elektrolit muvozanati buzilishi yuzaga kelishi mumkin. Bu dozani oshirib yuborish namoyonlarini simptomatik davolash kerak, ayniqsa suv-elektrolit muvozanatini normallashtirishga alohida e’tibor qaratish lozim. Amoksitsillin+klavulan kislotasi gemodializ yordamida chiqariladi.